Θέματα που συζητούνται:
1. Πως θα βοηθηθούν οι μαθητές στη συμπλήρωση του μηχανογραφικού;
2. Πότε πρέπει να συμπληρώνονται τα μηχανογραφικά;
3. Πόσες σχολές πρέπει να επιλέξει ο υποψήφιος στο μηχανογραφικό του; Το «τέχνασμα» της συμπλήρωσης ΟΛΩΝ των σχολών και οι επιπτώσεις του.
4. Τι σημαίνει η «επιτυχία» σε μια σχολή που δηλώθηκε π.χ. στην 75η σειρά προτίμησης στο μηχανογραφικό;
5. Προτάσεις προς την Πολιτεία για βραχυπρόθεσμες βελτιώσεις του συστήματος πρόσβασης στην Τριτοβάθμια Εκπαίδευση και προς τους υποψηφίους για τη συμπλήρωση του μηχανογραφικού δελτίου
------------------------- ------------------------- ----------------------------
ΘΕΜΑ 1ο: Πως θα βοηθηθούν οι μαθητές στη συμπλήρωση του μηχανογραφικού;
Προτείνεται η αύξηση της συμβολής του θεσμού του Σχολικού Επαγγελματικού Προσανατολισμού στη ΣΥΜΠΛΗΡΩΣΗ ΤΟΥ ΜΗΧΑΝΟΓΡΑΦΙΚΟΥ από τους υποψηφίους αλλά και στη ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ στα προβλήματα της εφηβείας.
Μετά το Γολγοθά των πανελλαδικών εξετάσεων, έφτασε η ώρα της συμπλήρωσης των μηχανογραφικών. Δύσκολο έργο για τους μαθητές, η συμπλήρωσή τους απαιτεί συμβουλευτική υποστήριξη που δεν παρέχεται στα σχολεία στην Γ΄ Λυκείου, ο θεσμός Σ.Ε.Π. εφαρμόζεται μόνο στην Α’ τάξη και βέβαια δεν υπάρχουν σε όλα τα Λύκεια και στα ΕΠΑ.Λ. ΓΡΑ.Σ.Ε.Π. που μπορούν σε ένα βαθμό με ατομικές συνεντεύξεις μαθητών να βοηθήσουν. Αλλά και τα ΓΡΑ.Σ.Ε.Π. δεν μπορούν να αποτελέσουν επαρκείς πηγές πληροφόρησης όταν υπάρχουν 510+ σχολές μεταξύ των οποίων θα πρέπει ο υποψήφιος να επιλέξει, χρειάζεται συστηματική όλο το χρόνο διάθεση ωρών μέσα στο ωρολόγιο πρόγραμμα για Σ.Ε.Π. Σαν πρόταση μπορούμε να εισηγηθούμε να υπάρχει μία (1) ώρα Σ.Ε.Π. την εβδομάδα στη Β’ και στη Γ΄ Λυκείου ώστε να μπορέσουν οι μαθητές να συμμετάσχουν σε δραστηριότητες σε συνεργασία με τον επιμορφωμένο καθηγητή – σύμβουλο που θα τους βοηθήσουν να πληροφορηθούν το αντικείμενο των σχολών που καλούνται να επιλέξουν και τη θέση του πτυχιούχου τους στη σύγχρονη αγορά εργασίας, να διαμορφώσουν σωστά τις επιθυμίες τους γνωρίζοντας το περιεχόμενο των σπουδών τους αλλά και να βοηθηθούν μέσα στη δίνη των συναισθηματικών, πνευματικών και σωματικών εφηβικών αλλαγών να ολοκληρώσουν κατά το δυνατόν την πορεία ανίχνευσης των κλίσεων, δεξιοτήτων και ενδιαφερόντων τους και να πάρουν έγκαιρα τις καλύτερες δυνατές αποφάσεις βάζοντας στόχους ρεαλιστικούς και ταιριάζοντας όλα τα παραπάνω με – το κυριότερο- το τι πραγματικά τους αρέσει. Τότε μόνο θα μπορούν να συμπληρώσουν με επιτυχία ένα μηχανογραφικό, χωρίς να παίζουν Lotto βάζοντας άτακτα αριθμούς σε κουτάκια που συνήθως αποδεικνύονται λανθασμένες επιλογές και η κατάληξη συχνά είναι π.χ. να «πετύχει» ο υποψήφιος π.χ. στην 75η !!! σχολή της «επιλογής» του. Θα δούμε παρακάτω τι σημαίνει αυτό.
Με την αναβάθμιση αυτή του θεσμού του Σ.Ε.Π. και τη λειτουργία του και στις τελευταίες τάξεις του Λυκείου θα υπάρχει η δυνατότητα της πληρέστερης λειτουργίας του θεσμού, όπως και είναι στην πραγματικότητα ο ρόλος του, δηλαδή θα παρέχονται ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ για ποικίλα ψυχολογικά, οικογενειακά κ.λπ. προβλήματα στους μαθητές μας που στην εποχή μας είναι σημαντικότερα και περισσότερα από ποτέ, λόγω του κάθε άλλο παρά ανθρωποκεντρικού χαρακτήρα της κοινωνίας μας και της προώθησης απαράδεκτων και καταστροφικών προτύπων για τα νέα παιδιά, που δεν εξασφαλίζουν την βελτίωση της ζωής αλλά αντίθετα την πνευματική και ηθική έκπτωση. Ενδεικτικά αναφέρω τη σχολική αποτυχία, τη σχολική διαρροή, τα ναρκωτικά, το κάπνισμα, την παραμέληση της ψυχικής και σωματικής υγείας (κακή διατροφή, έλλειψη άθλησης) κ.λπ. Γι αυτό το ρόλο εκπαιδεύονται – επιμορφώνονται οι Εκπαιδευτικοί – Σύμβουλοι σε μεγάλο μέρος του χρόνου των μεταπτυχιακών σπουδών και των σπουδών Συμβουλευτικής – Προσανατολισμού στην Α.Σ.ΠΑΙ.Τ.Ε. καθώς και στα διάφορα προγράμματα που εκπονούνται από το ΥΠΕΠΘ κ.ά. φορείς όπως μπορείτε να δείτε ανατρέχοντας στα σχετικά προγράμματα σπουδών. Έτσι θα βοηθηθεί το σχολείο γενικότερα και κυρίως φυσικά οι μαθητές σε όλους τους τομείς της σχολικής ζωής.
------------------------- ------------------------- ----------------------------
ΘΕΜΑ 2ο: Πότε πρέπει να συμπληρώνονται τα μηχανογραφικά;
Τώρα που ήλθε η ώρα των αποφάσεων, δημοσιεύονται στον τύπο ΟΔΗΓΙΕΣ ΣΥΜΠΛΗΡΩΣΗΣ του ΜΗΧΑΝΟΓΡΑΦΙΚΟΥ προς τους υποψηφίους, δικαιολογημένα αφού οι υποψήφιοι –βλ παραπάνω- δεν έχουν επαρκή ενημέρωση λόγω μη συμμετοχής σε δραστηριότητες Σ.Ε.Π.
Καταρχήν ΕΙΝΑΙ ΛΑΘΟΣ Η ΣΥΜΠΛΗΡΩΣΗ ΤΟΥ ΜΗΧΑΝΟΓΡΑΦΙΚΟΥ ΜΕΤΑ ΤΙΣ ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ. Η πολιτεία πρέπει να ορίσει (μέχρι να έχουμε ένα καλύτερο εξεταστικό σύστημα), τα μηχανογραφικά να συμπληρώνονται κατά τη διάρκεια της σχολικής χρονιάς, σε κάποιο διάστημα από το Φεβρουάριο έως τον Απρίλιο, οπότε ο μαθητής θα βρίσκεται μέσα στο σχολείο και θα μπορεί να βοηθηθεί (έστω και εκτός ωρών μαθημάτων) από τους συμβούλους Σ.Ε.Π. και τους καθηγητές του. Τώρα είναι αβοήθητος, με τα σχολεία κλειστά και είναι φυσικό να κυριεύεται από ανασφάλεια και να κάνει λάθη. Τα ΚΕΣΥΠ μπορούν να βοηθήσουν με προσωπικές συνεντεύξεις αλλά σε περιορισμένο αριθμό παιδιών μέχρι τις 10 Ιουλίου και μερικές φορές οι γονείς απευθύνονται με σημαντική οικονομική επιβάρυνση σε ιδιωτικά κέντρα προσανατολισμού, αλλά οι πιο σοβαρές υπηρεσίες κοστίζουν πολύ και δικαιολογημένα ελάχιστοι μαθητές κάνουν χρήση τους. Αλλά σκεφτείτε το λίγο, μετά από τρία χρόνια Λυκείου, οι μαθητές να απευθύνονται σε βοήθεια έξω από το σχολείο ενώ αυτό είχε υποχρέωση να την παράσχει κατά τη διάρκεια της σχολικής φοίτησης.
Επίσης αν η συμπλήρωση του μηχανογραφικού γίνεται πριν τις πανελλαδικές εξετάσεις, αποφεύγονται τα ψυχολογικού τύπου σφάλματα, δηλαδή τα λάθη συμπλήρωσης με βάση τις ανεπίτρεπτες δημοσιευόμενες εκτιμήσεις της ανόδου – καθόδου των βάσεων που αποδεικνύονται συχνά λανθασμένες και παρασύρουν τους μαθητές σε κακές επιλογές. Δεν πρέπει να δημοσιεύονται εκτιμήσεις (διαβάστε και το πολύ καλό σχετικό άρθρο του συναδέλφου Δημ. Καλοδήμου (http://kesyp.didefth.gr:80/?p=970 ) (το κείμενο παρατίθεται σε σχόλιο σ' αυτή την ανάρτηση) και οι μαθητές να μην τις λαμβάνουν υπόψη τους. Με την ηρεμία και την ασφάλεια της χρονικής απόστασης ΠΡΙΝ από τις εξετάσεις θα συμπληρώνουν το μηχανογραφικό καλύτερα, σωστότερα με βάση τις πραγματικές τους επιθυμίες και επιδιώξεις.
------------------------- ------------------------- ----------------------------
ΘΕΜΑ 3ο: Πόσες σχολές πρέπει να επιλέξει ο υποψήφιος στο μηχανογραφικό του; Το «τέχνασμα» της συμπλήρωσης ΟΛΩΝ των σχολών και οι επιπτώσεις του.
Είναι ΛΑΘΟΣ να δίνονται οδηγίες στους υποψηφίους να δηλώνουν οπωσδήποτε OΛΕΣ ΤΙΣ ΔΥΝΑΤΕΣ ΣΧΟΛΕΣ των επιστημονικών πεδίων που έχουν επιλέξει. Για σκεφτείτε το αγαπητοί συνάδελφοι. Παρωθούνται οι μαθητές να επιλέξουν 150 – 200 σχολές!!! Βέβαια πρώτα υπεύθυνη είναι η πολιτεία με το παράδοξο αυτό σύστημα πρόσβασης που τους δίνει αυτή τη δυνατότητα που όμως θα αλλάξει ευτυχώς σύντομα και ελπίζουμε προς το καλύτερο. Αλλά δεν υποχρεώνονται από το υπάρχον σύστημα οι μαθητές να σημειώσουν τόσες επιλογές, είναι συμπεριφορά καθοδηγούμενη από παράγοντες εξωτερικούς, κοινωνικούς και κυρίως η μετατροπή του στόχου της εισαγωγής στην Ανώτερη ή Ανώτατη Εκπαίδευση σε αυτοσκοπό, καταλύοντας το σκοπό του σχολείου και της Εκπαίδευσης και μετατρέποντας το Εκπαιδευτικό σύστημα σε βιομηχανία παραγωγής ανέργων πτυχιούχων και ανθρώπων που δεν φθάνουν ποτέ σε επαγγελματική και προσωπική ικανοποίηση και ολοκλήρωση. Χωρίς υπερβολές έχει ιεροποιηθεί η Τριτοβάθμια Εκπαίδευση και φυσικά έχει απαξιωθεί το σχολείο και κάθε άλλη εκπαιδευτική διαδικασία.
Είναι γνωστό ότι οι μαθητές μπορούν να σημειώνουν 2 επιστημονικά πεδία, που είναι θεμιτό γιατί είναι δεδομένο ότι πολλοί μαθητές έχουν ικανότητες σε πολλούς διαφορετικούς τομείς και τα ενδιαφέροντά τους είναι πλούσια και δικαιούνται να δοκιμάσουν τις δυνάμεις τους σε διαφορετικές επιστημονικές κατευθύνσεις.
Αλλά παρατηρείται το φαινόμενο ΜΕΣΑ ΣΤΟ ΙΔΙΟ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟ ΠΕΔΙΟ, πόσο μάλλον μέσα στα δύο διαφορετικά που επιλέγει ο υποψήφιος φοιτητής να υπάρχουν Τμήματα τόσο άσχετα μεταξύ τους με τόση έλλειψη συνάφειας αντικειμένου που δεν μπορεί να πιστέψει κανείς ότι αποτελούν συνειδητές επιλογές ενός υποψηφίου που ανταποκρίνονται στις ικανότητες και επιθυμίες του.
Πώς μπορεί ένας υποψήφιος να θέλει να γίνει Φιλόλογος και ταυτόχρονα να θέλει να σπουδάσει Ζωική παραγωγή ή να θέλει να γίνει Πολιτικός Μηχανικός και ταυτόχρονα να βάζει και επιλογή την Κλωστοϋφαντουργία και ανάλογα παραδείγματα υπάρχουν άφθονα. Kαι αντίθετα μαθητές που λόγω καταγωγής, τόπου κατοικίας, τρόπου ζωής, κλίσεων και προσωπικών ενδιαφερόντων θα ενδιαφέρονταν για αξιόλογα Τμήματα όπως τα παραπάνω (Ζωικής Παραγωγής, Κλωστοϋφαντουργίας κ.λπ.). ΔΕΝ τα δηλώνουν γιατί οι άλλες σχολές έχουν το prestige ή και αν τα δηλώσουν μπορεί να τα χάσουν από μαθητές που τα δήλωσαν χωρίς να τους ενδιαφέρουν και δεν θα τα παρακολουθήσουν, θα κάνουν την εγγραφή μόνο για το «πάσο», το μειωμένο εισιτήριο στις συγκοινωνίες και θα ξαναδώσουν εξετάσεις.
Φαιδρές καταστάσεις στις οποίες ωθούνται τα παιδιά μας να εμπλακούν δηλώνοντας ΟΛΕΣ τις επιτρεπόμενες σχολές. Τους λένε: «A.E.I./Τ.Ε.Ι. λοιπόν κι ότι να' ναι. Δηλώστε Τμήματα άσχετα με τα ενδιαφέροντά σας και τις κλίσεις σας, Τμήματα με άγνωστες ονομασίες, άγνωστο περιεχόμενο σπουδών, άγνωστη επαγγελματική εξέλιξη.» Α.Ε.Ι./Τ.Ε.Ι. και ξερό ψωμί, στην κυριολεξία, γιατί τα πενιχρά πολλές φορές οικογενειακά εισοδήματα δεν εγγυώνται καθόλου την καλοπέραση, αλλά ούτε μια στοιχειώδη αξιοπρεπή διαβίωση στις απομακρυσμένες από τον τόπο κατοικίας πόλεις όπου υπάρχουν στα Τμήματα που εισάγονται οι φοιτητές και που δεν τους ενδιαφέρουν καθόλου.
Και πως θα γινόταν αλλιώς με την ύπαρξη 510+ σχολών που περιμένουν με υπαρξιακή αγωνία την προσέλευση νέων ΠΡΟΣΟΔΟΦΟΡΩΝ φοιτητών (όχι γιατί θα πληρώνουν άμεσα αλλά θα κατευθύνουν τη ροή κρατικών δημόσιων πόρων, τους διορισμούς προσωπικού επιστημονικού και βοηθητικού, τις ευρωπαϊκές επιδοτήσεις, τα ερευνητικά προγράμματα, τα νέα συγγράμματα των καθηγητών τους (illustration πολυτελείς εκδόσεις για αύξηση του κέρδους, εδώ είδαμε και τα ευτράπελα, φοιτητές να πωλούν στο διαδίκτυο τα βιβλία που τους χαρίζει το κράτος). Και οι τοπικές κοινωνίες της επαρχίας περιμένουν τους ΠΡΟΣΟΔΟΦΟΡΟΥΣ φοιτητές να νοικιάσουν τα κακοφτιαγμένα κλουβιά-διαμερίσματα και να διασκεδάσουν σε café και club για να γευτούν την «ξένοιαστη» φοιτητική ζωή.
Στην ελληνική κοινωνία έχει πλέον κυριαρχήσει λόγω των προβλημάτων της ανεργίας και υποαπασχόλησης η κυρίαρχη αντίληψη ότι το σημαντικότερο για ένα νέο άνθρωπο είναι να βρει μια δουλειά, ασχέτως αν αυτή εκπληρώνει τις προσωπικές του επιθυμίες και αν ανταποκρίνεται στις ικανότητές του. Κι η ανασφάλεια στον κόσμο της εργασίας φυσικά θέτει δικαιολογημένα το Δημόσιο Τομέα στην κορυφή των επιλογών του (και εκτινάσσει στα ύψη τις βάσεις των σχολών που δίνουν πιο σίγουρα το εισιτήριο για διορισμό).
Έτσι λοιπόν οι μαθητές σημειώνουν εκατοντάδες σχολές με τις ευλογίες του κράτους, της κοινωνίας και των γονιών και συγγενών και θεωρείται «επιτυχία» να «πετύχουν» ΟΠΟΥΔΗΠΟΤΕ, σε οποιαδήποτε πόλη της Ελλάδας. 200 επιλογές είναι, δεν θα περάσουν σε κάποια;
Ας δούμε εν συντομία τι άλλο σημαίνει η δυνατότητα που δίνεται από το ισχύον σύστημα μαζί με την παρώθηση που κακώς δίνεται στα παιδιά μας να σημειώνουν εκατοντάδες «προτιμήσεις».
Καταρχήν τεκμηριώνεται η υποτίμηση του απολυτηρίου Λυκείου αλλά και άλλων μεταλυκειακών σπουδών αφού η επιδίωξη Α.Ε.Ι. / Τ.Ε.Ι. σε οποιαδήποτε σχολή θεωρείται πανάκεια για τους τελειόφοιτους μαθητές, ακόμη και αν πρόκειται για μια απομακρυσμένη σχολή άσχετη με τα ενδιαφέροντά τους που ποτέ δεν θα παρακολουθήσουν.
Δηλώνεται ευθέως η περιφρόνηση προς τις προτιμήσεις και τις κλίσεις των υποψηφίων, αυτές θυσιάζονται στο βωμό της εισαγωγής τους, οπουδήποτε.
Υποβιβάζεται και απαξιώνεται ο θεσμός του Σ.Ε.Π. που έδειξα σε προτεραιότητα παραπάνω την ανάγκη να ενισχυθεί και να εφαρμόζεται και στις τελευταίες τάξεις του σχολείου. Γιατί στο Σ.Ε.Π. ΠΑΝΤΑ σεβόμαστε τις κλίσεις και τα ενδιαφέροντα των υποψηφίων και με τη Συμβουλευτική παρέμβαση προσπαθούμε ο μαθητής να βοηθηθεί να πάρει τις καλύτερες και πιο ΧΡΗΣΙΜΕΣ αποφάσεις για το μέλλον του, όχι τυχοδιωκτικά να κάνει άχρηστες γι αυτόν επιλογές που θα μετανιώσει πολύ σύντομα.
Με τη δυνατότητα να δηλώσει κανείς εκατοντάδες σχολές, αρκετοί μαθητές πέφτουν στην παγίδα του εφησυχασμού (κάπου θα περάσω) με αποτέλεσμα τη μη καταβολή από μέρους τους της μέγιστης προσπάθειας της επίτευξης του πραγματικού τους στόχου.
Εφόσον οι περισσότεροι μαθητές που χρησιμοποιούν το ΤΕΧΝΑΣΜΑ της δήλωσης όλων των σχολών κάπου περνάνε, στον ανθρώπινο περίγυρο των μαθητών (οικογένεια, γνωστοί, φίλοι) καλλιεργείται άδικα ΚΛΙΜΑ ΒΑΘΙΑΣ ΥΠΟΤΙΜΗΣΗΣ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΠΟΥ ΔΕΝ ΠΕΤΥΧΑΝ ΚΑΠΟΥ, ΟΠΟΥΔΗΠΟΤΕ επειδή αυτοί συνεπείς με τον εαυτό τους και μετά από ώριμη σκέψη δήλωσαν μόνο τις σχολές που ήθελαν και στις οποίες αν πέρναγαν θα απολάμβαναν την επιτυχία τους που θα ήταν πραγματική και όχι ψευδεπίγραφη και θα τους εξασφάλιζε αργότερα επιτυχία και στη σταδιοδρομία τους. Αυτοί οι μαθητές θα ξαναδώσουν και με επιμονή θα πετύχουν τελικά, ενώ οι άλλοι που πέρασαν με το παραπάνω τέχνασμα θα απογοητευθούν.
------------------------- ------------------------- ----------------------------
Θέμα 4ο : Τι σημαίνει λοιπόν η «επιτυχία» σε μια σχολή που δηλώθηκε π.χ. στην 75η σειρά προτίμησης στο μηχανογραφικό;
Μερικοί (λίγοι) μαθητές που πέρασαν ίσως παρακολουθήσουν τελικά τη σχολή αυτή και αποφοιτήσουν και ίσως βρουν κάποια ενδιαφέροντα και με τη θέληση και προσπάθεια να ωφεληθούν προσωπικά και επαγγελματικά τελικά από αυτή την πορεία τους, αν και θα έχουν απωθημένα μέσα τους για όλα εκείνα που ήθελαν και δεν πέτυχαν όταν μπορούσαν γιατί δεν προσπάθησαν αρκετά ή παρασύρθηκαν από το «τέχνασμα» της δήλωσης εκατοντάδων σχολών για να περάσουν σίγουρα κάπου. Αυτοί οι μαθητές είναι και οι λιγότεροι, ελάχιστοι. Άλλοι που επίσης θα προσπαθήσουν να συμβιβαστούν με ένα επάγγελμα που δεν τους ταιριάζει και δεν το αγαπούν, θα αποτύχουν τελικά (γιατί πετυχαίνουμε φυσικά πολύ καλύτερα στο αντικείμενο που μας αρέσει) και θα αλλάξουν επάγγελμα αργότερα στη ζωή τους, με γνώμονα απλώς πλέον την οικονομική επιβίωση.
Πολλοί από τους «επιτυχόντες» θα πάνε να εγγραφούν για να πάρουν το «πάσο» και θα ξαναδώσουν. Τι βαθιά υποτίμηση των σχολών και των καθηγητών τους όταν χρησιμοποιούνται γι αυτό μόνο το λόγο! Όμως το ψευδές αίσθημα ασφάλειας ότι «κάπου» πέρασαν καλλιεργεί τον εφησυχασμό και οδηγεί σε μικρότερη ή μηδενική καταβαλλόμενη προσπάθεια και φυσικά την επόμενη χρονιά έρχεται πάλι η αποτυχία.
Άλλοι θα μετακομίσουν και θα ζήσουν μερικά «ωραία» φοιτητικά χρόνια αδράνειας – αν και οι γονείς τους μπορεί να αιμορραγούν οικονομικά για να τα βγάλουν πέρα - μέχρι να βρουν το δρόμο τους σε ένα άλλο επάγγελμα, θα γίνουν κι αυτοί αιώνιοι φοιτητές, αυτό το ελληνικό φαινόμενο παρακμής και υποτίμησης της Τριτοβάθμιας Εκπαίδευσης. Να είστε βέβαιοι όμως ότι βαθιά μέσα σ’ αυτά τα παιδιά θα υπάρχει το αίσθημα της αποτυχίας αφού δεν πέρασαν εκεί που ήθελαν και η αυτοεκτίμησή τους θα είναι χαμηλή με σοβαρές επιπτώσεις αργότερα στη ζωή τους.
Βέβαια θα γιγαντώνονται οι σχολές της επαρχίας, νέα Τμήματα θα φτιάχνονται για να υποδέχονται τους φοιτητές με το «τέχνασμα» των εκατοντάδων επιλογών, οι τοπικές κοινωνίες θα χαίρονται που θα εισπράττουν τα ενοίκια και τους καφέδες από το φοιτητικό τουρισμό (χρήματα είναι, τι σημασία έχει αν οι γονείς των αιώνιων φοιτητών κοπιάζουν για να τα βγάλουν), θα διορίζονται άνθρωποι (επιστημονικό και βοηθητικό προσωπικό), οι τοπικοί άρχοντες και βουλευτές των περιοχών θα αυξάνουν το κύρος τους και θα ανθεί μια τοπική βιομηχανία που δεν θα παράγει τίποτε ουσιαστικό, μόνο θα καταναλώνει πόρους από την ήδη υποχρηματοδοτούμενη Παιδεία. Τι κι αν πολλά Τμήματα είναι πια θνησιγενή και οδεύουν στο κλείσιμο δημιουργώντας πολύ περισσότερα προβλήματα στους εργαζόμενους σ’ αυτά και στις τοπικές κοινωνίες από όσα υποτίθεται ότι η δημιουργία τους θα έλυναν;
Φυσικά θα υπάρχει καλλιέργεια ψεύτικων ελπίδων στους γονείς ότι το παιδί τους θα πετύχει μια καλή σταδιοδρομία, οπότε αυτοί επιβαρύνονται οικονομικά και υφίστανται χίλιες δυο στερήσεις για να καταλάβουν μετά από χρόνια πόσο άδικα πάσχιζαν χωρίς αποτέλεσμα.
Φυσικά οι νέοι φοιτητές δεν πάνε στο στρατό (οι άνδρες) και αναβάλλεται η είσοδός τους στην αγορά εργασίας με αποτέλεσμα συχνά να χάνουν καλές ευκαιρίες επαγγελματικής αποκατάστασης σε άλλους τομείς.
Επίσης υπάρχει και το άδικο φαινόμενο, λόγω του «τεχνάσματος» της άκριτης δήλωσης εκατοντάδων σχολών οι σχολές της επαρχίας να γεμίζουν από φοιτητές που δεν ενδιαφέρονται και που δεν θα τις αξιοποιήσουν, ενώ παιδιά που ζουν στην επαρχία και ενδιαφέρονται πραγματικά για τα Τμήματα αυτά (και ίσως μόνο αυτά δήλωσαν στο μηχανογραφικό) μένουν απ’ έξω και υφίστανται τις συνέπειες των αδικιών του συστήματος που αφορούν το μέλλον τους.
Βλέπουμε λοιπόν πόσο το ισχύον σύστημα πρόσβασης σε συνδυασμό με την παράλογη ύπαρξη υπερβολικού αριθμού σχολών (το επιστημονικό αντικείμενο πολλών από αυτές θα έπρεπε να είναι αντικείμενο μεταπτυχιακών σπουδών αντί να δικαιολογεί την δημιουργία ολόκληρου Τμήματος για οικονομικούς λόγους) μπορεί να επηρεάσει τις ζωές των νέων ανθρώπων, να καλλιεργήσει φρούδες ελπίδες και να υποβαθμίσει ουσιαστικά την Τριτοβάθμια Εκπαίδευση. Ευελπιστούμε στην αλλαγή του αλλά με την υπάρχουσα δομή της Τριτοβάθμιας Εκπαίδευσης είναι εξαιρετικά δύσκολο να βρεθεί μια αξιόπιστη λύση.
------------------------- ------------------------- ----------------------------
Θέμα 5ο: Προτάσεις προς την Πολιτεία για βραχυπρόθεσμες βελτιώσεις του συστήματος πρόσβασης στην Τριτοβάθμια Εκπαίδευση και προς τους υποψηφίους για τη συμπλήρωση του μηχανογραφικού δελτίου
Θα πρέπει λοιπόν για να μειωθούν οι παρενέργειες του συστήματος πρόσβασης στην Τριτοβάθμια Εκπαίδευση και μέχρι η πολιτεία να αλλάξει το ισχύον σύστημα ριζικά να προτείνουμε κάποιες αλλαγές βραχυπρόθεσμες. Προτείνονται τα εξής:
Επέκταση της εφαρμογής του θεσμού του Σ.Ε.Π. μία ώρα την εβδομάδα στη Β’ και στη Γ΄ Λυκείου.
Δημιουργία ΓΡΑ.Σ.Ε.Π. σε Λύκεια και ΕΠΑ.Λ. όπου δεν υπάρχουν.
Το μηχανογραφικό να συμπληρώνεται κατά τη διάρκεια της σχολικής χρονιάς και όχι μετά τις πανελλαδικές εξετάσεις.
Θα μπορούσε προς το παρόν, μέχρι να δημιουργηθεί ένα νέο σύστημα πρόσβασης να γίνει αύξηση του αριθμού των επιστημονικών πεδίων και κάθε πεδίο να αποτελείται από σχολές με μεγαλύτερη επιστημονική συνάφεια, ώστε οι υποψήφιοι να διευκολύνονται στις επιλογές τους. Δεν έχει νόημα η δυνατότητα να επιλέγει κανείς 200 σχολές, είναι παράδοξο, παράλογο και οδηγεί σε πολλές παρενέργειες εις βάρος των νέων ανθρώπων της χώρας μας, όπως αναλυτικά περιέγραψα παραπάνω.
Οι μαθητές πρέπει να αξιοποιούν σε όλη τη διάρκεια της σχολικής χρονιάς τις δομές Σ.Ε.Π. (και εκτός ωρών του ωρολογίου προγράμματος) και να συνεργάζονται επίσης με όλους τους καθηγητές τους αλλά και μόνοι τους να αναζητούν ενεργητικά πληροφορίες στο διαδίκτυο και άλλες πηγές για να μπορέσουν να ενημερωθούν επαρκώς για όλες τις σχολές της Τριτοβάθμιας Εκπαίδευσης.
Οι μαθητές πρέπει να κάνουν ώριμες, συνειδητές επιλογές με βάση τις κλίσεις και τα ενδιαφέροντά τους που θα καθορίζουν τη σειρά προτίμησης των Τμημάτων που θα δηλώσουν στο Μηχανογραφικό. Να αγνοούν τις δημοσιευόμενες εκτιμήσεις για τις βάσεις που παραπλανούν και οδηγούν σε λανθασμένες αποφάσεις. Να αγνοούν τις παραινέσεις που τους ωθούν να σημειώνουν άκριτα ΟΛΕΣ τις σχολές, να έχουν εμπιστοσύνη στον εαυτό τους και να μη σημειώνουν Τμήματα στα οποία δεν θα πάνε, δεν τους ενδιαφέρουν και που μπορεί η εισαγωγή σ’ αυτά να αποτελέσει τροχοπέδη για την επιτυχημένη προσωπική και επαγγελματική τους ανάπτυξη. Να επιμένουν στις κύριες επιλογές τους και να ξαναπροσπαθούν αν χρειάζεται με ζήλο και την επόμενη χρονιά, αντί να θυσιάσουν κάποια χρόνια σε κάποια απομακρυσμένα Τμήματα που ποτέ δεν θα τελειώσουν ή ποτέ δεν θα τους χρησιμεύσουν επαγγελματικά στη ζωή τους.
Στο δίλημμα αν πρέπει να δηλώσουν οι υποψήφιοι σχολές μακριά από τον τόπο κατοικίας τους π.χ. μόνο Αθήνα που μένουν ή και Επαρχία υπάρχουν δύο απαντήσεις, δεν υπάρχει ένας γενικός κανόνας.
Η μια είναι «να δηλώσω ΠΡΩΤΑ τη σχολή που ΜΟΥ ΑΡΕΣΕΙ ΣΕ ΟΛΕΣ ΤΙΣ ΠΟΛΕΙΣ που υπάρχει γιατί όταν την τελειώσω το πτυχίο μου θα μου εγγυηθεί για όλη μου τη ζωή επαγγελματική και προσωπική ολοκλήρωση και επιτυχία. Τότε σίγουρα οι θυσίες των γονιών μου που θα κάνουν για να σπουδάσω αν χρειαστεί στην επαρχία, δεν θα αποβούν άκαρπες. Μετά σημειώνω τη 2η σε προτίμηση σχολή της επιλογής μου πάλι σε όλες τις πόλεις που υπάρχει κ.ο.κ.»
Η άλλη απάντηση είναι «να δηλώσω πρώτα όλες τις σχολές που με ενδιαφέρουν και είναι κοντά στον τόπο κατοικίας μου (ή και μόνο αυτές) αποδεχόμενος/-η το να χάσω τη σχολή που αγαπώ περισσότερο αν πρέπει να πάω μακριά για να σπουδάσω». Η λογική αυτή μειονεκτεί μακροπρόθεσμα όσον αφορά την επαγγελματική και προσωπική ικανοποίηση, και πλεονεκτεί βραχυπρόθεσμα όσον αφορά την οικονομική διευκόλυνση της οικογένειας. Κατά την ΠΡΟΣΩΠΙΚΗ μου άποψη, θα πρέπει να ακολουθείται η οδός αυτή ΜΟΝΟ ΑΝ ΥΠΑΡΧΕΙ ΜΕΓΑΛΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΔΥΣΠΡΑΓΙΑ ΚΑΙ ΣΟΒΑΡΕΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΚΕΣ ΥΠΟΧΡΕΩΣΕΙΣ που αποκλείουν εντελώς την απομάκρυνση του νέου από τον τόπο κατοικίας, ενώ ΑΝ ΕΙΝΑΙ ΕΦΙΚΤΟ πρέπει να ακολουθηθεί η πρώτη λύση έστω και με θυσίες, γιατί το ΜΑΚΡΟΠΡΟΘΕΣΜΟ ΟΦΕΛΟΣ είναι πολύ μεγαλύτερο. Σε κάθε περίπτωση η απόφαση πρέπει να ληφθεί με οικογενειακό συμβούλιο όπου θα γίνει πλήρης ανάλυση της κατάστασης για να ληφθεί η καλύτερη δυνατή απόφαση.
ΕΥΧΟΜΑΙ ΟΛΟΨΥΧΑ ΣΤΟΥΣ ΜΑΘΗΤΕΣ ΜΑΣ ΝΑ ΕΧΟΥΝ ΚΑΛΗ ΕΠΙΤΥΧΙΑ ΚΑΙ ΝΑ ΛΑΒΟΥΝ ΤΙΣ ΚΑΛΥΤΕΡΕΣ ΔΥΝΑΤΕΣ ΑΠΟΦΑΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗ ΣΥΜΠΛΗΡΩΣΗ ΤΟΥ ΜΗΧΑΝΟΓΡΑΦΙΚΟΥ ΤΟΥΣ.
Ευχαριστώ για την προσοχή σας.
Σάββατο 4 Ιουλίου 2009
Παρασκευή 3 Ιουλίου 2009
Βράβευση αριστούχων μαθητών - Διακρίσεις σε βάρος μαθητών της Επαγγελματικής Εκπαίδευσης, μέρος 2ο
Προς
ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΣΠΟΥΔΩΝ Δ/ΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ, ΤΜΗΜΑ Γ΄, Ανδρέα Παπανδρέου 37, 151 80 Μαρούσι e-mail: t05sde11@ypepth.gr
EFG Eurobank – Ergasias, για το πρόγραμμα χορηγιών «Η μεγάλη στιγμή για την Παιδεία», Όθωνος 8, 105 57 Αθήνα e-mail: corporate_communication@eurobank.gr
Πρόσφατα, με εξαιρετικά επείγουσα εγκύκλιο από τη ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΣΠΟΥΔΩΝ Δ/ΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ, ΤΜΗΜΑ Γ΄, 17/06/2009, Αριθ. Πρωτ.:69826/Γ2 ανακοινώθηκε η «Βράβευση αριστούχων μαθητών» από τον Τραπεζικό Όμιλο της EFG Eurobank – Ergasias, που στο πλαίσιο της κοινωνικής του δράσης στον τομέα της Παιδείας, καθιέρωσε από το 2003 σε συνεργασία με το ΥΠ.Ε.Π.Θ. το πρόγραμμα χορηγιών με τίτλο «Η μεγάλη στιγμή για την Παιδεία». Σύμφωνα με το πρόγραμμα αυτό, το 2009 θα βραβευτεί με χρηματικό έπαθλο 1.000 ευρώ ο μαθητής κάθε Γενικού και Επαγγελματικού Λυκείου της χώρας, ο οποίος φοίτησε κατά το τρέχον σχολικό έτος στην τελευταία τάξη, αποφοίτησε με άριστα στο απολυτήριο και συγκέντρωσε το μεγαλύτερο Γενικό Βαθμό Πρόσβασης.
ΣΥΓΧΑΡΗΤΗΡΙΑ ΦΥΣΙΚΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΩΤΟΒΟΥΛΙΑ ΤΗΣ EUROBANK, αλλά πρέπει να επισημάνουμε ότι σύμφωνα με τα κριτήρια χορήγησης του βραβείου, ΑΠΟΚΛΕΙΟΝΤΑΙ ΑΠΟ ΤΗ ΒΡΑΒΕΥΣΗ ΟΛΟΙ ΟΙ ΑΡΙΣΤΟΥΧΟΙ ΜΑΘΗΤΕΣ ΤΩΝ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΩΝ ΛΥΚΕΙΩΝ ΟΜΑΔΑΣ Α που εξετάζονται με το σύστημα των 4 μαθημάτων για Τ.Ε.Ι. (όπως επί χρόνια αποκλείονταν οι αριστούχοι απόφοιτοι των Τ.Ε.Ε. πριν την πρόσφατη εκπαιδευτική μεταρρύθμιση). Περιλαμβάνονται οι μαθητές μόνο της ομάδας Β που είναι πολύ λιγότεροι, π.χ. στο δικό μας σχολείο, σε όλα τα σχολεία της Δυτικής Αττικής και φυσικά σε πολλά ακόμη σχολεία δεν υπήρχαν μαθητές ομάδας Β, αλλά μόνο ομάδας Α (δεν εξετάζω επί του παρόντος τις αιτίες του φαινομένου αυτού που χρειάζονται μελέτη και αντιμετώπιση). Αυτό αποδεικνύεται από την εγκύκλιο που μιλάει για Γενικό Βαθμό Πρόσβασης, που προκύπτει από τη βεβαίωση πρόσβασης στην Τριτοβάθμια Εκπαίδευση. Τέτοιο βαθμό πρόσβασης και βεβαίωση λαμβάνουν ΜΟΝΟ οι μαθητές ΓΕ.Λ. και ΕΠΑ.Λ. ομάδας Β και ΟΧΙ οι μαθητές ΕΠΑ.Λ. ομάδας Α.
Η διάκριση αυτή σε βάρος των μαθητών ΕΠΑ.Λ. (ομάδας Α) έγινε χωρίς πιστεύω ευθύνη της Τράπεζας, που δεν μπορεί να γνωρίζει τα εξεταστικά συστήματα και οι προθέσεις της ήταν να βραβεύσει αριστούχους από όλα τα σχολεία. Όμως επειδή π.χ. στο δικό μας σχολείο (και εκατοντάδες άλλα) δεν είχαμε μαθητές ομάδας Β, ΔΕΝ ΘΑ ΒΡΑΒΕΥΤΕΙ ΚΑΝΕΙΣ, ενώ φυσικά είχαμε ΑΡΙΣΤΟΥΧΟΥΣ ομάδας Α που έδωσαν εξετάσεις και πέρασαν στην Τριτοβάθμια Εκπαίδευση. Οι αριστούχοι αυτοί μαθητές αντί του βαθμού πρόσβασης μπορούν να συγκριθούν με βάση τα μόρια που συγκέντρωσαν στις πανελλαδικές εξετάσεις ώστε να προκύψει ένας που θα λάβει το χρηματικό έπαθλο, Ο ΑΡΙΣΤΟΥΧΟΣ δηλαδή ΜΕ ΤΑ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ ΜΟΡΙΑ (αντί με το μεγαλύτερο βαθμό πρόσβασης που είναι απολύτως ΙΣΟΔΥΝΑΜΟ κριτήριο).
Το βραβείο αυτό δεν θα λύσει όλα τα προβλήματα των σχετικά λίγων αριστούχων μαθητών των ΕΠΑ.Λ. σε όλη την Ελλάδα (τα ΕΠΑ.Λ. είναι πολύ λιγότερα από τα ΓΕ.Λ.), όμως θα είναι οικονομική ανακούφιση για τις οικογένειές τους και φυσικά θα αποτελεί ένα σημαντικό κίνητρο και για τους επόμενους μαθητές να προσπαθούν να αριστεύσουν. Και όπως έχω ξαναγράψει, http://gst2008.blogspot.com/2009/06/blog-post_23.html και http://www.meafora.gr/?p=1955, στο ελληνικό εκπαιδευτικό σύστημα υπάρχει εδώ και πάρα πολλά χρόνια ΑΝΙΣΗ ΜΕΤΑΧΕΙΡΙΣΗ ΜΕΤΑΞΥ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΤΩΝ ΓΕΝΙΚΩΝ ΚΑΙ ΤΩΝ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΩΝ ΛΥΚΕΙΩΝ με σειρά διακρίσεων που ελπίζω να εξαλειφθούν το συντομότερο.
Θα ήθελα να λάβετε υπόψη σας, ότι αυτοί οι μαθητές που αριστεύουν στα ΕΠΑ.Λ. και δίνουν τη μάχη των πανελλαδικών εξετάσεων (είτε ομάδας Α είτε ομάδας Β) έχουν ΠΟΛΥ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΗ και ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΗ ΑΝΑΓΚΗ για το παραπάνω βραβείο γιατί δεν είναι συνήθως παιδιά ευκατάστατων οικογενειών, είναι παιδιά που έχουν βιώσει οικογενειακά και οικονομικά προβλήματα, είναι παιδιά που αναγκάζονται να δουλέψουν από μικρή ηλικία για να βοηθήσουν την οικογένειά τους, είναι παιδιά που ζουν σε σπίτια κατεστραμμένα από σεισμούς ή σε λυόμενα ή σε containers, παιδιά που μπορεί να έχουν προβλήματα υγείας τα ίδια ή μέλη της οικογένειάς τους, παιδιά που αναγκάστηκαν να μεγαλώσουν γρηγορότερα από άλλα παιδιά χωρίς να χαρούν την ξενοιασιά και το παιχνίδι που εδικαιούντο και που δεν στηρίχτηκαν όσο έπρεπε από την τοπική κοινωνία όπου μεγάλωσαν. Είναι λοιπόν τα παιδιά που αξίζουν το σεβασμό, την αγάπη και την υποστήριξή μας και όχι να υφίστανται διακρίσεις όπως στη βράβευση των αριστούχων. Αρκετοί από τους μαθητές αυτούς των ΕΠΑ.Λ. καταφέρνουν με αξιώσεις να ορθώσουν το ανάστημά τους απέναντι στις δυσκολίες και να μπουν στη μάχη των πανελλαδικών εξετάσεων για να διεκδικήσουν, όπως οι συμμαθητές τους των Γενικών Λυκείων, μια θέση στην Ανώτατη Εκπαίδευση. Και τα παιδιά αυτά χρειάζεται να καταβάλουν ΠΟΛΥ ΜΕΓΑΛΥΤΕΡΗ ΠΡΟΣΠΑΘΕΙΑ από τους πιο ευνοημένους κοινωνικά και οικονομικά συμμαθητές τους των Γενικών Λυκείων, για να έχουν το επιθυμητό αποτέλεσμα που θα ανταμείψει τους κόπους τους και θα τους βοηθήσει να ξεφύγουν από τα οικογενειακά και κοινωνικά προβλήματά τους και θα τους εξασφαλίσει ένα καλύτερο αύριο.
Προτείνω λοιπόν στους υπεύθυνους του προγράμματος της EFG Eurobank – Ergasias και του ΥΠΕΠΘ να αναιρέσουν την αδικία ΑΜΕΣΑ και να ζητήσουν από τα ΕΠΑ.Λ. συμπληρωματικά τα στοιχεία των μαθητών ομάδας Α που αρίστευσαν και συγκέντρωσαν τα περισσότερα μόρια στις πανελλαδικές, ώστε να χορηγηθεί και σ’ αυτούς το βραβείο ΠΟΥ ΕΠΑΞΙΑ ΔΙΚΑΙΟΥΝΤΑΙ, ισότιμα με τους συμμαθητές τους των ΓΕ.Λ. και ΕΠΑ.Λ. ομάδας Β.
Ελπίζω στο παραπάνω αίτημά μου να συμφωνήσουν οι Διευθυντές, Προϊστάμενοι, Σύμβουλοι σε όλες τις βαθμίδες της Επαγγελματικής Εκπαίδευσης και εφόσον ερωτηθούν να το υποστηρίξουν, όπως ευελπιστώ να γίνει και για τα άλλα ζητήματα διακρίσεων σε βάρος των μαθητών μας. Είμαι σίγουρος ότι η Τράπεζα EFG Eurobank – Ergasias δεν θα έχει αντίρρηση γιατί η πράξη αυτή που θα εξαλείψει μια μεγάλη αδικία, συμβαδίζει απόλυτα με το σκοπό θεσμοθέτησης του προγράμματος χορηγιών με τίτλο «Η μεγάλη στιγμή για την Παιδεία» στο πλαίσιο της κοινωνικής της δράσης στον τομέα της Παιδείας.
Ευχαριστώ για την προσοχή σας.
ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΣΠΟΥΔΩΝ Δ/ΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ, ΤΜΗΜΑ Γ΄, Ανδρέα Παπανδρέου 37, 151 80 Μαρούσι e-mail: t05sde11@ypepth.gr
EFG Eurobank – Ergasias, για το πρόγραμμα χορηγιών «Η μεγάλη στιγμή για την Παιδεία», Όθωνος 8, 105 57 Αθήνα e-mail: corporate_communication@eurobank.gr
Πρόσφατα, με εξαιρετικά επείγουσα εγκύκλιο από τη ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΣΠΟΥΔΩΝ Δ/ΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ, ΤΜΗΜΑ Γ΄, 17/06/2009, Αριθ. Πρωτ.:69826/Γ2 ανακοινώθηκε η «Βράβευση αριστούχων μαθητών» από τον Τραπεζικό Όμιλο της EFG Eurobank – Ergasias, που στο πλαίσιο της κοινωνικής του δράσης στον τομέα της Παιδείας, καθιέρωσε από το 2003 σε συνεργασία με το ΥΠ.Ε.Π.Θ. το πρόγραμμα χορηγιών με τίτλο «Η μεγάλη στιγμή για την Παιδεία». Σύμφωνα με το πρόγραμμα αυτό, το 2009 θα βραβευτεί με χρηματικό έπαθλο 1.000 ευρώ ο μαθητής κάθε Γενικού και Επαγγελματικού Λυκείου της χώρας, ο οποίος φοίτησε κατά το τρέχον σχολικό έτος στην τελευταία τάξη, αποφοίτησε με άριστα στο απολυτήριο και συγκέντρωσε το μεγαλύτερο Γενικό Βαθμό Πρόσβασης.
ΣΥΓΧΑΡΗΤΗΡΙΑ ΦΥΣΙΚΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΩΤΟΒΟΥΛΙΑ ΤΗΣ EUROBANK, αλλά πρέπει να επισημάνουμε ότι σύμφωνα με τα κριτήρια χορήγησης του βραβείου, ΑΠΟΚΛΕΙΟΝΤΑΙ ΑΠΟ ΤΗ ΒΡΑΒΕΥΣΗ ΟΛΟΙ ΟΙ ΑΡΙΣΤΟΥΧΟΙ ΜΑΘΗΤΕΣ ΤΩΝ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΩΝ ΛΥΚΕΙΩΝ ΟΜΑΔΑΣ Α που εξετάζονται με το σύστημα των 4 μαθημάτων για Τ.Ε.Ι. (όπως επί χρόνια αποκλείονταν οι αριστούχοι απόφοιτοι των Τ.Ε.Ε. πριν την πρόσφατη εκπαιδευτική μεταρρύθμιση). Περιλαμβάνονται οι μαθητές μόνο της ομάδας Β που είναι πολύ λιγότεροι, π.χ. στο δικό μας σχολείο, σε όλα τα σχολεία της Δυτικής Αττικής και φυσικά σε πολλά ακόμη σχολεία δεν υπήρχαν μαθητές ομάδας Β, αλλά μόνο ομάδας Α (δεν εξετάζω επί του παρόντος τις αιτίες του φαινομένου αυτού που χρειάζονται μελέτη και αντιμετώπιση). Αυτό αποδεικνύεται από την εγκύκλιο που μιλάει για Γενικό Βαθμό Πρόσβασης, που προκύπτει από τη βεβαίωση πρόσβασης στην Τριτοβάθμια Εκπαίδευση. Τέτοιο βαθμό πρόσβασης και βεβαίωση λαμβάνουν ΜΟΝΟ οι μαθητές ΓΕ.Λ. και ΕΠΑ.Λ. ομάδας Β και ΟΧΙ οι μαθητές ΕΠΑ.Λ. ομάδας Α.
Η διάκριση αυτή σε βάρος των μαθητών ΕΠΑ.Λ. (ομάδας Α) έγινε χωρίς πιστεύω ευθύνη της Τράπεζας, που δεν μπορεί να γνωρίζει τα εξεταστικά συστήματα και οι προθέσεις της ήταν να βραβεύσει αριστούχους από όλα τα σχολεία. Όμως επειδή π.χ. στο δικό μας σχολείο (και εκατοντάδες άλλα) δεν είχαμε μαθητές ομάδας Β, ΔΕΝ ΘΑ ΒΡΑΒΕΥΤΕΙ ΚΑΝΕΙΣ, ενώ φυσικά είχαμε ΑΡΙΣΤΟΥΧΟΥΣ ομάδας Α που έδωσαν εξετάσεις και πέρασαν στην Τριτοβάθμια Εκπαίδευση. Οι αριστούχοι αυτοί μαθητές αντί του βαθμού πρόσβασης μπορούν να συγκριθούν με βάση τα μόρια που συγκέντρωσαν στις πανελλαδικές εξετάσεις ώστε να προκύψει ένας που θα λάβει το χρηματικό έπαθλο, Ο ΑΡΙΣΤΟΥΧΟΣ δηλαδή ΜΕ ΤΑ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ ΜΟΡΙΑ (αντί με το μεγαλύτερο βαθμό πρόσβασης που είναι απολύτως ΙΣΟΔΥΝΑΜΟ κριτήριο).
Το βραβείο αυτό δεν θα λύσει όλα τα προβλήματα των σχετικά λίγων αριστούχων μαθητών των ΕΠΑ.Λ. σε όλη την Ελλάδα (τα ΕΠΑ.Λ. είναι πολύ λιγότερα από τα ΓΕ.Λ.), όμως θα είναι οικονομική ανακούφιση για τις οικογένειές τους και φυσικά θα αποτελεί ένα σημαντικό κίνητρο και για τους επόμενους μαθητές να προσπαθούν να αριστεύσουν. Και όπως έχω ξαναγράψει, http://gst2008.blogspot.com/2009/06/blog-post_23.html και http://www.meafora.gr/?p=1955, στο ελληνικό εκπαιδευτικό σύστημα υπάρχει εδώ και πάρα πολλά χρόνια ΑΝΙΣΗ ΜΕΤΑΧΕΙΡΙΣΗ ΜΕΤΑΞΥ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΤΩΝ ΓΕΝΙΚΩΝ ΚΑΙ ΤΩΝ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΩΝ ΛΥΚΕΙΩΝ με σειρά διακρίσεων που ελπίζω να εξαλειφθούν το συντομότερο.
Θα ήθελα να λάβετε υπόψη σας, ότι αυτοί οι μαθητές που αριστεύουν στα ΕΠΑ.Λ. και δίνουν τη μάχη των πανελλαδικών εξετάσεων (είτε ομάδας Α είτε ομάδας Β) έχουν ΠΟΛΥ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΗ και ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΗ ΑΝΑΓΚΗ για το παραπάνω βραβείο γιατί δεν είναι συνήθως παιδιά ευκατάστατων οικογενειών, είναι παιδιά που έχουν βιώσει οικογενειακά και οικονομικά προβλήματα, είναι παιδιά που αναγκάζονται να δουλέψουν από μικρή ηλικία για να βοηθήσουν την οικογένειά τους, είναι παιδιά που ζουν σε σπίτια κατεστραμμένα από σεισμούς ή σε λυόμενα ή σε containers, παιδιά που μπορεί να έχουν προβλήματα υγείας τα ίδια ή μέλη της οικογένειάς τους, παιδιά που αναγκάστηκαν να μεγαλώσουν γρηγορότερα από άλλα παιδιά χωρίς να χαρούν την ξενοιασιά και το παιχνίδι που εδικαιούντο και που δεν στηρίχτηκαν όσο έπρεπε από την τοπική κοινωνία όπου μεγάλωσαν. Είναι λοιπόν τα παιδιά που αξίζουν το σεβασμό, την αγάπη και την υποστήριξή μας και όχι να υφίστανται διακρίσεις όπως στη βράβευση των αριστούχων. Αρκετοί από τους μαθητές αυτούς των ΕΠΑ.Λ. καταφέρνουν με αξιώσεις να ορθώσουν το ανάστημά τους απέναντι στις δυσκολίες και να μπουν στη μάχη των πανελλαδικών εξετάσεων για να διεκδικήσουν, όπως οι συμμαθητές τους των Γενικών Λυκείων, μια θέση στην Ανώτατη Εκπαίδευση. Και τα παιδιά αυτά χρειάζεται να καταβάλουν ΠΟΛΥ ΜΕΓΑΛΥΤΕΡΗ ΠΡΟΣΠΑΘΕΙΑ από τους πιο ευνοημένους κοινωνικά και οικονομικά συμμαθητές τους των Γενικών Λυκείων, για να έχουν το επιθυμητό αποτέλεσμα που θα ανταμείψει τους κόπους τους και θα τους βοηθήσει να ξεφύγουν από τα οικογενειακά και κοινωνικά προβλήματά τους και θα τους εξασφαλίσει ένα καλύτερο αύριο.
Προτείνω λοιπόν στους υπεύθυνους του προγράμματος της EFG Eurobank – Ergasias και του ΥΠΕΠΘ να αναιρέσουν την αδικία ΑΜΕΣΑ και να ζητήσουν από τα ΕΠΑ.Λ. συμπληρωματικά τα στοιχεία των μαθητών ομάδας Α που αρίστευσαν και συγκέντρωσαν τα περισσότερα μόρια στις πανελλαδικές, ώστε να χορηγηθεί και σ’ αυτούς το βραβείο ΠΟΥ ΕΠΑΞΙΑ ΔΙΚΑΙΟΥΝΤΑΙ, ισότιμα με τους συμμαθητές τους των ΓΕ.Λ. και ΕΠΑ.Λ. ομάδας Β.
Ελπίζω στο παραπάνω αίτημά μου να συμφωνήσουν οι Διευθυντές, Προϊστάμενοι, Σύμβουλοι σε όλες τις βαθμίδες της Επαγγελματικής Εκπαίδευσης και εφόσον ερωτηθούν να το υποστηρίξουν, όπως ευελπιστώ να γίνει και για τα άλλα ζητήματα διακρίσεων σε βάρος των μαθητών μας. Είμαι σίγουρος ότι η Τράπεζα EFG Eurobank – Ergasias δεν θα έχει αντίρρηση γιατί η πράξη αυτή που θα εξαλείψει μια μεγάλη αδικία, συμβαδίζει απόλυτα με το σκοπό θεσμοθέτησης του προγράμματος χορηγιών με τίτλο «Η μεγάλη στιγμή για την Παιδεία» στο πλαίσιο της κοινωνικής της δράσης στον τομέα της Παιδείας.
Ευχαριστώ για την προσοχή σας.
Τρίτη 23 Ιουνίου 2009
ΔΙΑΚΡΙΣΕΙΣ ΣΕ ΒΑΡΟΣ ΜΑΘΗΤΩΝ ΤΗΣ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ (Πανελλαδικές εξετάσεις, Γενική Παιδεία, Κτηριακά προβλήματα κ.ά.)
Με αφορμή το γράμμα ενός μαθητή ΕΠΑ.Λ. που έδινε πανελλαδικές εξετάσεις εφέτος και ύψωσε φωνή διαμαρτυρίας για πολλά ζητήματα του εκπαιδευτικού συστήματος στο οποίο φοίτησε, (διαβάστε τις απόψεις του στο http://www.meafora.gr/?p=1915 και http://staaronis3.net/ ) θα θίξω πιο αναλυτικά ένα από τα ζητήματα που έβαλε για τις ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΕΣ ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΤΩΝ ΕΠΑ.Λ. και θα μιλήσω και για κάποιες άλλες σημαντικές ΔΙΑΚΡΙΣΕΙΣ / ΑΔΙΚΙΕΣ ΣΕ ΒΑΡΟΣ ΜΑΘΗΤΩΝ ΤΗΣ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ, κάνοντας και σχετικές προτάσεις βελτίωσης.
Με τη δημοσίευση του προγράμματος των πανελλαδικών εξετάσεων πριν λίγο καιρό, φάνηκε ότι δεν προβλέπονται ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ για τους υποψήφιους μαθητές από τα Επαγγελματικά Λύκεια που δεν θα δώσουν ένα μάθημα λόγω ασθένειας, ενώ προβλέπονται αυτές κανονικά για τους υποψήφιους από τα Γενικά Λύκεια. Δυστυχώς, δεν ήταν έκπληξη, γινόταν στους μαθητές της Επαγγελματικής Εκπαίδευσης και παλιότερα, ήταν απλώς μια ακόμη διάκριση, μια ακόμη απόδειξη της ΑΝΙΣΗΣ ΜΕΤΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΜΕΤΑΞΥ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΤΩΝ ΓΕΝΙΚΩΝ ΚΑΙ ΤΩΝ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΩΝ ΛΥΚΕΙΩΝ.
Στην Ελλάδα δυστυχώς τα Επαγγελματικά Λύκεια αντιμετωπίζονται σαν σχολεία δεύτερης κατηγορίας και από το κράτος και από την ελληνική κοινωνία. Και αντιστοίχως, οι μαθητές τους αντιμετωπίζονται σαν μαθητές δεύτερης κατηγορίας και υφίστανται τις κοινωνικές συνέπειες αυτής της άδικης κατηγοριοποίησης. Επ’ ευκαιρίας του διαλόγου για την Παιδεία, θα θυμίσω μερικά παραδείγματα αδικιών σε βάρος των μαθητών της Επαγγελματικής Εκπαίδευσης στη χώρα μας που είναι πολύ γνωστά και αρκετά από αυτά έχω κατά καιρούς αναφέρει αναλυτικά είτε στο meafora, είτε σε άλλα blogs, είτε με αλληλογραφία προς το ΥΠΕΠΘ, ως προβλήματα προς επίλυση. Θα κάνω και μερικές σχετικές προτάσεις για τη βελτίωση της κατάστασης και την άρση των αδικιών.
Θα θυμάστε πόσο καθυστερημένα μετά από πολλές φωνές διαμαρτυρίας δόθηκε μια λύση για τους μαθητές των Τ.Ε.Ε. που είχαν απορριφθεί λόγω απουσιών στην Γ’ τάξη και που δεν είχε προβλεφθεί γι αυτούς επανάληψη της τάξης στα νεοσύστατα ΕΠΑ.Λ., αλλά θα αναγκάζονταν να κάνουν δύο επαναληπτικές τάξεις. (http://gst2008.blogspot.com/2008/05/blog-post.html )
Θα έχετε υπόψη σας τις διαφορές στα ωρολόγια προγράμματα, σύμφωνα με τα οποία οι μαθητές των ΕΠΑ.Λ. διδάσκονται την ίδια ύλη σε λιγότερες ώρες ή δεν διδάσκονται κάποια μαθήματα προαπαιτούμενα, όπως π.χ. τη Βιολογία στη Β’ τάξη, που θέτει τις βάσεις και διευκολύνει την κατανόηση και εμπέδωση της πανελλαδικώς εξεταζόμενης ύλης Βιολογίας (Γενικής Παιδείας και Κατεύθυνσης) της Γ’ τάξης ( http://gst2008.blogspot.com/2008/10/blog-post_11.html ). Έτσι, τουλάχιστον στη Βιολογία, οι μαθητές της Γ’ ΕΠΑ.Λ. θα υστερούν σε σχέση με τους μαθητές της Γ’ τάξης των Γενικών Λυκείων. Κάνω άμεσα εδώ την πρόταση να ΠΡΟΣΤΕΘΕΙ ΜΙΑ ΩΡΑ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΣΤΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΤΗΣ Β’ ΕΠΑ.Λ. ΟΛΩΝ ΤΩΝ ΤΟΜΕΩΝ ως προαπαιτούμενο για τη διδασκαλία της Βιολογίας στην Γ’ Τάξη ΕΠΑ.Λ., όπως ακριβώς στο Γενικό Λύκειο. Αλλιώς, ας αιτιολογηθεί επαρκώς η διαφορετική αντιμετώπιση των μαθητών ΓΕ.Λ. και ΕΠΑ.Λ. ΕΙΔΙΚΑ σε αυτό το μάθημα Γενικής Παιδείας.
Θα γνωρίσατε πρόσφατα, που δόθηκε κάποια δημοσιότητα, το ΚΤΗΡΙΑΚΟ ΧΡΟΝΙΟ ΠΡΟΒΛΗΜΑ ΤΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ ΜΑΣ ΣΤΑ ΑΝΩ ΛΙΟΣΙΑ, όπου οι μαθητές των ΕΠΑ.Λ. στεγάζονται σε άθλιες συνθήκες σε containers σεισμοπαθών 10 χρόνια μετά τους σεισμούς, ενώ ένα κτήριο φάντασμα, στα μπετά ακόμη εδώ και πολλά χρόνια, να χάσκει απέναντί τους περιμένοντας κι άλλες χρηματοδοτήσεις για να τελειώσει. Και ακόμη δεν έχουμε λάβει καμιά έγγραφη ενημέρωση για την πορεία του έργου, για το πότε επιτέλους θα φύγουμε από τα containers να μπούμε σε αίθουσες διδασκαλίας!!. Δείτε http://www.meafora.gr/?p=1111 και όλο το ιστορικό με τις φωτογραφίες - ντοκουμέντα στο http://epalanoliosion.blogspot.com/2008/12/blog-post_04.html .
Γνωρίζετε ότι επί δεκαετίες οι μαθητές της Επαγγελματικής Εκπαίδευσης, πριν σωστά θεσμοθετηθούν τα ΕΠΑ.Λ., δεν εδικαιούντο ΟΥΤΕ ΚΑΝ ΝΑ ΣΥΜΜΕΤΑΣΧΟΥΝ σε εξετάσεις πανελλαδικές για τα Α.Ε.Ι. παρά μόνο με ειδικό ποσοστό για τα Τ.Ε.Ι., ακόμη και αν κάποιες σχολές Α.Ε.Ι. είχαν άμεση σχέση με τον Τομέα στον οποίο φοιτούσαν.
Θα γνωρίζετε την εφαρμογή προγραμμάτων σπουδών στις ΕΠΑ.Σ. τα οποία ΔΕΝ ΠΕΡΙΕΧΟΥΝ ΜΑΘΗΜΑΤΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ. Οι ΕΠΑ.Σ. περιέχουν ειδικότητες που κατά το νομοθέτη δεν απαιτούν θεωρητική υποστήριξη αλλά μόνο πρακτική εξάσκηση και θα «βγάζουν ειδικευμένους τεχνίτες». Αφαιρώντας όμως τη Γενική Παιδεία από τους εφήβους μαθητές μας βάζουμε ουσιαστικά ένα φραγμό στη μόρφωσή τους και τη νοητική τους εξέλιξη (που συνεχίζεται στην εφηβεία) και εμποδίζουμε την ολόπλευρη ανάπτυξη της προσωπικότητάς τους και την απόκτηση κοινωνικών δεξιοτήτων που είναι απαραίτητες για τη ζωή τους. Και βέβαια ούτε λόγος για να τους δοθεί απολυτήριο Λυκείου ή να συμμετάσχουν σε εξετάσεις για ΑΕΙ/ΤΕΙ με αποτέλεσμα τα παιδιά αυτά να μπαίνουν στην κοινωνία μετά το σχολείο στερούμενα από βασικά εφόδια που θα έχουν όλοι οι άλλοι μαθητές. (http://gst2008.blogspot.com/2008/01/blog-post_4291.html ). Κάνω εδώ άμεσα την πρόταση: ΙΣΟΤΙΜΗ ΠΑΡΟΧΗ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΣΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΜΑΣ ΠΟΥ ΦΟΙΤΟΥΝ ΣΤΙΣ ΕΠΑ.Σ., ΧΟΡΗΓΗΣΗ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΑΙ ΝΑ ΕΠΙΤΡΕΠΕΤΑΙ ΝΑ ΔΙΝΟΥΝ ΚΑΙ ΣΤΑ Α.Ε.Ι. – Τ.Ε.Ι. ΑΝ ΕΠΙΘΥΜΟΥΝ.
Θα γνωρίζετε τα προβλήματα με τα σχολικά βιβλία των ΕΠΑ.Λ. με τα λάθη και παραλείψεις που επισημαίνονται και στο γράμμα του μαθητή που διαμαρτύρεται και για τη μεγάλη, στριφνή και δύσκολη ΥΛΗ, ελλείψεις σημαντικές σε θέματα ασφάλειας κατά την εργασία και μη ενημέρωση των βιβλίων για νέες τεχνολογικές εξελίξεις. (http://www.meafora.gr/?p=1915)
Γνωρίζετε επίσης πολύ καλά ότι οι μαθητές που φοιτούν στα ΕΠΑ.Λ., στην Επαγγελματική Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση γενικότερα δεν είναι συνήθως παιδιά ευκατάστατων οικογενειών, είναι παιδιά που έχουν βιώσει οικογενειακά και οικονομικά προβλήματα, είναι παιδιά που αναγκάζονται να δουλέψουν από μικρή ηλικία για να βοηθήσουν την οικογένειά τους, είναι παιδιά που ζουν σε σπίτια κατεστραμμένα από σεισμούς ή σε λυόμενα ή σε containers, παιδιά που μπορεί να έχουν προβλήματα υγείας τα ίδια ή μέλη της οικογένειάς τους, παιδιά που αναγκάστηκαν να μεγαλώσουν γρηγορότερα από άλλα παιδιά χωρίς να χαρούν την ξενοιασιά και το παιχνίδι που εδικαιούντο και που δεν στηρίχτηκαν όσο έπρεπε από την τοπική κοινωνία όπου μεγάλωσαν. Είναι λοιπόν τα παιδιά που αξίζουν το σεβασμό, την αγάπη και την υποστήριξή μας.
Αλλά φυσικά θα γνωρίζετε και την πραγματικότητα, ότι δυστυχώς οι μαθητές αυτοί πολλές φορές υποτιμούνται από την κοινωνία μας, συχνά ακόμη και από το άμεσο οικογενειακό τους περιβάλλον και χαρακτηρίζονται αδίκως ως μαθητές αδιάφοροι, αμελείς, με φτωχές δυνατότητες με αφορμή τη βαθμολογία που είχαν λάβει στο Γυμνάσιο, που όμως είναι πολύ σαθρό κριτήριο για τη δυσμενή κρίση ενός εφήβου σε τόσο μικρή ηλικία, που ακόμη δεν του δόθηκαν οι ευκαιρίες και τα κίνητρα να αναδείξει τις ικανότητές του με βάση και τα ενδιαφέροντά του.
Θα έχετε επίσης ενημερωθεί για τα μεγάλα ποσοστά σχολικής αποτυχίας και μαθητικής διαρροής στην Επαγγελματική Εκπαίδευση, ΠΟΥ ΕΙΝΑΙ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΤΩΝ ΠΑΡΑΠΑΝΩ ΠΑΡΑΓΟΝΤΩΝ, ΑΛΛΑ ΚΑΙ ΤΗΣ ΜΕΙΩΣΗΣ ΤΗΣ ΑΥΤΟΕΚΤΙΜΗΣΗΣ ΚΑΙ ΤΗΣ ΠΑΡΑΙΤΗΣΗΣ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ λόγω της απαξίωσης και υποτίμησης από την κοινωνία του σχολείου στο οποίο φοιτούν και από το οποίο ευελπιστούσαν να κερδίσουν τα εφόδια για μια επαγγελματική διέξοδο στη ζωή τους.
Αρκετοί από τους μαθητές αυτούς των ΕΠΑ.Λ. καταφέρνουν με αξιώσεις να ορθώσουν το ανάστημά τους απέναντι στις δυσκολίες και να μπουν στη μάχη των πανελλαδικών εξετάσεων για να διεκδικήσουν, όπως οι συμμαθητές τους των Γενικών Λυκείων, μια θέση στην Ανώτατη Εκπαίδευση. Και τα παιδιά αυτά χρειάζεται να καταβάλουν πολύ μεγαλύτερη προσπάθεια από τους πιο ευνοημένους κοινωνικά και οικονομικά συμμαθητές τους των Γενικών Λυκείων, για να έχουν το επιθυμητό αποτέλεσμα που θα ανταμείψει τους κόπους τους και θα τους βοηθήσει να ξεφύγουν από τα οικογενειακά και κοινωνικά προβλήματά τους και θα τους εξασφαλίσει ένα καλύτερο αύριο.
Είναι πραγματικά λοιπόν αδικία, ένας μαθητής ή μια μαθήτρια που είχε την ατυχία σαν άνθρωπος να αρρωστήσει και να μη δώσει ένα μάθημα στις πανελλαδικές εξετάσεις να καταδικαστεί σε βέβαιη αποτυχία, αντί να φροντίσει η πολιτεία να του παράσχει τη δυνατότητα να συμμετάσχει σε επαναληπτικές πανελλαδικές εξετάσεις τον Ιούλιο, όπως στους συμμαθητές του των Γενικών Λυκείων. Και αν σκόπιμα αποκλείστηκαν από το νομοθέτη αυτοί οι μαθητές των ΕΠΑ.Λ. από τη δυνατότητα επαναληπτικών εξετάσεων, υπάρχει θέμα φυσικά άνισης μεταχείρισης και κοινωνικής διάκρισης. Αλλά ακόμη και αν «εκ παραδρομής» δεν ορίστηκαν επαναληπτικές εξετάσεις για τα ΕΠΑ.Λ., είναι κι αυτό πολύ άδικο και δείχνει ότι η Επαγγελματική Εκπαίδευση είναι υποτιμημένη, ξεχασμένη σε μεγάλο βαθμό και δεν της αποδίδεται η σημασία που πρέπει, όπως στις περισσότερες Ευρωπαϊκές χώρες.
Υπάρχει χρόνος. Πρέπει άμεσα να δοθεί μια λύση με ΚΑΤΕΠΕΙΓΟΥΣΑ εγκύκλιο και ΝΑ ΟΡΙΣΘΟΥΝ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΕΣ ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΤΟΝ ΙΟΥΛΙΟ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΜΑΘΗΤΕΣ ΤΩΝ ΕΠΑ.Λ., ώστε να νιώσουν οι λίγοι μαθητές που αρρώστησαν κατά τη διάρκεια των πανελλαδικών εξετάσεων ότι η πολιτεία δεν τους εγκατέλειψε αλλά και όλοι οι μαθητές της Επαγγελματικής Εκπαίδευσης ότι το εκπαιδευτικό μας σύστημα τους σέβεται και τους υπολογίζει, όπως τους αξίζει. Σαν έφηβους μαθητές, άξιους αυριανούς πολίτες που σ’ αυτούς θα βασιστεί η ανάπτυξη της χώρας μας.
Ευχαριστώ για την προσοχή σας.
Με τη δημοσίευση του προγράμματος των πανελλαδικών εξετάσεων πριν λίγο καιρό, φάνηκε ότι δεν προβλέπονται ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ για τους υποψήφιους μαθητές από τα Επαγγελματικά Λύκεια που δεν θα δώσουν ένα μάθημα λόγω ασθένειας, ενώ προβλέπονται αυτές κανονικά για τους υποψήφιους από τα Γενικά Λύκεια. Δυστυχώς, δεν ήταν έκπληξη, γινόταν στους μαθητές της Επαγγελματικής Εκπαίδευσης και παλιότερα, ήταν απλώς μια ακόμη διάκριση, μια ακόμη απόδειξη της ΑΝΙΣΗΣ ΜΕΤΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΜΕΤΑΞΥ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΤΩΝ ΓΕΝΙΚΩΝ ΚΑΙ ΤΩΝ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΩΝ ΛΥΚΕΙΩΝ.
Στην Ελλάδα δυστυχώς τα Επαγγελματικά Λύκεια αντιμετωπίζονται σαν σχολεία δεύτερης κατηγορίας και από το κράτος και από την ελληνική κοινωνία. Και αντιστοίχως, οι μαθητές τους αντιμετωπίζονται σαν μαθητές δεύτερης κατηγορίας και υφίστανται τις κοινωνικές συνέπειες αυτής της άδικης κατηγοριοποίησης. Επ’ ευκαιρίας του διαλόγου για την Παιδεία, θα θυμίσω μερικά παραδείγματα αδικιών σε βάρος των μαθητών της Επαγγελματικής Εκπαίδευσης στη χώρα μας που είναι πολύ γνωστά και αρκετά από αυτά έχω κατά καιρούς αναφέρει αναλυτικά είτε στο meafora, είτε σε άλλα blogs, είτε με αλληλογραφία προς το ΥΠΕΠΘ, ως προβλήματα προς επίλυση. Θα κάνω και μερικές σχετικές προτάσεις για τη βελτίωση της κατάστασης και την άρση των αδικιών.
Θα θυμάστε πόσο καθυστερημένα μετά από πολλές φωνές διαμαρτυρίας δόθηκε μια λύση για τους μαθητές των Τ.Ε.Ε. που είχαν απορριφθεί λόγω απουσιών στην Γ’ τάξη και που δεν είχε προβλεφθεί γι αυτούς επανάληψη της τάξης στα νεοσύστατα ΕΠΑ.Λ., αλλά θα αναγκάζονταν να κάνουν δύο επαναληπτικές τάξεις. (http://gst2008.blogspot.com/2008/05/blog-post.html )
Θα έχετε υπόψη σας τις διαφορές στα ωρολόγια προγράμματα, σύμφωνα με τα οποία οι μαθητές των ΕΠΑ.Λ. διδάσκονται την ίδια ύλη σε λιγότερες ώρες ή δεν διδάσκονται κάποια μαθήματα προαπαιτούμενα, όπως π.χ. τη Βιολογία στη Β’ τάξη, που θέτει τις βάσεις και διευκολύνει την κατανόηση και εμπέδωση της πανελλαδικώς εξεταζόμενης ύλης Βιολογίας (Γενικής Παιδείας και Κατεύθυνσης) της Γ’ τάξης ( http://gst2008.blogspot.com/2008/10/blog-post_11.html ). Έτσι, τουλάχιστον στη Βιολογία, οι μαθητές της Γ’ ΕΠΑ.Λ. θα υστερούν σε σχέση με τους μαθητές της Γ’ τάξης των Γενικών Λυκείων. Κάνω άμεσα εδώ την πρόταση να ΠΡΟΣΤΕΘΕΙ ΜΙΑ ΩΡΑ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΣΤΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΤΗΣ Β’ ΕΠΑ.Λ. ΟΛΩΝ ΤΩΝ ΤΟΜΕΩΝ ως προαπαιτούμενο για τη διδασκαλία της Βιολογίας στην Γ’ Τάξη ΕΠΑ.Λ., όπως ακριβώς στο Γενικό Λύκειο. Αλλιώς, ας αιτιολογηθεί επαρκώς η διαφορετική αντιμετώπιση των μαθητών ΓΕ.Λ. και ΕΠΑ.Λ. ΕΙΔΙΚΑ σε αυτό το μάθημα Γενικής Παιδείας.
Θα γνωρίσατε πρόσφατα, που δόθηκε κάποια δημοσιότητα, το ΚΤΗΡΙΑΚΟ ΧΡΟΝΙΟ ΠΡΟΒΛΗΜΑ ΤΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ ΜΑΣ ΣΤΑ ΑΝΩ ΛΙΟΣΙΑ, όπου οι μαθητές των ΕΠΑ.Λ. στεγάζονται σε άθλιες συνθήκες σε containers σεισμοπαθών 10 χρόνια μετά τους σεισμούς, ενώ ένα κτήριο φάντασμα, στα μπετά ακόμη εδώ και πολλά χρόνια, να χάσκει απέναντί τους περιμένοντας κι άλλες χρηματοδοτήσεις για να τελειώσει. Και ακόμη δεν έχουμε λάβει καμιά έγγραφη ενημέρωση για την πορεία του έργου, για το πότε επιτέλους θα φύγουμε από τα containers να μπούμε σε αίθουσες διδασκαλίας!!. Δείτε http://www.meafora.gr/?p=1111 και όλο το ιστορικό με τις φωτογραφίες - ντοκουμέντα στο http://epalanoliosion.blogspot.com/2008/12/blog-post_04.html .
Γνωρίζετε ότι επί δεκαετίες οι μαθητές της Επαγγελματικής Εκπαίδευσης, πριν σωστά θεσμοθετηθούν τα ΕΠΑ.Λ., δεν εδικαιούντο ΟΥΤΕ ΚΑΝ ΝΑ ΣΥΜΜΕΤΑΣΧΟΥΝ σε εξετάσεις πανελλαδικές για τα Α.Ε.Ι. παρά μόνο με ειδικό ποσοστό για τα Τ.Ε.Ι., ακόμη και αν κάποιες σχολές Α.Ε.Ι. είχαν άμεση σχέση με τον Τομέα στον οποίο φοιτούσαν.
Θα γνωρίζετε την εφαρμογή προγραμμάτων σπουδών στις ΕΠΑ.Σ. τα οποία ΔΕΝ ΠΕΡΙΕΧΟΥΝ ΜΑΘΗΜΑΤΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ. Οι ΕΠΑ.Σ. περιέχουν ειδικότητες που κατά το νομοθέτη δεν απαιτούν θεωρητική υποστήριξη αλλά μόνο πρακτική εξάσκηση και θα «βγάζουν ειδικευμένους τεχνίτες». Αφαιρώντας όμως τη Γενική Παιδεία από τους εφήβους μαθητές μας βάζουμε ουσιαστικά ένα φραγμό στη μόρφωσή τους και τη νοητική τους εξέλιξη (που συνεχίζεται στην εφηβεία) και εμποδίζουμε την ολόπλευρη ανάπτυξη της προσωπικότητάς τους και την απόκτηση κοινωνικών δεξιοτήτων που είναι απαραίτητες για τη ζωή τους. Και βέβαια ούτε λόγος για να τους δοθεί απολυτήριο Λυκείου ή να συμμετάσχουν σε εξετάσεις για ΑΕΙ/ΤΕΙ με αποτέλεσμα τα παιδιά αυτά να μπαίνουν στην κοινωνία μετά το σχολείο στερούμενα από βασικά εφόδια που θα έχουν όλοι οι άλλοι μαθητές. (http://gst2008.blogspot.com/2008/01/blog-post_4291.html ). Κάνω εδώ άμεσα την πρόταση: ΙΣΟΤΙΜΗ ΠΑΡΟΧΗ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΣΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΜΑΣ ΠΟΥ ΦΟΙΤΟΥΝ ΣΤΙΣ ΕΠΑ.Σ., ΧΟΡΗΓΗΣΗ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΑΙ ΝΑ ΕΠΙΤΡΕΠΕΤΑΙ ΝΑ ΔΙΝΟΥΝ ΚΑΙ ΣΤΑ Α.Ε.Ι. – Τ.Ε.Ι. ΑΝ ΕΠΙΘΥΜΟΥΝ.
Θα γνωρίζετε τα προβλήματα με τα σχολικά βιβλία των ΕΠΑ.Λ. με τα λάθη και παραλείψεις που επισημαίνονται και στο γράμμα του μαθητή που διαμαρτύρεται και για τη μεγάλη, στριφνή και δύσκολη ΥΛΗ, ελλείψεις σημαντικές σε θέματα ασφάλειας κατά την εργασία και μη ενημέρωση των βιβλίων για νέες τεχνολογικές εξελίξεις. (http://www.meafora.gr/?p=1915)
Γνωρίζετε επίσης πολύ καλά ότι οι μαθητές που φοιτούν στα ΕΠΑ.Λ., στην Επαγγελματική Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση γενικότερα δεν είναι συνήθως παιδιά ευκατάστατων οικογενειών, είναι παιδιά που έχουν βιώσει οικογενειακά και οικονομικά προβλήματα, είναι παιδιά που αναγκάζονται να δουλέψουν από μικρή ηλικία για να βοηθήσουν την οικογένειά τους, είναι παιδιά που ζουν σε σπίτια κατεστραμμένα από σεισμούς ή σε λυόμενα ή σε containers, παιδιά που μπορεί να έχουν προβλήματα υγείας τα ίδια ή μέλη της οικογένειάς τους, παιδιά που αναγκάστηκαν να μεγαλώσουν γρηγορότερα από άλλα παιδιά χωρίς να χαρούν την ξενοιασιά και το παιχνίδι που εδικαιούντο και που δεν στηρίχτηκαν όσο έπρεπε από την τοπική κοινωνία όπου μεγάλωσαν. Είναι λοιπόν τα παιδιά που αξίζουν το σεβασμό, την αγάπη και την υποστήριξή μας.
Αλλά φυσικά θα γνωρίζετε και την πραγματικότητα, ότι δυστυχώς οι μαθητές αυτοί πολλές φορές υποτιμούνται από την κοινωνία μας, συχνά ακόμη και από το άμεσο οικογενειακό τους περιβάλλον και χαρακτηρίζονται αδίκως ως μαθητές αδιάφοροι, αμελείς, με φτωχές δυνατότητες με αφορμή τη βαθμολογία που είχαν λάβει στο Γυμνάσιο, που όμως είναι πολύ σαθρό κριτήριο για τη δυσμενή κρίση ενός εφήβου σε τόσο μικρή ηλικία, που ακόμη δεν του δόθηκαν οι ευκαιρίες και τα κίνητρα να αναδείξει τις ικανότητές του με βάση και τα ενδιαφέροντά του.
Θα έχετε επίσης ενημερωθεί για τα μεγάλα ποσοστά σχολικής αποτυχίας και μαθητικής διαρροής στην Επαγγελματική Εκπαίδευση, ΠΟΥ ΕΙΝΑΙ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΤΩΝ ΠΑΡΑΠΑΝΩ ΠΑΡΑΓΟΝΤΩΝ, ΑΛΛΑ ΚΑΙ ΤΗΣ ΜΕΙΩΣΗΣ ΤΗΣ ΑΥΤΟΕΚΤΙΜΗΣΗΣ ΚΑΙ ΤΗΣ ΠΑΡΑΙΤΗΣΗΣ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ λόγω της απαξίωσης και υποτίμησης από την κοινωνία του σχολείου στο οποίο φοιτούν και από το οποίο ευελπιστούσαν να κερδίσουν τα εφόδια για μια επαγγελματική διέξοδο στη ζωή τους.
Αρκετοί από τους μαθητές αυτούς των ΕΠΑ.Λ. καταφέρνουν με αξιώσεις να ορθώσουν το ανάστημά τους απέναντι στις δυσκολίες και να μπουν στη μάχη των πανελλαδικών εξετάσεων για να διεκδικήσουν, όπως οι συμμαθητές τους των Γενικών Λυκείων, μια θέση στην Ανώτατη Εκπαίδευση. Και τα παιδιά αυτά χρειάζεται να καταβάλουν πολύ μεγαλύτερη προσπάθεια από τους πιο ευνοημένους κοινωνικά και οικονομικά συμμαθητές τους των Γενικών Λυκείων, για να έχουν το επιθυμητό αποτέλεσμα που θα ανταμείψει τους κόπους τους και θα τους βοηθήσει να ξεφύγουν από τα οικογενειακά και κοινωνικά προβλήματά τους και θα τους εξασφαλίσει ένα καλύτερο αύριο.
Είναι πραγματικά λοιπόν αδικία, ένας μαθητής ή μια μαθήτρια που είχε την ατυχία σαν άνθρωπος να αρρωστήσει και να μη δώσει ένα μάθημα στις πανελλαδικές εξετάσεις να καταδικαστεί σε βέβαιη αποτυχία, αντί να φροντίσει η πολιτεία να του παράσχει τη δυνατότητα να συμμετάσχει σε επαναληπτικές πανελλαδικές εξετάσεις τον Ιούλιο, όπως στους συμμαθητές του των Γενικών Λυκείων. Και αν σκόπιμα αποκλείστηκαν από το νομοθέτη αυτοί οι μαθητές των ΕΠΑ.Λ. από τη δυνατότητα επαναληπτικών εξετάσεων, υπάρχει θέμα φυσικά άνισης μεταχείρισης και κοινωνικής διάκρισης. Αλλά ακόμη και αν «εκ παραδρομής» δεν ορίστηκαν επαναληπτικές εξετάσεις για τα ΕΠΑ.Λ., είναι κι αυτό πολύ άδικο και δείχνει ότι η Επαγγελματική Εκπαίδευση είναι υποτιμημένη, ξεχασμένη σε μεγάλο βαθμό και δεν της αποδίδεται η σημασία που πρέπει, όπως στις περισσότερες Ευρωπαϊκές χώρες.
Υπάρχει χρόνος. Πρέπει άμεσα να δοθεί μια λύση με ΚΑΤΕΠΕΙΓΟΥΣΑ εγκύκλιο και ΝΑ ΟΡΙΣΘΟΥΝ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΕΣ ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΤΟΝ ΙΟΥΛΙΟ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΜΑΘΗΤΕΣ ΤΩΝ ΕΠΑ.Λ., ώστε να νιώσουν οι λίγοι μαθητές που αρρώστησαν κατά τη διάρκεια των πανελλαδικών εξετάσεων ότι η πολιτεία δεν τους εγκατέλειψε αλλά και όλοι οι μαθητές της Επαγγελματικής Εκπαίδευσης ότι το εκπαιδευτικό μας σύστημα τους σέβεται και τους υπολογίζει, όπως τους αξίζει. Σαν έφηβους μαθητές, άξιους αυριανούς πολίτες που σ’ αυτούς θα βασιστεί η ανάπτυξη της χώρας μας.
Ευχαριστώ για την προσοχή σας.
ΚΑΤΗΓΟΡΙΕΣ ΘΕΜΑΤΩΝ
ΕΠΑ.Λ. - ΕΠΑ.Σ. Προβληματισμοί
Σάββατο 20 Ιουνίου 2009
Ακούστε το Σταμάτη !!!
Ένας αξιόλογος μαθητής που μόλις έδωσε πανελλαδικές εξετάσεις εκφράζει δημόσια τις απόψεις του για θέματα του εκπαιδευτικού συστήματος (μου το έστειλε ο συνάδελφος Κυριάκος). Μπράβο του, να έχει καλή σταδιοδρομία, δίνει μαθήματα ώριμης σκέψης και κριτικής.
http://www.adslgr.com/forum/showthread.php?t=304498 και
http://blog.staaronis3.net/2009/06/20/epal-mail/
Επισημαίνω θέματα που θίγει: Αδιαφορία της πολιτείας για τα ΕΠΑΛ και διακρίσεις στην ενημέρωση και αντιμετώπιση από τους μαθητές Λυκείων, ΛΑΘΗ στα σχολικά βιβλία, μεγάλη, στριφνή και δύσκολη ΥΛΗ, παραλείψεις σημαντικές (θέματα ασφάλειας κατά την εργασία), μη ενημέρωσή τους για νέες τεχνολογικές εξελίξεις, ΟΧΙ ΔΥΝΑΤΟΤΗΤΑ ΝΑ ΕΞΕΤΑΣΘΟΥΝ ΣΕ ΑΛΛΗ ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ ΜΑΘΗΤΕΣ ΠΟΥ ΑΡΡΩΣΤΗΣΑΝ ΚΑΙ ΔΕΝ ΠΗΓΑΝ ΣΕ ΕΝΑ ΜΑΘΗΜΑ ΣΤΙΣ ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ !!!, παράπονα από τη στάση της πολιτείας κ.ά. "Κάντε τα παιδιά να καταλάβουν ότι κάποιος νοιάζεται γι αυτά" λέει κάπου. ΑΚΟΥΣΤΕ ΤΟΝ.
Συνάδελφοι, διαβάστε την επιστολή του (την παραθέτω στο τέλος), δείτε και την ιστοσελίδα του, κάτι σημαντικό έχει να μας πει ο Σταμάτης. Ελπίζω Σταμάτη να σου δώσουν απαντήσεις οι αρμόδιοι (αν κα από προσωπική πείρα δεν το πολυπιστεύω). Καλά αποτελέσματα και καλή επιτυχία στη ζωή σου.
Αυτή είναι ολόκληρη η διαμαρτυρία του Σταμάτη, ακούστε τον !!!
Αδιαφορία για τα ΕΠΑ.Λ.; Ερωτήματα και προτάσεις ενός μαθητή του Τομέα Ηλεκτρονικών-Ηλεκτρονικών Συστημάτων Επικοινωνιών
Αγαπητοί κύριοι,τα προβλήματα άρχισαν από το ξεκίνημα της προετοιμασίας από τα φροντιστήρια. Σε αντίθεση με τους μαθητές των γενικών λυκείων εμείς δεν γνωρίζαμε σε πια ύλη θα εξεταστούμε. Άρα χάσαμε 1 μήνα προετοιμασίας, ο οποίος ήταν αρκετά πολύτιμος. Πέρασαν κάποιοι μήνες και ακόμα δεν είχαμε πάρει την τελική ύλη. Και όταν ήρθε; Παρέλειπε σημαντικά κομμάτια (όπως το modulo N στο βιβλίο Ψηφιακά Ηλεκτρονικά ή τα στάσιμα και μικτά κύματα στο βιβλίο Συστήματα Εκπομπής και Λήψης) ενώ άφηνε σχέδια και τύπους που ήταν πρακτικά αδύνατο να μάθουμε.Στη συνέχεια τα βιβλία. Τύποι που δεν αποδεικνύονται, πολλές φορές που δεν διδάσκονται ούτε σε ανώτερες βαθμίδες εκπαίδευσης, ενώ οι ορισμοί στρυφνοί ή σε κάποιες περιπτώσεις και ανύπαρκτοι. Ευτυχώς, εγώ προσωπικά, μπόρεσα να βρω λύση με την βοήθεια των καθηγητών του σχολείου (είτε των κανονικών μαθημάτων, είτε μέσω της ενισχυτικής διδασκαλίας), ενώ έκρινα απαραίτητο να μου αποδείξει τους τύπους κάποιος μαθηματικός. Και ενώ ξεπέρασα αυτό το πρόβλημα, μία μέρα ενώ έκανα μια επανάληψη στο κεφάλαιο 3 του βιβλίου Συστημάτων Εκπομπής και Λήψης, και συγκεκριμένα στις εφαρμογές, διαπίστωσα ότι χρησιμοποιεί κάποιο τύπο για την εύρεση των φασματικών ακτίνων στην διαμόρφωση συχνότητας, ο οποίος όσο και αν έψαξα δεν υπήρχε στη θεωρία. Και τελικά αυτός ο τύπος ζητήθηκε έμμεσα σε υποερώτημα θέματος στις πανελλήνιες.Βέβαια λόγω των παραπάνω αναγκαστήκαμε να διαβάζουμε συνεχώς, πράγμα που μας έκανε να μην μπορέσουμε να ασχοληθούμε όσο θα έπρεπε με τα υπόλοιπα μαθήματα ειδικότητας.Όσο για τις διορθώσεις που ήρθαν; Πολλές από αυτές ήταν ασαφής, ενώ δεν διόρθωναν αρκετά λάθη.Επίσης στο μάθημα Ηλεκτρονικές Επικοινωνίες παραλείπετε ένα σημαντικό κομμάτι (δεν υπάρχει μέσα στο βιβλίο). Αυτό της ασφάλειας του χρήστη. Είναι βασικό για έναν ηλεκτρονικό να ξέρει πως θα προστατέψει τον εαυτό του ή και τον τελικό χρήστη. Για παράδειγμα, η προστασία από κεραυνούς κάτι πολύ σημαντικό κατά την τοποθέτηση / χρήση ενός κεραιοσυστήματος.Σε κάποια κομμάτια τα στοιχεία δεν έχουν ανανεωθεί ή λείπει κάποιο μέρος αυτών (πχ στο βιβλίο Δομή και Λειτουργία Μικροϋπολογιστών, υπάρχει μία λίστα με τις κυριότερες οικογένειες μικροεπεξεργαστών, η οποία σταματάει στους Pentium της Intel και τους PPC της Motorola ενώ η Intel έχει φτάσει στη σειρά Core και παραλείπετε μια σημαντική οικογένεια επεξεργαστών, αυτή της AMD).
Ένα ακόμα ζήτημα ήταν και αυτό του πτυχίου, το οποίο ακόμα -κατά τη γνώμη μου- δεν έχει εξακριβωθεί.
Ευτυχώς είμαι δυσλεκτικός (και αυτό για διάφορους λόγους - άσχετους με τον αρχικό λόγο της επικοινωνίας μου). Και ενώ είχα πιστέψει πως τα προβλήματα σχετικά με αυτό τελείωσαν, ξαφνικά υπήρχε ένα μικρό σχετικά πρόβλημα. Κανείς δεν ήξερε αν θα δώσουμε εξετάσεις στο Ηράκλειο (αφού εκεί μένουμε/βρίσκεται το σχολείο μας) ή αν θα πάμε Αθήνα. Και ενώ ένας μήνας έμενε μέχρι τις εξετάσεις εμείς δεν ξέραμε τι τελικά θα γίνει.
Τελικά έφτασε ο καιρός και δώσουμε πανελλήνιες. Όμως απ ότι έμαθα μετά, όσοι πχ αρρώστησαν δεν μπορούν να δώσουν μετά πανελλήνιες, γιατί δεν θα γίνουν επαναληπτικές εξετάσεις. Γιατί αυτό; Τα παιδιά εκείνα δεν αγωνίστηκαν μια ολόκληρη χρονιά για να διαβάσουν και να δώσουν εξετάσεις; Επειδή τους έτυχε μια αναποδιά θα πρέπει ο κόπος τους να πάει χαμένος; Και αν δώσουν του χρόνου; Νομίζετε ότι θα είναι το εύκολο γι αυτά να μπορέσουν να ακολουθήσουν την ίδια διαδικασία; Γιατί τα παιδιά των γενικών λυκείων να έχουν αυτή τη δυνατότητα;
Όμως υπάρχει και κάτι ακόμα. Κανείς δεν γνωρίζει (ούτε στο ΥΠΕΠΘ σε επικοινωνία που είχαμε, πόσο μάλλον στα σχολεία όσο και αν ρωτάμε) πότε θα βγουν τα αποτελέσματα των πανελληνίων εξετάσεων των ΕΠΑ.Λ. Ομάδα Α. Γιατί αυτό; Η μόνη μας διαφορά με τα ΕΠΑ.Λ. Ομάδα Β ήταν στα μαθήματα γενικής παιδείας. Εμείς γιατί να μην ξέρουμε ακριβώς πότε θα πάρουμε τα αποτελέσματα μας;
Με την στάση σας φαίνεται πως θεωρείτε ότι εμείς, οι μαθητές των ΕΠΑ.Λ. είμαστε κατώτεροι. Πολλοί πιστεύουν ότι σε ΕΠΑ.Λ. πάνε οι "κακοί μαθητές", οι "χαζοί". Κι όμως κάνουν λάθος. Οι μαθητές των ΕΠΑ.Λ., σε ένα μέρος τους είναι μαθητές που στο γυμνάσιο πάντα ήταν από τους χειρότερους, ενώ περνούσαν τις τάξεις με το ζόρι, όπως πχ και εγώ. Στο ΕΠΑ.Λ. μπορεί να είναι από τους καλύτερους. Και αυτό όχι επειδή οι καθηγητές "βάζουν εύκολα θέματα", απλά επειδή κάνουν αυτό που αγαπάνε και τους αρέσει. Εσείς αντί να τους ενθαρρύνετε μήπως προσπαθείτε να τους απομακρύνετε από αυτό;
Και σας ρωτάω το πιο απλό πράγμα το οποίο θέλω να μάθω εδώ και αρκετές μέρες και δεν μπορώ. Πότε θα βγουν τα αποτελέσματα;
Σαν μαθητής, έχω να σας προτείνω τα εξής:-Η ύλη είναι πάρα πολύ, ενώ σε κάποιες περιπτώσεις μέρος καταλήγει να μην μας χρησιμεύει κάπου (πχ Συστήματα Εκπομπής και Λήψης-Κεφάλαιο 8, τμήματα που περιγράφονται χρησιμοποιούνται μόνο στις CRT τηλεοράσεις-που πλέων καταργήθηκαν- ενώ γίνετε αναφορά σε αναλογικά συστήματα τα οποία μέχρι το 2012 θα έχουν καταργηθεί- ενώ για την κατανόηση των εννοιών πρέπει να υπάρχουν γνώσεις του κεφαλαίου 2 που δεν υπάρχει στην ύλη). Καλό λοιπόν θα ήταν να αφαιρέσετε κάποια κομμάτια τα οποία τελικά καταλήγουν να μην χρησιμεύουν.-Κάντε συζητήσεις με καθηγητές από όλους τους τομείς για να διαπιστώσετε τυχών διορθώσεις που χρειάζονται τα βιβλία αλλά και να ακούσετε τη δική τους γνώμη -αρκετά σημαντική αφού αυτοί βρίσκονται απ' ευθείας με τα παιδιά και περνάνε αρκετές ώρες του χρόνου μαζί-.-Επίσης κάντε συζητήσεις με μαθητές απ' ευθείας, στείλτε άτομα στις τάξεις να δουν και αυτοί τα παιδιά, κάντε ερωτηματολόγια. Κάντε τα παιδιά να καταλάβουν ότι κάποιος νοιάζεται γι αυτά, ότι η προσπάθεια τους αποδίδει.-Φροντίστε να υπάρχει μια καλύτερη ενημέρωση προς όλους, και αυτό θα μπορούσε να γίνει με τη βοήθεια του ίντερνετ, αν φυσικά χρησιμοποιήσετε τις ανάλογες εφαρμογές για την διευκόλυνση σας, ενώ μια καλύτερη "τακτοποίηση" θα βοηθούσε τον οποιονδήποτε. Σας προτείνω λοιπών την χρήση ανοικτού λογισμικού όπως είναι το Joomla ενώ ένα φόρουμ για συζητήσεις σχετικά με την παιδεία θα μπορούσε να βοηθήσει πολλούς που ενδιαφέρονται, και είναι κάτι που γίνετε απλά και γρήγορα με τη χρήση του phpBB.-Στον τομέα Ηλεκτρονικής υπάρχει το πανελληνίως εξεταζόμενο μάθημα Ηλεκτρονικές Επικοινωνίες, όπου μεγάλο μέρος της ύλης του είναι κοινή με την ύλη για την απόκτηση άδειας ραδιοερασιτέχνη. Όσοι λοιπών έχουν δώσει πανελλήνιες και έχουν περάσει τη βάση (ή κάποιο συγκεκριμένο βαθμό) στο εν λόγω μάθημα, μήπως θα έπρεπε να δώσουν μειωμένη ύλη για άδεια ραδιοερασιτέχνη;
Σας παρακαλώ απαντήστε στα ερωτήματα μου. Δείξτε ότι ενδιαφέρεστε για την τεχνική εκπαίδευση, γιατί σε αυτή στηρίζονται πολλοί τομείς, όσο παράξενο και αν φαίνεται.
Με εκτίμηση,Σταμάτης Α.,Απόφοιτος Γ' τάξης του ΕΠΑ.Λ./Τομέας Ηλεκτρονικής-Ηλεκτρονικών Συστημάτων Επικοινωνιών.
Tο παρόν θα λάβουν οι:Γραφείο Υπουργού Εθνικής Παιδείας και Θρησκευμάτων κ. 'Αρη ΣπηλιωτόπουλουΠολιτικό Γραφείο κ. 'Αρη ΣπηλιωτόπουλουΠαιδαγωγικό ΙνστιτούτοΕνώ θα γίνει Κοινοποίηση (μέσω χωριστού e-mail):Στον κ. Πρωθυπουργό της ΕλλάδαςΈντυπο και Ηλεκτρονικό ΤύποΕλληνικά φόρουμ που σχετίζονται άμεσα ή έμμεσα με τα Ηλεκτρονικά, τις Επικοινωνίες καθώς και την Παιδεία.
http://www.adslgr.com/forum/showthread.php?t=304498 και
http://blog.staaronis3.net/2009/06/20/epal-mail/
Επισημαίνω θέματα που θίγει: Αδιαφορία της πολιτείας για τα ΕΠΑΛ και διακρίσεις στην ενημέρωση και αντιμετώπιση από τους μαθητές Λυκείων, ΛΑΘΗ στα σχολικά βιβλία, μεγάλη, στριφνή και δύσκολη ΥΛΗ, παραλείψεις σημαντικές (θέματα ασφάλειας κατά την εργασία), μη ενημέρωσή τους για νέες τεχνολογικές εξελίξεις, ΟΧΙ ΔΥΝΑΤΟΤΗΤΑ ΝΑ ΕΞΕΤΑΣΘΟΥΝ ΣΕ ΑΛΛΗ ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ ΜΑΘΗΤΕΣ ΠΟΥ ΑΡΡΩΣΤΗΣΑΝ ΚΑΙ ΔΕΝ ΠΗΓΑΝ ΣΕ ΕΝΑ ΜΑΘΗΜΑ ΣΤΙΣ ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ !!!, παράπονα από τη στάση της πολιτείας κ.ά. "Κάντε τα παιδιά να καταλάβουν ότι κάποιος νοιάζεται γι αυτά" λέει κάπου. ΑΚΟΥΣΤΕ ΤΟΝ.
Συνάδελφοι, διαβάστε την επιστολή του (την παραθέτω στο τέλος), δείτε και την ιστοσελίδα του, κάτι σημαντικό έχει να μας πει ο Σταμάτης. Ελπίζω Σταμάτη να σου δώσουν απαντήσεις οι αρμόδιοι (αν κα από προσωπική πείρα δεν το πολυπιστεύω). Καλά αποτελέσματα και καλή επιτυχία στη ζωή σου.
Αυτή είναι ολόκληρη η διαμαρτυρία του Σταμάτη, ακούστε τον !!!
Αδιαφορία για τα ΕΠΑ.Λ.; Ερωτήματα και προτάσεις ενός μαθητή του Τομέα Ηλεκτρονικών-Ηλεκτρονικών Συστημάτων Επικοινωνιών
Αγαπητοί κύριοι,τα προβλήματα άρχισαν από το ξεκίνημα της προετοιμασίας από τα φροντιστήρια. Σε αντίθεση με τους μαθητές των γενικών λυκείων εμείς δεν γνωρίζαμε σε πια ύλη θα εξεταστούμε. Άρα χάσαμε 1 μήνα προετοιμασίας, ο οποίος ήταν αρκετά πολύτιμος. Πέρασαν κάποιοι μήνες και ακόμα δεν είχαμε πάρει την τελική ύλη. Και όταν ήρθε; Παρέλειπε σημαντικά κομμάτια (όπως το modulo N στο βιβλίο Ψηφιακά Ηλεκτρονικά ή τα στάσιμα και μικτά κύματα στο βιβλίο Συστήματα Εκπομπής και Λήψης) ενώ άφηνε σχέδια και τύπους που ήταν πρακτικά αδύνατο να μάθουμε.Στη συνέχεια τα βιβλία. Τύποι που δεν αποδεικνύονται, πολλές φορές που δεν διδάσκονται ούτε σε ανώτερες βαθμίδες εκπαίδευσης, ενώ οι ορισμοί στρυφνοί ή σε κάποιες περιπτώσεις και ανύπαρκτοι. Ευτυχώς, εγώ προσωπικά, μπόρεσα να βρω λύση με την βοήθεια των καθηγητών του σχολείου (είτε των κανονικών μαθημάτων, είτε μέσω της ενισχυτικής διδασκαλίας), ενώ έκρινα απαραίτητο να μου αποδείξει τους τύπους κάποιος μαθηματικός. Και ενώ ξεπέρασα αυτό το πρόβλημα, μία μέρα ενώ έκανα μια επανάληψη στο κεφάλαιο 3 του βιβλίου Συστημάτων Εκπομπής και Λήψης, και συγκεκριμένα στις εφαρμογές, διαπίστωσα ότι χρησιμοποιεί κάποιο τύπο για την εύρεση των φασματικών ακτίνων στην διαμόρφωση συχνότητας, ο οποίος όσο και αν έψαξα δεν υπήρχε στη θεωρία. Και τελικά αυτός ο τύπος ζητήθηκε έμμεσα σε υποερώτημα θέματος στις πανελλήνιες.Βέβαια λόγω των παραπάνω αναγκαστήκαμε να διαβάζουμε συνεχώς, πράγμα που μας έκανε να μην μπορέσουμε να ασχοληθούμε όσο θα έπρεπε με τα υπόλοιπα μαθήματα ειδικότητας.Όσο για τις διορθώσεις που ήρθαν; Πολλές από αυτές ήταν ασαφής, ενώ δεν διόρθωναν αρκετά λάθη.Επίσης στο μάθημα Ηλεκτρονικές Επικοινωνίες παραλείπετε ένα σημαντικό κομμάτι (δεν υπάρχει μέσα στο βιβλίο). Αυτό της ασφάλειας του χρήστη. Είναι βασικό για έναν ηλεκτρονικό να ξέρει πως θα προστατέψει τον εαυτό του ή και τον τελικό χρήστη. Για παράδειγμα, η προστασία από κεραυνούς κάτι πολύ σημαντικό κατά την τοποθέτηση / χρήση ενός κεραιοσυστήματος.Σε κάποια κομμάτια τα στοιχεία δεν έχουν ανανεωθεί ή λείπει κάποιο μέρος αυτών (πχ στο βιβλίο Δομή και Λειτουργία Μικροϋπολογιστών, υπάρχει μία λίστα με τις κυριότερες οικογένειες μικροεπεξεργαστών, η οποία σταματάει στους Pentium της Intel και τους PPC της Motorola ενώ η Intel έχει φτάσει στη σειρά Core και παραλείπετε μια σημαντική οικογένεια επεξεργαστών, αυτή της AMD).
Ένα ακόμα ζήτημα ήταν και αυτό του πτυχίου, το οποίο ακόμα -κατά τη γνώμη μου- δεν έχει εξακριβωθεί.
Ευτυχώς είμαι δυσλεκτικός (και αυτό για διάφορους λόγους - άσχετους με τον αρχικό λόγο της επικοινωνίας μου). Και ενώ είχα πιστέψει πως τα προβλήματα σχετικά με αυτό τελείωσαν, ξαφνικά υπήρχε ένα μικρό σχετικά πρόβλημα. Κανείς δεν ήξερε αν θα δώσουμε εξετάσεις στο Ηράκλειο (αφού εκεί μένουμε/βρίσκεται το σχολείο μας) ή αν θα πάμε Αθήνα. Και ενώ ένας μήνας έμενε μέχρι τις εξετάσεις εμείς δεν ξέραμε τι τελικά θα γίνει.
Τελικά έφτασε ο καιρός και δώσουμε πανελλήνιες. Όμως απ ότι έμαθα μετά, όσοι πχ αρρώστησαν δεν μπορούν να δώσουν μετά πανελλήνιες, γιατί δεν θα γίνουν επαναληπτικές εξετάσεις. Γιατί αυτό; Τα παιδιά εκείνα δεν αγωνίστηκαν μια ολόκληρη χρονιά για να διαβάσουν και να δώσουν εξετάσεις; Επειδή τους έτυχε μια αναποδιά θα πρέπει ο κόπος τους να πάει χαμένος; Και αν δώσουν του χρόνου; Νομίζετε ότι θα είναι το εύκολο γι αυτά να μπορέσουν να ακολουθήσουν την ίδια διαδικασία; Γιατί τα παιδιά των γενικών λυκείων να έχουν αυτή τη δυνατότητα;
Όμως υπάρχει και κάτι ακόμα. Κανείς δεν γνωρίζει (ούτε στο ΥΠΕΠΘ σε επικοινωνία που είχαμε, πόσο μάλλον στα σχολεία όσο και αν ρωτάμε) πότε θα βγουν τα αποτελέσματα των πανελληνίων εξετάσεων των ΕΠΑ.Λ. Ομάδα Α. Γιατί αυτό; Η μόνη μας διαφορά με τα ΕΠΑ.Λ. Ομάδα Β ήταν στα μαθήματα γενικής παιδείας. Εμείς γιατί να μην ξέρουμε ακριβώς πότε θα πάρουμε τα αποτελέσματα μας;
Με την στάση σας φαίνεται πως θεωρείτε ότι εμείς, οι μαθητές των ΕΠΑ.Λ. είμαστε κατώτεροι. Πολλοί πιστεύουν ότι σε ΕΠΑ.Λ. πάνε οι "κακοί μαθητές", οι "χαζοί". Κι όμως κάνουν λάθος. Οι μαθητές των ΕΠΑ.Λ., σε ένα μέρος τους είναι μαθητές που στο γυμνάσιο πάντα ήταν από τους χειρότερους, ενώ περνούσαν τις τάξεις με το ζόρι, όπως πχ και εγώ. Στο ΕΠΑ.Λ. μπορεί να είναι από τους καλύτερους. Και αυτό όχι επειδή οι καθηγητές "βάζουν εύκολα θέματα", απλά επειδή κάνουν αυτό που αγαπάνε και τους αρέσει. Εσείς αντί να τους ενθαρρύνετε μήπως προσπαθείτε να τους απομακρύνετε από αυτό;
Και σας ρωτάω το πιο απλό πράγμα το οποίο θέλω να μάθω εδώ και αρκετές μέρες και δεν μπορώ. Πότε θα βγουν τα αποτελέσματα;
Σαν μαθητής, έχω να σας προτείνω τα εξής:-Η ύλη είναι πάρα πολύ, ενώ σε κάποιες περιπτώσεις μέρος καταλήγει να μην μας χρησιμεύει κάπου (πχ Συστήματα Εκπομπής και Λήψης-Κεφάλαιο 8, τμήματα που περιγράφονται χρησιμοποιούνται μόνο στις CRT τηλεοράσεις-που πλέων καταργήθηκαν- ενώ γίνετε αναφορά σε αναλογικά συστήματα τα οποία μέχρι το 2012 θα έχουν καταργηθεί- ενώ για την κατανόηση των εννοιών πρέπει να υπάρχουν γνώσεις του κεφαλαίου 2 που δεν υπάρχει στην ύλη). Καλό λοιπόν θα ήταν να αφαιρέσετε κάποια κομμάτια τα οποία τελικά καταλήγουν να μην χρησιμεύουν.-Κάντε συζητήσεις με καθηγητές από όλους τους τομείς για να διαπιστώσετε τυχών διορθώσεις που χρειάζονται τα βιβλία αλλά και να ακούσετε τη δική τους γνώμη -αρκετά σημαντική αφού αυτοί βρίσκονται απ' ευθείας με τα παιδιά και περνάνε αρκετές ώρες του χρόνου μαζί-.-Επίσης κάντε συζητήσεις με μαθητές απ' ευθείας, στείλτε άτομα στις τάξεις να δουν και αυτοί τα παιδιά, κάντε ερωτηματολόγια. Κάντε τα παιδιά να καταλάβουν ότι κάποιος νοιάζεται γι αυτά, ότι η προσπάθεια τους αποδίδει.-Φροντίστε να υπάρχει μια καλύτερη ενημέρωση προς όλους, και αυτό θα μπορούσε να γίνει με τη βοήθεια του ίντερνετ, αν φυσικά χρησιμοποιήσετε τις ανάλογες εφαρμογές για την διευκόλυνση σας, ενώ μια καλύτερη "τακτοποίηση" θα βοηθούσε τον οποιονδήποτε. Σας προτείνω λοιπών την χρήση ανοικτού λογισμικού όπως είναι το Joomla ενώ ένα φόρουμ για συζητήσεις σχετικά με την παιδεία θα μπορούσε να βοηθήσει πολλούς που ενδιαφέρονται, και είναι κάτι που γίνετε απλά και γρήγορα με τη χρήση του phpBB.-Στον τομέα Ηλεκτρονικής υπάρχει το πανελληνίως εξεταζόμενο μάθημα Ηλεκτρονικές Επικοινωνίες, όπου μεγάλο μέρος της ύλης του είναι κοινή με την ύλη για την απόκτηση άδειας ραδιοερασιτέχνη. Όσοι λοιπών έχουν δώσει πανελλήνιες και έχουν περάσει τη βάση (ή κάποιο συγκεκριμένο βαθμό) στο εν λόγω μάθημα, μήπως θα έπρεπε να δώσουν μειωμένη ύλη για άδεια ραδιοερασιτέχνη;
Σας παρακαλώ απαντήστε στα ερωτήματα μου. Δείξτε ότι ενδιαφέρεστε για την τεχνική εκπαίδευση, γιατί σε αυτή στηρίζονται πολλοί τομείς, όσο παράξενο και αν φαίνεται.
Με εκτίμηση,Σταμάτης Α.,Απόφοιτος Γ' τάξης του ΕΠΑ.Λ./Τομέας Ηλεκτρονικής-Ηλεκτρονικών Συστημάτων Επικοινωνιών.
Tο παρόν θα λάβουν οι:Γραφείο Υπουργού Εθνικής Παιδείας και Θρησκευμάτων κ. 'Αρη ΣπηλιωτόπουλουΠολιτικό Γραφείο κ. 'Αρη ΣπηλιωτόπουλουΠαιδαγωγικό ΙνστιτούτοΕνώ θα γίνει Κοινοποίηση (μέσω χωριστού e-mail):Στον κ. Πρωθυπουργό της ΕλλάδαςΈντυπο και Ηλεκτρονικό ΤύποΕλληνικά φόρουμ που σχετίζονται άμεσα ή έμμεσα με τα Ηλεκτρονικά, τις Επικοινωνίες καθώς και την Παιδεία.
ΚΑΤΗΓΟΡΙΕΣ ΘΕΜΑΤΩΝ
ΕΠΑ.Λ. - ΕΠΑ.Σ. Προβληματισμοί
Δευτέρα 1 Ιουνίου 2009
ΣΧΟΛΙΚΗ ΦΟΙΤΗΣΗ – ΑΠΟΥΣΙΕΣ – ΠΡΟΑΓΩΓΗ ΜΑΘΗΤΩΝ
Αγαπητοί συνάδελφοι, θα μακρηγορήσω λίγο στον πρόλογο, αλλά είναι αναγκαίο γιατί όλα τα πολύ σημαντικά εκπαιδευτικά ζητήματα, όπως η ΣΧΟΛΙΚΗ ΦΟΙΤΗΣΗ και η ΑΠΟΡΡΙΨΗ ΜΑΘΗΤΩΝ ΛΟΓΩ ΑΠΟΥΣΙΩΝ, άπτονται των στόχων του εκπαιδευτικού συστήματος και θα πρέπει αυτοί να είναι καλά διακριτοί και αποδεκτοί από όλους (μαθητές, γονείς, εκπαιδευτικούς, πολιτεία). Προτάσεις βελτίωσης της υφισταμένης κατάστασης βρίσκονται στις τελευταίες παραγράφους.
ΓΙΑΤΙ ΕΙΝΑΙ ΑΠΑΡΑΙΤΗΤΗ Η ΣΧΟΛΙΚΗ ΦΟΙΤΗΣΗ;
H σχολική φοίτηση είναι μια διαδικασία που αποτελείται κυρίως από δύο συνιστώσες: α) την παιδαγωγική και συμβουλευτική παρέμβαση και β) τη μαθησιακή διαδικασία. Μέσω αυτών, επιδιώκεται η πνευματική, ψυχική και πνευματική ανάπτυξη των μαθητών στις πιο ευαίσθητες και δύσκολες ηλικίες στη ζωή του ανθρώπου (παιδική και εφηβική) και παράλληλα η διαμόρφωση ενός ισχυρού χαρακτήρα με συνειδητή υιοθέτηση μιας εσωτερικής αυτόνομης ηθικής προσωπικών αξιών που θα τους βοηθήσει σε όλα τα στάδια της ζωής τους μετά το σχολείο να είναι ολοκληρωμένες προσωπικότητες, δηλαδή άνθρωποι ώριμοι, μορφωμένοι, ιδεολόγοι, κοινωνικοί, έντιμοι, υπεύθυνοι, με αυτοπεποίθηση, δημιουργικοί, πολιτισμένοι, με οικολογική συνείδηση, αισθητική, με ισχυρές αντιστάσεις σε παραβατικές συμπεριφορές, κοινωνικές διακρίσεις, καιροσκοπικές επιδιώξεις και βλαπτικές για την υγεία συμπεριφορές, άνθρωποι ευτυχισμένοι, ικανοί να βελτιώσουν την κοινωνία μας.
Ο ΡΟΛΟΣ ΤΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ
Για να πετύχουν οι μαθητές μας αυτούς τους στόχους αποφασιστικό ρόλο έχουμε όλοι οι εκπαιδευτικοί, όλων των βαθμίδων. Βασιζόμενοι στην προσωπική μας παιδεία (δηλαδή πνευματική και ηθική υπόσταση) και πέρα από Α.Π., διδακτικά αντικείμενα οποιωνδήποτε μαθημάτων, νόμους, εγκυκλίους και διατάγματα, θα πρέπει να συμβάλλουμε στην ανάπτυξη των μαθητών μας με την ΠΡΟΣΩΠΙΚΗ ΣΤΑΣΗ ΜΑΣ ΩΣ ΠΡΟΤΥΠΟ ΗΘΙΚΗΣ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑΣ και ΩΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΙ – ΣΥΜΒΟΥΛΟΙ ΚΑΙ ΣΥΜΠΑΡΑΣΤΑΤΕΣ ΣΤΑ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΤΟΥΣ. Θα πρέπει στο σχολικό χρόνο να φροντίζουμε να αναπτύσσουμε παιδαγωγικές δραστηριότητες με συμμετοχή των μαθητών μας που να τους δίνουν τα κίνητρα και τις ευκαιρίες που χρειάζονται για να βελτιωθούν σε όλους τους τομείς. Θα πρέπει να αποδεικνύουμε εμπράκτως ότι αποδεχόμαστε άνευ όρων όλους τους μαθητές, χωρίς διακρίσεις, προκαταλήψεις και στερεότυπα, να βοηθάμε στη βελτίωση του ψυχολογικού κλίματος στο σχολείο και να ενθαρρύνουμε την επικοινωνία και τη συνεργασία (μαθητών, γονέων, καθηγητών). Χρειάζεται να διατηρούμε υψηλές προσδοκίες για τους μαθητές μας και να βελτιώνουμε συνεχώς τη μαθησιακή διαδικασία με εφαρμογή σύγχρονων μεθόδων διδασκαλίας που να προωθούν την ενεργητική συμμετοχή τους και να αυξάνουν την αυτοεκτίμησή τους και που πρέπει να περιλαμβάνει με δική μας πρωτοβουλία και ευθύνη θέματα εκτός Α.Π. που άπτονται των εφηβικών προβλημάτων. Η ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ μας σε θέματα ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗΣ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑΣ και ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗΣ θα πρέπει να είναι πρωταρχική προσωπική συνεχής επιδίωξή μας και φυσικά καλείται να συνδράμει και η πολιτεία με σχετικά προγράμματα για να γίνει το παραπάνω ζωτικής σημασίας έργο μας εφικτό και αποδοτικό.
Όλα τα παραπάνω, απαιτούν να διαθέτει ο μαθητής ΕΠΑΡΚΗ ΧΡΟΝΟ ΕΝΤΟΣ ΤΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ, ΜΕΣΑ ΣΤΙΣ ΑΙΘΟΥΣΕΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ και αυτός είναι ο στόχος του ελέγχου της φοίτησης με τήρηση αρχείου απουσιών.
Προτείνω να καταρτίζουμε μαζί με τους μαθητές μας στην αρχή της χρονιάς σε κάθε σχολείο αλλά και σε κάθε τάξη κανονισμών λειτουργίας που θα αφορούν θέματα συμπεριφοράς και συνέπειας στην εκπαιδευτική διαδικασία (φοίτηση - απουσίες, προετοιμασία, προσπάθεια, πρωτοβουλία, συμμετοχή) με ειλικρινή προσπάθεια επίτευξης των στόχων και από τους μαθητές και από τους καθηγητές. Έτσι ελπίζω ότι θα μειώνονται συνειδητά τα προβλήματα πριν οδηγήσουν στην απόρριψη των μαθητών με δυσμενή για την εξέλιξή τους αποτελέσματα.
ΣΥΝΕΠΕΙΕΣ ΑΠΟΡΡΙΨΗΣ ΜΑΘΗΤΩΝ ΛΟΓΩ ΑΝΕΠΑΡΚΟΥΣ ΦΟΙΤΗΣΗΣ
Ας δούμε όμως τι συμβαίνει όταν ένας μαθητής απορρίπτεται για παράδειγμα λόγω απουσιών και πρέπει να επαναλάβει μια τάξη. Δυστυχώς η εμπειρία έχει δείξει ότι ΣΥΧΝΑ ΟΙ ΜΑΘΗΤΕΣ ΠΟΥ ΜΕΝΟΥΝ ΣΕ ΚΑΠΟΙΑ ΤΑΞΗ ΔΙΑΚΟΠΤΟΥΝ ΤΟ ΣΧΟΛΕΙΟ (μαθητική διαρροή). Προφανώς, μέχρι τότε δεν θα έχουν επιτευχθεί οι παραπάνω στόχοι του σχολείου στην ανάπτυξη του μαθητή που διακόπτει τη φοίτηση και αυτός επιπλέον βρίσκεται στην περίοδο της εφηβείας εκτός του οργανωμένου σχολικού περιβάλλοντος έκθετος και πιο ευάλωτος, σε σχέση με τον ενήλικο, σε πολλαπλούς κινδύνους (χρήση ουσιών, παραβατικότητα, περιθωριοποίηση, ανθρώπινη εκμετάλλευση). Και όταν ενηλικιωθεί, θα έχει αναπτύξει μια ελλειμματική προσωπικότητα με αδυναμίες σε όλους τους τομείς και θα δυσκολευτεί πολύ στην πορεία του σε μια κοινωνία που μετά την εφηβεία δεν είναι διατεθειμένη να τον βοηθήσει αποτελεσματικά γιατί είναι προσανατολισμένη σε οικονομικές αξίες, σε υπερεκτίμηση της τεχνολογίας ως πανάκεια για τη λύση όλων των προβλημάτων, με τις ανθρωπιστικές και ηθικές αξίες να έρχονται σε δεύτερη μοίρα και με νόμο του ισχυρού να επικρατεί παντού.
ΔΕΝ ΕΙΜΑΙ ΥΠΕΡ ΤΗΣ ΑΚΡΙΤΗΣ ΠΡΟΑΓΩΓΗΣ ΚΑΙ ΑΠΟΦΟΙΤΗΣΗΣ ΕΝΟΣ ΜΑΘΗΤΗ ΜΕ ΑΠΕΡΙΟΡΙΣΤΟ ΑΡΙΘΜΟ ΑΠΟΥΣΙΩΝ Η ΜΕ ΜΗΔΕΝΙΚΗ ΣΥΜΜΕΤΟΧΗ ΣΤΙΣ ΣΧΟΛΙΚΕΣ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΕΣ γιατί ούτε τότε θα έχουν επιτευχθεί οι παραπάνω στόχοι και ο μαθητής αυτός θα είναι στην ίδια μοίρα με αυτούς που διέκοψαν, απλώς θα έχει στα χέρια του ένα αμφιβόλου χρησιμότητας «χαρτί», αφού δεν θα αντανακλά σε μια αντίστοιχη προσωπική ή επαγγελματική επάρκεια. Άρα ο αγώνας πρέπει να είναι ο μαθητής να μπορέσει να πιστέψει στον εαυτό του, να θέσει στόχους, να τους κατακτήσει και να αποφοιτήσει ΕΠΙΤΥΧΩΣ από το σχολείο, το Λύκειο. Να μην έχει αποκτήσει δηλαδή ψευδεπίγραφους τίτλους σπουδών με άκυρες μαθησιακές επιδόσεις μετά από αντιπαιδαγωγικές ανοχές σε κάθε μορφής αδιαφορία και απουσία από τη σχολική διαδικασία, αλλά αληθινά εφόδια που κατακτήθηκαν από τον ίδιο και τον ισχυροποίησαν σαν άνθρωπο αντιρροπώντας κατά το δυνατό, με τη βοήθεια των εκπαιδευτικών (αναφέρθηκαν ήδη οι μέθοδοι), τα ποικίλα κοινωνικά, οικογενειακά και οικονομικά προβλήματα που τον αναστέλλουν από την φυσιολογική του ανάπτυξη.
Πιστεύω ότι έδωσα πολύ συνοπτικά τις σύγχρονες απόψεις για τον παιδαγωγικό και συμβουλευτικό ρόλο των εκπαιδευτικών στα σχολεία και ευελπιστώ ότι οι αλλαγές που προωθούνται στο εκπαιδευτικό σύστημα –και μέσα από τον παρόντα διάλογο- στην ύλη των μαθημάτων, στα γνωστικά αντικείμενα, στα Α.Π., στα εξεταστικά συστήματα, στον Σχολικό Επαγγελματικό Προσανατολισμό και στη βελτίωση του σχολείου σε όλους τους τομείς θα βοηθήσουν συνολικά τους μαθητές μας και θα μειώσουν τη μαθητική διαρροή. ΟΙ ΜΑΘΗΤΕΣ ΜΕΣΑ ΣΕ ΕΝΑ ΚΑΛΥΤΕΡΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΘΑ ΚΑΝΟΥΝ ΣΙΓΟΥΡΑ ΛΙΓΟΤΕΡΕΣ ΑΠΟΥΣΙΕΣ ΚΑΙ ΑΥΤΟΣ ΘΑ ΕΙΝΑΙ Ο ΚΥΡΙΟΣ ΣΤΟΧΟΣ ΜΑΣ.
Επειδή δεν ονειροβατώ και βλέπω ότι ΕΠΕΙΓΕΙ να αλλάξει η διαδικασία αξιολόγησης της επαρκούς φοίτησης (ΟΡΙΑ ΑΠΟΥΣΙΩΝ και ΕΝΕΡΓΕΙΕΣ ΤΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΥΠΕΡΒΑΣΗ ΤΟΥΣ) ώστε ΛΙΓΟΤΕΡΟΙ ΜΑΘΗΤΕΣ ΝΑ ΜΕΝΟΥΝ ΕΚΤΟΣ ΣΧΟΛΕΙΟΥ θα κάνω μερικές σχετικές προτάσεις για ΑΜΕΣΗ ΕΦΑΡΜΟΓΗ. Και θα πρέπει να συζητήσουμε πρώτα για τα αίτια των απουσιών ώστε να κατανοήσουμε γιατί είναι ανάγκη να κάνουμε υπερβάσεις του νόμου πολλές φορές για να βοηθήσουμε τους μαθητές μας ακόμη και αν η νομοθεσία βελτιωθεί. Πάντα θα υπάρχουν εξατομικευμένες περιπτώσεις που θα πρέπει να δούμε ξεχωριστά. Και τονίζω, ότι είναι χρέος των υπεύθυνων καθηγητών για το τμήμα που ανήκει ο μαθητής αλλά και όλων των εκπαιδευτικών που αντιλαμβάνονται πρόβλημα ελλιπούς φοίτησης σε μαθητές τους να συνεργάζονται εγκαίρως με τους γονείς και με τους ίδιους τους μαθητές για τη εύρεση τρόπων επίλυσης των προβλημάτων.
ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΑ ΤΩΝ ΑΠΟΥΣΙΩΝ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ
Είναι εξαιρετικά σημαντικό να αναλύσουμε ΓΙΑΤΙ οι μαθητές κάνουν απουσίες και τι είδους απουσίες είναι αυτές.
Καταρχήν υπάρχει η προφανής περίπτωση (αλλά όχι και η συχνότερη) να συντρέχουν αληθινοί σοβαροί ή ελαφρότεροι λόγοι υγείας. Εδώ οι απουσίες δικαιολογούνται πάντα σχεδόν, εκτός αν υπάρχει αδυναμία του κηδεμόνα να μεταβεί στο σχολείο ή αδιαφορία ή αν το ξεχνάει ή αν θεωρεί ότι το παιδί του δεν θα κάνει άλλες απουσίες και δεν ανησυχεί. Να μην ξεχνάμε τις περιπτώσεις που οι γονείς είτε δεν υπάρχουν και οι δύο λόγω θανάτου του ενός ή διάστασης των συζύγων ή λόγω κηδεμονίας από τρίτους (συγγενείς ή μη) ή απλώς λείπουν συνεχώς όλη τη μέρα ή πολλές μέρες ή δεν ενδιαφέρονται για τα παιδιά τους οπότε η διαδικασία δικαιολόγησης απουσιών είναι πάντα σε δεύτερη μοίρα και συχνά δεν γίνεται, ακόμη και αν συντρέχουν αληθινοί λόγοι υγείας στους μαθητές, πόσο μάλλον όταν δεν συντρέχουν τέτοιοι. Υπάρχουν μαθητές που πρακτικά είναι ΜΟΝΟΙ τους και αγωνίζονται για να σταθούν στα πόδια τους και αυτοί είναι οι μαθητές που πρώτοι θα αδικηθούν από την πολιτική αυστηρής εφαρμογής των περίφημων ορίων αδικαιολόγητων απουσιών.
Υπάρχουν γονείς που έχουν αρνητική εικόνα για τα παιδιά τους και δεν διστάζουν να τα κατηγορούν και στους καθηγητές για κακή συμπεριφορά, απαιτούν από το σχολείο να τα τιμωρήσει (όπως εκείνοι ήδη κάνουν συνέχεια στα παιδιά τους εξ απαλών ονύχων) και φυσικά δεν δικαιολογούν απουσίες. Αυτή η συμπεριφορά είναι συγκαλυμμένη αδιαφορία.
Οι απουσίες χωρίς να συντρέχουν λόγοι υγείας συνιστούν το λεγόμενο «σκασιαρχείο» που είναι συχνότερο στα αγόρια από τα κορίτσια και σε μεγαλύτερες ηλικίες έναντι των μικρότερων μαθητών.
Κατά το «σκασιαρχείο», μπορεί ο μαθητής είτε να μένει στο σπίτι αρνούμενος τη σχολική φοίτηση εν γνώσει των γονέων του (ασχέτως των αντιδράσεων που εκείνοι μπορεί να προβάλλουν) είτε να λείπει και από το σχολείο και από το σπίτι, χωρίς να το γνωρίζουν οι γονείς ή και αν το γνωρίζουν αδιαφορούν ή το επικροτούν. Στην πρώτη περίπτωση σχεδόν πάντα ακολουθεί η δικαιολόγηση των απουσιών από το γονέα, ενώ στη δεύτερη περίπτωση συνήθως οι απουσίες μένουν αδικαιολόγητες. Γιατί όμως γίνεται το σκασιαρχείο;
Καταρχήν υπάρχουν οι λεγόμενες αθώες κοπάνες που κάναμε όλοι στα νιάτα μας, (βόλτα, μπιλιάρδο, μπάλα και καφές) και φυσικά δεν μπορούν να θεωρηθούν ότι αποτελούν σημαντικό πρόβλημα, αφού αποτελούν σύντομες διεξόδους του μαθητή σε καθημερινά προβλήματα και μειώνουν το άγχος και την πίεση από το φόρτο των μαθημάτων και ξεκουράζουν ακόμη το μαθητή από πολύωρα απογευματινά μαθήματα και φροντιστήρια, που τώρα δυστυχώς γίνονται ακόμη και Κυριακές. Επίσης μπορεί να γίνονται από τους μαθητές κατά τις πρώτες φυσιολογικές εφηβικές συναισθηματικές τους αναζητήσεις. Αυτές οι απουσίες δεν διαταράσσουν συνήθως τη σχολική επίδοση. Οι γονείς ίσως ενημερώνονται και συχνά «δικαιολογούν» τις απουσίες ως δήθεν οφειλόμενες σε ασθένεια.
Υπάρχουν σοβαρότερες αιτίες όμως που συνδέονται με ποικίλη παραβατική συμπεριφορά και ίσως και χρήση ουσιών, που πρέπει να διερευνώνται για την έγκαιρη πρόληψη και αντιμετώπιση. Οι απουσίες αυτές είναι πάντα εν αγνοία των κηδεμόνων, δεν δικαιολογούνται και πάντα συσχετίζονται με σχολική αποτυχία.
Υπάρχουν και περιπτώσεις που κάποιοι έφηβοι αποφεύγουν να πάνε στο σχολείο γιατί είναι θύματα της επιθετικότητας άλλων μαθητών, με συχνότερες μορφές της τον εκφοβισμό, τη λεκτική ή/και τη σωματική βία και μένουν στο σπίτι, πολλές φορές εμφανίζοντας αληθινά συμπτώματα (πόνους στην κοιλιά, εμέτους, ζάλη, αδυναμία κ.ά.) λόγω του ψυχολογικού μηχανισμού της σωματοποίησης του άγχους. Οι απουσίες συνήθως δικαιολογούνται αλλά συχνά το πρόβλημα δεν γνωστοποιείται γιατί οι μαθητές δεν το συζητούν με τους γονείς τους και τους εκπαιδευτικούς και οι γονείς δεν μπορούν να το υποψιασθούν και νομίζουν ότι οι μαθητές είναι πραγματικά ασθενείς.
Υπάρχουν οι απουσίες για εργασία. Πολλοί μαθητές εργάζονται τις ώρες εκτός σχολείου και μερικές φορές ο εργοδότης απαιτεί να εργασθεί ο μαθητής σε ώρες σχολείου (π.χ. σε εστιατόρια το μεσημέρι, οπότε ο μαθητής φεύγει από το μάθημα τις τελευταίες ώρες ή και ολόκληρο το πρωί αν λείπει κάποιος υπάλληλος και πρέπει ο μαθητής να τον αντικαταστήσει). Επίσης μπορεί να απουσιάζει τις πρώτες ώρες αν δουλεύει μέχρι αργά τη νύχτα και βέβαια δεν μπορεί να ξυπνήσει νωρίς το πρωί. Υπάρχουν οι περιπτώσεις πολύ σοβαρών οικονομικών προβλημάτων στην οικογένεια οπότε οι μαθητές αναγκάζονται να εργασθούν σε πλήρες ωράριο τις ώρες του σχολείου οπότε πρακτικά το εγκαταλείπουν.
Φυσικά υπάρχουν και οι απουσίες για … διάβασμα για τις Πανελλαδικές, το άδειασμα των αιθουσών στο τέλος της σχολικής χρονιάς, η πλήρης απαξίωση του σχολείου και των εκπαιδευτικών, η νίκη των φροντιστηρίων, της παπαγαλίας, της απάτης (όλες οι απουσίες δικαιολογούνται με απίθανες διαγνώσεις υπαρκτών και ανύπαρκτων παθήσεων).
Υπάρχουν και οι απουσίες που γίνονται από τους μαθητές και μπορούν να εξηγηθούν ίσως με ανάλογο τρόπο με την εξήγηση της καταστροφής των βιβλίων από τους μαθητές, θέμα επίκαιρο λόγω των θεμάτων στη Νεοελληνική Γλώσσα στις Πανελλαδικές εξετάσεις (βλ. ανάλυση και στο http://gst2008.blogspot.com/2009/05/blog-post_18.html ). Οι απουσίες είναι συχνά η απάντηση των μαθητών σε ένα εκπαιδευτικό σύστημα που δεν συμβάλλει εδώ και πάρα πολλά χρόνια ουσιαστικά στην εκπλήρωση των ονείρων τους, που δεν διασφαλίζει το μέλλον τους, που τους βασανίζει με την παπαγαλία, το φόρτο εργασίας, την έλλειψη δραστηριοτήτων σχετικών με τις ανάγκες και τα ενδιαφέροντά τους, τον ανεπαρκή επαγγελματικό προσανατολισμό, τις παγίδες των εξεταστικών συστημάτων που τους «επιτρέπουν» να δηλώνουν 60 σχολές στο μηχανογραφικό για να «πετύχουν» π.χ. στην … 47η σχολή προτίμησής τους και μετά από θυσίες δικές τους και των γονιών τους που αιμορραγούν οικονομικά να τους στέλνουν σε άδειες και άγνωστες σχολές Τ.Ε.Ι. εκατοντάδες χιλιόμετρα μακριά για να τονώσουν τις τοπικές οικονομίες και να τους περιμένει μετά βέβαια η ανεργία, η υποαπασχόληση, η δουλειά στο σουπερμάρκετ και το εργοστάσιο, η απογοήτευση. Δεν έχουν διάθεση και όρεξη να παρακολουθήσουν τα μαθήματα σ’ αυτό το εκπαιδευτικό σύστημα και πολλές φορές οι απουσίες τους είναι μομφή και για εμάς τους εκπαιδευτικούς που δεν ανταποκρινόμαστε πάντα στις προσδοκίες τους, είτε γιατί δεν μας βοηθάει το εκπαιδευτικό σύστημα, είτε γιατί πιστεύουμε (!) πολύ σ’ αυτό και εφαρμόζουμε κατά γράμμα τις οδηγίες του (Α.Π., συμπεριφορά, ύλη, απουσίες, βαθμούς, ποινές, κ.ά.), είτε γιατί έχουμε εμείς οι ίδιοι προσωπικά ελλείμματα και δεν μπορούμε αποτελεσματικά να τους βοηθήσουμε. Πρέπει να προσέξουμε ότι οι απογοητευμένοι από το εκπαιδευτικό σύστημα μαθητές συχνά εγκαταλείπουν το σχολείο και αναζητούν εργασία από μικρή ηλικία.
Υπάρχουν βέβαια οι μονόωρες και δίωρες απουσίες μέσα στο σχολείο που δεν δικαιολογούνται, στο κυλικείο, για κάπνισμα, για πλάκα, γιατί άργησαν να ξυπνήσουν, έχασαν το λεωφορείο κ.λπ. Ορισμένες απουσίες φυσικά γίνονται από τους μαθητές γιατί δεν τους αρέσει κάποιο συγκεκριμένο μάθημα ή κάποιος συγκεκριμένος εκπαιδευτικός για ποικίλους λόγους (π.χ. αν έχουν διακρίνει κάποια ειδική μεταχείριση απέναντί τους ή το μάθημα δεν είναι ελκυστικό). Ας έχουμε υπόψη μας ότι μπορεί οι απόψεις αυτές να έχουν και κάποια βάση, η συνεχής βελτίωσή μας στον παιδαγωγικό και διδακτικό μας ρόλο θα μειώσει αυτά τα φαινόμενα.
Υπάρχουν φυσικά και οι απουσίες λόγω ποινών, δηλαδή οι μονόωρες αποβολές από την τάξη και οι μονοήμερες και πολυήμερες αποβολές από το σχολείο. Θα θυμίσω εδώ ότι η παιδαγωγική αντιμετώπιση της διαταρακτικής συμπεριφοράς των μαθητών είναι ολόκληρη επιστήμη. Το ιδανικό είναι να θέτουμε μαζί με τους μαθητές μας στόχους αλλά και κανόνες συμπεριφοράς των οποίων οι παραβάσεις να μην οδηγούν σε τιμωρητικές, «παραδειγματικές» και υπερβολικές κυρώσεις όπως είναι συνήθως οι αποβολές από το μάθημα και από το σχολείο, αλλά αυτές να έχουν παιδαγωγικό χαρακτήρα με βάση τις φυσικές και λογικές συνέπειες των πράξεών τους μετά από διάλογο και συνεργασία μαζί τους. Έτσι προάγεται η κριτική σκέψη, ο αυτοέλεγχος της συμπεριφοράς και η αυτοπειθαρχία. Αντίθετα, οι αποβολές από την κοινωνική ομάδα που αποτελεί η τάξη, επειδή αποτελούν μια μορφή απόρριψης και επηρεάζουν ψυχολογικά τους μαθητές δεν επιλύουν τα προβλήματα, αλλά αντίθετα ανατροφοδοτούν τη απειθαρχία και παγιώνουν βίαιες μορφές συμπεριφοράς. Αυτές οι τιμωρητικές ποινές λοιπόν θα πρέπει να περιορίζονται στο ελάχιστο και πάντα να ζητείται η συνεργασία και των γονέων για την πρόληψη υποτροπών και βέβαια για την αποφυγή περαιτέρω προβλημάτων από τη συσσώρευση απουσιών.
Ελπίζω ότι κάλυψα τις περισσότερες αιτίες των απουσιών που κάνουν οι μαθητές μας και θα χαρώ στη συζήτηση να υποδειχθούν και άλλες. Φάνηκε ωστόσο ότι ΓΙΑ ΤΙΣ ΑΠΟΥΣΙΕΣ ΔΕΝ ΕΥΘΥΝΟΝΤΑΙ ΑΠΟΚΛΕΙΣΤΙΚΑ ΟΙ ΜΑΘΗΤΕΣ, όπως εύκολα συχνά τους καταλογίζεται, αλλά πολλοί ακόμη σύνθετοι εξωτερικοί παράγοντες που πρέπει να διερευνώνται κατά περίπτωση. Με αυτό τον τρόπο μόνο θα είμαστε σε θέση οι εκπαιδευτικοί να παίρνουμε σωστές αποφάσεις για την αξιολόγηση της φοίτησης των μαθητών, χωρίς να είμαστε άτεγκτοι στην εφαρμογή των αυστηρών νομοθετικών ορίων του αριθμού των απουσιών γιατί μια απόρριψη μπορεί να είναι άδικη και να μην ευθύνεται αποκλειστικά ο μαθητής, ενώ ΤΙΣ ΣΥΝΕΠΕΙΕΣ ΘΑ ΤΙΣ ΥΠΟΣΤΕΙ ΚΥΡΙΩΣ ΑΥΤΟΣ.
ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑΤΑ ΑΔΙΚΙΩΝ ΣΤΟ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΜΟ ΦΟΙΤΗΣΗΣ ΜΕ ΒΑΣΗ ΤΑ ΥΦΙΣΤΑΜΕΝΑ ΟΡΙΑ ΑΔΙΚΑΙΟΛΟΓΗΤΩΝ ΚΑΙ «ΔΙΚΑΙΟΛΟΓΗΜΕΝΩΝ» ΑΠΟΥΣΙΩΝ»
Είναι προφανές ότι δεν είναι καθόλου εύκολο να βρεθούν αντικειμενικές μέθοδοι (δηλαδή σαφή όρια απουσιών) για χαρακτηρισμό ανεπαρκούς φοίτησης των μαθητών. Η εκπαιδευτική νομοθεσία φυσικά έχει θέσει κάποια όρια αλλά δεδομένου ότι πρωταρχικό μας μέλημα είναι η αγωγή προσωπικότητας των μαθητών μας χωρίς να θυσιάζουμε φυσικά τον μαθησιακό τομέα της εκπαίδευσής του, θα πρέπει στις παιδαγωγικές συνεδριάσεις να κάνουμε συχνά υπερβάσεις του νόμου για το όφελός τους και να λαμβάνουμε υπόψη μας την αιτιολογία των απουσιών και πολλά ακόμη ζωτικής σημασίας κριτήρια.
Σήμερα λοιπόν, με 51 «αδικαιολόγητες» απουσίες ένας μαθητής μένει στην ίδια τάξη στο Λύκειο, δηλαδή ΧΑΝΕΙ ΜΙΑ ΧΡΟΝΙΑ ΑΠΟ ΤΗ ΖΩΗ ΤΟΥ για να λέμε τα πράγματα με το όνομά τους, ενώ αν έχει 114 με τις άνω των 50 «δικαιολογημένες» μπορεί να περάσει την τάξη ή και με 164 με τις άνω των 50 «δικαιολογημένες» αρκεί να έχει ως επίδοση 15 στο μέσο όρο των βαθμών των τετραμήνων.
Αρχικά ας κρίνουμε τα παραπάνω υφιστάμενα όρια με βάση κάποια παραδείγματα πιθανών καταστάσεων.
Το σχολικό έτος περιλαμβάνει περίπου 1000 ώρες μαθημάτων (+/- 100).
Οι 50 απουσίες αντιστοιχούν σε 7 μέρες μαθημάτων, ενώ οι 57 απουσίες σε 8 μέρες μαθημάτων. Μία μέρα μαθημάτων (που μπορεί να είναι και ένας περίπατος) δεν δημιουργεί ΚΑΜΙΑ διαφορά στο γνωστικό ή παιδαγωγικό τομέα, αλλά ο μαθητής μπορεί να χάσει μια χρονιά από τη ζωή του στη δεύτερη περίπτωση. Να μείνει στην ίδια τάξη! Ο νόμος είναι σαφής.
Ένας μαθητής θα περάσει με 114 απουσίες αφού οι γονείς του θα του «δικαιολογήσουν» τις 74. Ένας άλλος μαθητής όμως που θα κάνει 100 απουσίες αδικαιολόγητες γιατί, για λόγους που πιθανολογήθηκαν παραπάνω, οι γονείς του (αν έχει) δεν μπόρεσαν ή δεν ενδιαφέρθηκαν να έλθουν στο σχολείο να «δικαιολογήσουν», θα μείνει. Με λιγότερες απουσίες από το μαθητή που θα περάσει την τάξη!
Εδώ θα αναφέρουμε φυσικά το αυτονόητο, ότι τα δικαιολογητικά απουσιών των γονέων είναι ΑΧΡΗΣΤΑ, ψευδή σχεδόν στο σύνολό τους και η «δικαιολόγηση» είναι απλώς κάποια απόδειξη στοιχειώδους ενδιαφέροντος των γονιών για την προαγωγή στην επόμενη τάξη των παιδιών τους, ασχέτως αν πρέπει ή όχι να προαχθούν και αν οι απουσίες άξιζαν στ’ αλήθεια να δικαιολογηθούν. Οι άτυχοι μαθητές που δεν έχουν ευκολία εύρεσης δικαιολογητικών και που ίσως οι απουσίες που έκαναν να υπάγονταν στις κατηγορίες που προαναφέρθηκαν για τις οποίες δεν ευθύνονταν αποκλειστικά οι ίδιοι, θα χάσουν τη χρονιά, σύμφωνα με το νόμο! Εδώ υπάρχει σαφώς μια κοινωνική, ταξική αδικία που δεν επιτρέπεται να συμβαίνει σε μια πολιτισμένη κοινωνία. Γιατί συνήθως οι φτωχότεροι μαθητές από λαϊκά στρώματα είναι αυτοί που μένουν από απουσίες, οι πλούσιοι μαθητές πάντα μαζεύουν εύκολα τα μαγικά χαρτάκια «δικαιολόγησης» απουσιών για δήθεν «ιατρικούς» λόγους.
Αλλά και στους μαθητές που είναι «αστέρια», πρότυπα μαθητών σε όλους τους τομείς, μπορεί μια ασθένεια να τους κόψει τα φτερά και να μείνουν ενώ θα έχουν προαχθεί μαθητές που δεν έκαναν ίσως απουσίες αλλά η συμμετοχή τους στις σχολικές διαδικασίες ήταν μηδενική (και που δυστυχώς μηδενικό ήταν και το όφελός τους από το σχολείο).
Δεν είναι δύσκολο επίσης να καταλάβουμε ότι και με ένα απλό πρόβλημα υγείας (κάταγμα, εγχείρηση κ.λπ.) είναι πολύ εύκολο να μείνει κανείς στην ίδια τάξη, όπως και ότι ένας πιο αδύναμος στα μαθήματα μαθητής, ακόμη και αν κατέβαλε πολλές προσπάθειες είναι σε μειονεκτική θέση σε σχέση με ένα πιο καλό μαθητή (μόνο στις επιδόσεις) για τον οποίο επιτρέπονται 164 απουσίες αντί 114. Εδώ δεν εξετάζεται από το νόμο η αιτία των χαμηλότερων επιδόσεων, π.χ. αν ο μαθητής που είχε χαμηλότερη επίδοση και έμεινε είχε μαθησιακές δυσκολίες, αν εργαζόταν κ.ά. παράγοντες. Είναι μεγάλη αδικία η απόρριψη ενός μαθητή με 130 π.χ. απουσίες και επίδοση 14 σε σχέση με άλλο μαθητή που έκανε τις ίδιες ή περισσότερες απουσίες και είχε επίδοση 15. Είναι πολύ σαθρό κριτήριο η μία μονάδα διαφορά στην επίδοση για να κρίνει ΤΗΝ ΑΠΩΛΕΙΑ ΜΙΑΣ ΧΡΟΝΙΑΣ ΑΠΟ ΤΗ ΖΩΗ ΤΟΥ ΜΑΘΗΤΗ.
Πολύ αδικημένοι είναι και οι μαθητές που υπερέβησαν κατά πολύ τα όρια και πρακτικά διέκοψαν το σχολείο για λόγους οικονομικούς, κοινωνικούς, οικογενειακούς κ.ά. ή γιατί ΔΕΝ πίστεψαν ότι το σχολείο είναι σημαντικό για τη ζωή τους και δεν υπήρξε μια οργανωμένη παρέμβαση από την κοινωνία να τους βοηθήσει να επιλύσουν τα προβλήματά τους και να μείνουν στο σχολείο. Με την ευκαιρία της αναφοράς σε αυτή την ομάδα μαθητών, θα αρχίσω πλέον πρακτικές προτάσεις προς συζήτηση για βελτίωση της εκπαιδευτικής νομοθεσίας για το χαρακτηρισμό της σχολικής φοίτησης.
ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΤΗΣ ΕΠΑΡΚΟΥΣ ΣΧΟΛΙΚΗΣ ΦΟΙΤΗΣΗΣ
Σε κάθε περίπτωση θα πρέπει η αξιολόγηση της φοίτησης να έχει γνώμονα την εύρεση των αιτίων των απουσιών, την υποστηρικτική παρέμβασή μας και την αποφυγή της απόρριψης των μαθητών εφόσον πληρούν τις προϋποθέσεις για την προαγωγή τους στην επόμενη τάξη στο γνωστικό και παιδαγωγικό τομέα.
1) Θα πρέπει να συγκροτηθούν με ευθύνη του ΥΠΕΠΘ ομάδες εργασίας από εκπαιδευτικούς, ψυχολόγους, κοινωνικούς λειτουργούς κ.ά. επιστήμονες που να επισκέπτονται στα σπίτια τους μαθητές μετά από λίγες μέρες απουσίας ή μετά από δήλωσή τους ότι διακόπτουν το σχολείο και να παρεμβαίνουν υποστηρικτικά με στόχο την επιστροφή τους πάση θυσία στο σχολικό περιβάλλον. Προκειμένου να επιτευχθεί ο στόχος αυτός, ο σύλλογος να έχει το δικαίωμα να σβήσει όλες αυτές τις απουσίες. Το κέρδος θα είναι πολλαπλό και για τους μαθητές και για την κοινωνία μας.
2) Οι απουσίες λόγω ποινών να μην προσμετρώνται ως αίτια υπέρβασης των ορίων κατά το χαρακτηρισμό της φοίτησης, διότι αν εξαιτίας μιας τιμωρητικής ποινής π.χ. τριήμερης αποβολής για ένα παράπτωμα ο μαθητής συγκεντρώσει τόσες απουσίες ώστε να χάσει τη σχολική χρονιά, τότε η ποινή του στην πραγματικότητα θα έχει διογκωθεί υπέρογκα (μια χρονιά από τη ζωή του) για το ΙΔΙΟ παράπτωμα. Και ΑΝ Ο ΜΑΘΗΤΗΣ ΣΤΑΜΑΤΗΣΕΙ ΤΟ ΣΧΟΛΕΙΟ, τότε πλέον για το ΙΔΙΟ πάντα παράπτωμα – που θα φαντάζει πια ασήμαντο – το τίμημα θα είναι πολύ βαρύ για όλη του τη ζωή αλλά θα είναι ντροπή και για την κοινωνία μας.
3) ΤΑ ΟΡΙΑ ΤΩΝ ΑΠΟΥΣΙΩΝ να διευρυνθούν και να υπολογίζονται με ποσοστό στις πραγματοποιηθείσες ώρες διδασκαλίας. ΝΑ ΚΑΤΑΡΓΗΘΟΥΝ ΤΑ ΔΙΚΑΙΟΛΟΓΗΤΙΚΑ ΤΩΝ ΓΟΝΕΩΝ ΑΛΛΑ ΟΙ ΓΟΝΕΙΣ ΝΑ ΕΝΗΜΕΡΩΝΟΝΤΑΙ ΥΠΟΧΡΕΩΤΙΚΑ ΣΥΝΕΧΕΙΑ ΓΙΑ ΤΙΣ ΑΠΟΥΣΙΕΣ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΤΟΥΣ ΓΙΑ ΝΑ ΠΑΡΕΜΒΑΙΝΟΥΝ ΒΟΗΘΗΤΙΚΑ ΜΑΖΙ ΜΕ ΤΟΥΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥΣ. Μόνο ιατρικά δικαιολογητικά θα πρέπει να προσκομίζονται. Θα πρότεινα τα όρια των απουσιών (χωρίς διάκριση «δικαιολογημένων» -με ψευδή δικαιολογητικά- και αδικαιολόγητων) να είναι περίπου 15% των ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΩΝ ΩΡΩΝ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ που έγιναν και μάλιστα ΚΑΤΑ ΜΑΘΗΜΑ ή ΚΑΤΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ (προσοχή, δείτε το σχόλιο) αν διδάσκει περισσότερα του ενός μαθήματα στο μαθητή και να φθάνει το 20% με δικαιολογητικά από γιατρό, αλλά μπορούν να προταθούν και άλλα ποσοστά.
4) ΣΑΦΩΣ Ο ΝΟΜΟΣ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΕΠΙΤΡΕΠΕΙ –να το αναφέρει ρητά- ΝΑ ΚΡΙΝΕΤΑΙ ΑΠΟ ΤΟ ΣΥΛΛΟΓΟ ΚΑΤΑ ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ Η ΥΠΕΡΒΑΣΗ ΚΑΙ ΤΩΝ ΝΕΩΝ ΟΡΙΩΝ ΜΕ ΒΑΣΗ ΚΑΤΑΡΧΗΝ ΤΗ ΔΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΤΩΝ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΩΝ ΠΟΥ ΕΝΔΕΧΟΜΕΝΩΣ ΟΔΗΓΗΣΑΝ ΣΤΗΝ ΕΛΛΙΠΗ ΦΟΙΤΗΣΗ. Άτυπα βέβαια γίνονται από όλους τους συλλόγους σχετικές προσπάθειες αλλά πολλοί μαθητές ΠΟΥ ΘΑ ΑΞΙΖΕ ΝΑ ΠΡΟΑΧΘΟΥΝ αν γινόταν ενδελεχής ανάλυση των παραγόντων που τους οδήγησαν σε ελλιπή φοίτηση, δυστυχώς ΑΠΟΡΡΙΠΤΟΝΤΑΙ γιατί οι εκπαιδευτικοί αισθάνονται απροστάτευτοι από ενδεχόμενες πειθαρχικές διώξεις σε τυχόν ελέγχους βιβλίων φοίτησης, απουσιολογίων κ.λπ. και γίνονται συνήθως ελάχιστες μόνο διορθωτικές παρεμβάσεις σε μικρό αριθμό απουσιών / βαθμών σε λίγους μαθητές. Κατά τις παιδαγωγικές λοιπόν συνεδριάσεις – για να δικαιολογούν και τον τίτλο τους ως παιδαγωγικές– πρέπει να γίνεται εκτεταμένη, δημιουργική, ζωντανή και ελεύθερη συζήτηση όπου να μπορούν και ο μαθητής που κινδυνεύει να απορριφθεί λόγω απουσιών και οι γονείς του να μιλήσουν ελεύθερα στο σύλλογο διδασκόντων. Και τα λοιπά κριτήρια για τον χαρακτηρισμό της φοίτησης να είναι φυσικά η προσωπική βελτίωση του μαθητή κατά τη φοίτησή του σε συνάρτηση με την αντίστοιχη πρόοδο των λοιπών μαθητών, η επίδοσή του στα μαθήματα και στις γραπτές εξετάσεις από τις οποίες να μην αποκλείεται πρόωρα όπως τώρα, η προσπάθεια που κατέβαλε, η διάθεσή του για εργασία και άλλοι σχετικοί παράγοντες. Και αν κριθεί ΜΕ ΑΣΦΑΛΗ ΠΙΑ ΚΡΙΤΗΡΙΑ ΚΑΙ ΟΧΙ ΜΕ ΕΝΑ ΝΟΥΜΕΡΟ ΑΠΟΥΣΙΩΝ ότι ο μαθητής χρειάζεται να επαναλάβει την τάξη, τότε μόνο αυτό θα είναι προς όφελός του γιατί η προαγωγή δεν σημαίνει πάντα επιτυχία, αν δεν έχει εξασφαλίσει ο μαθητής την απαραίτητη προσωπική του βελτίωση, οπότε η συνέχιση στην επόμενη τάξη θα σημάνει γι αυτόν πολύ σύντομα μια σειρά μαθησιακών αποτυχιών που θα τον επιβαρύνουν ψυχικά, θα του ελαττώσουν την αυτοεκτίμηση και θα τον απογοητεύσουν. Ίσως να μην είναι έτοιμος για προαγωγή εξάλλου (με τα παραπάνω κριτήρια) και κάποιος μαθητής με μηδενικό αριθμό απουσιών αλλά αυτό θα φανεί προφανώς και από την πλήρη αποτυχία στις εξετάσεις.
Εδώ, πρέπει να υπάρξει κριτική στην τάση που καθιερώνεται τα τελευταία χρόνια στη χώρα μας της καθολικής προαγωγής των μαθητών σε όλες τις τάξεις, ασχέτως του ελέγχου της προόδου τους, χωρίς αυτοί να χρειαστεί να καταβάλουν καμία προσπάθεια, χωρίς το σχολείο να τους προσφέρει τίποτε, χωρίς οι εκπαιδευτικοί να διαπιστώνουν βελτίωσή τους, με ΚΑΤΑΡΓΗΣΗ ΚΑΘΕ ΚΡΙΤΗΡΙΟΥ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ. Οι αιτίες του φαινομένου είναι πολλές και χρειάζονται λεπτομερή διερεύνηση. Αποτέλεσμα είναι οι μαθητές να θεωρούν το σχολείο από την Α’ Δημοτικού μέχρι την Γ’ Λυκείου σαν ΕΝΑ ΚΥΛΙΟΜΕΝΟ ΔΙΑΔΡΟΜΟ που θα τους οδηγήσει ΑΚΟΠΑ ΚΑΙ ΑΒΙΑΣΤΑ στην κορυφή, στην απόκτηση του μαγικού απολυτηρίου. Αλλά αυτό θα είναι ΑΧΡΗΣΤΟ στην πραγματικότητα αφού δεν θα ανταποκρίνεται σε προσωπικές ικανότητες και θα έλθει αργότερα η απότομη πτώση και οδυνηρή προσγείωση στον πραγματικό σκληρό κόσμο της εργασίας, στην κοινωνία των απαιτήσεων. Αλλά θα είναι πια πολύ αργά. Δυστυχώς, η σχεδόν παγιωμένη αυτή κατάσταση απαξιώνει το σχολείο, τους εκπαιδευτικούς, τους ίδιους τους μαθητές, τη μόρφωση, τρέφει την παραπαιδεία, υποσκάπτει τα θεμέλια της Παιδείας στη χώρα μας, φτιάχνει ανθρώπους χωρίς ικανότητα κρίσης, λόγου, ευάλωτους σε κάθε κίνδυνο και εκμετάλλευση, με ισχνές προσδοκίες και υποβαθμίζει σταθερά την ελληνική κοινωνία. Είναι μεγάλο ζήτημα, έχει στηλιτευθεί και σ’ αυτό το διάλογο, συζητιέται ευρέως μεταξύ εκπαιδευτικών αλλά τελικά επικρατεί ο εφησυχασμός, η απραξία, η συνενοχή, η σιωπή.
Ελπίζω η βελτίωση του σχολείου που επιχειρείται σε όλα τα επίπεδα να μειώσει αυτά τα φαινόμενα, αλλά η αλήθεια είναι ότι με την ολόψυχη ΑΡΩΓΗ ΤΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ προς τους μαθητές σε όλα τα επίπεδα (βλέπε στην αρχή του κειμένου για το ρόλο μας στο σχολείο) σε συνδυασμό με την ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΗ ΚΑΙ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ, ΟΙ ΜΑΘΗΤΕΣ, ΜΕ ΣΥΝΕΙΔΗΤΗ ΠΡΟΣΠΑΘΕΙΑ, ΣΥΝΕΠΕΙΑ ΚΑΙ ΚΟΠΟ, ΘΑ ΩΦΕΛΗΘΟΥΝ ΚΑΙ ΘΑ ΓΙΝΟΥΝ ΚΑΛΥΤΕΡΟΙ ΑΝΘΡΩΠΟΙ, μορφωμένοι και συνειδητοποιημένοι πολίτες, πανέτοιμοι για τη ζωή έξω από το σχολείο. Τώρα συνάδελφοι πολλοί μαθητές αποφοιτούν από το Λύκειο με γνώσεις και δεξιότητες που θα έπρεπε να έχουν από το Δημοτικό ή το Γυμνάσιο. Το βλέπουμε στα γραπτά τους, είναι άδειες κόλλες αλλά τόσο εύγλωττες και αποκαλυπτικές. Η ζωή θα είναι πολύ δύσκολη γι αυτούς και ευθυνόμαστε όλοι, και το εκπαιδευτικό σύστημα και οι εκπαιδευτικοί και οι γονείς. Ας αλλάξουμε νοοτροπία λοιπόν το συντομότερο, ας βοηθήσουμε τους μαθητές μας να βελτιωθούν και η αρχή πρέπει να γίνει ταυτόχρονα σε όλες τις βαθμίδες της εκπαίδευσης, σε όλες τις τάξεις, από όλους τους εκπαιδευτικούς, από σήμερα.
Ελπίζω οι παλιότεροι και εμπειρότεροι συνάδελφοι να καταθέσουν τις απόψεις τους για τα παραπάνω ζητήματα για να συμβάλουν στη βελτίωση της νομοθεσίας ώστε να μην έχουμε πια άλλες άδικες απορρίψεις νεανικών ψυχών και για να μειωθεί η σχολική διαρροή. Αξίζει ΟΛΟΙ οι εκπαιδευτικοί να αφιερώσουμε χρόνο για σκέψη και μελέτη για τα τόσα πολλά και πολυσύνθετα προβλήματα της σχολικής ζωής και να επιχειρούμε να προτείνουμε λύσεις σε μια ευρεία συνεχή και γόνιμη διαλογική συζήτηση μεταξύ όλων των εμπλεκομένων στην εκπαίδευση (εκπαιδευτικών, μαθητών, γονέων, στελεχών εκπαίδευσης, ΥΠΕΠΘ κ.λπ. προσώπων και φορέων).
Ευχαριστώ για την μεγάλη υπομονή και την προσοχή σας.
.
ΓΙΑΤΙ ΕΙΝΑΙ ΑΠΑΡΑΙΤΗΤΗ Η ΣΧΟΛΙΚΗ ΦΟΙΤΗΣΗ;
H σχολική φοίτηση είναι μια διαδικασία που αποτελείται κυρίως από δύο συνιστώσες: α) την παιδαγωγική και συμβουλευτική παρέμβαση και β) τη μαθησιακή διαδικασία. Μέσω αυτών, επιδιώκεται η πνευματική, ψυχική και πνευματική ανάπτυξη των μαθητών στις πιο ευαίσθητες και δύσκολες ηλικίες στη ζωή του ανθρώπου (παιδική και εφηβική) και παράλληλα η διαμόρφωση ενός ισχυρού χαρακτήρα με συνειδητή υιοθέτηση μιας εσωτερικής αυτόνομης ηθικής προσωπικών αξιών που θα τους βοηθήσει σε όλα τα στάδια της ζωής τους μετά το σχολείο να είναι ολοκληρωμένες προσωπικότητες, δηλαδή άνθρωποι ώριμοι, μορφωμένοι, ιδεολόγοι, κοινωνικοί, έντιμοι, υπεύθυνοι, με αυτοπεποίθηση, δημιουργικοί, πολιτισμένοι, με οικολογική συνείδηση, αισθητική, με ισχυρές αντιστάσεις σε παραβατικές συμπεριφορές, κοινωνικές διακρίσεις, καιροσκοπικές επιδιώξεις και βλαπτικές για την υγεία συμπεριφορές, άνθρωποι ευτυχισμένοι, ικανοί να βελτιώσουν την κοινωνία μας.
Ο ΡΟΛΟΣ ΤΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ
Για να πετύχουν οι μαθητές μας αυτούς τους στόχους αποφασιστικό ρόλο έχουμε όλοι οι εκπαιδευτικοί, όλων των βαθμίδων. Βασιζόμενοι στην προσωπική μας παιδεία (δηλαδή πνευματική και ηθική υπόσταση) και πέρα από Α.Π., διδακτικά αντικείμενα οποιωνδήποτε μαθημάτων, νόμους, εγκυκλίους και διατάγματα, θα πρέπει να συμβάλλουμε στην ανάπτυξη των μαθητών μας με την ΠΡΟΣΩΠΙΚΗ ΣΤΑΣΗ ΜΑΣ ΩΣ ΠΡΟΤΥΠΟ ΗΘΙΚΗΣ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑΣ και ΩΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΙ – ΣΥΜΒΟΥΛΟΙ ΚΑΙ ΣΥΜΠΑΡΑΣΤΑΤΕΣ ΣΤΑ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΤΟΥΣ. Θα πρέπει στο σχολικό χρόνο να φροντίζουμε να αναπτύσσουμε παιδαγωγικές δραστηριότητες με συμμετοχή των μαθητών μας που να τους δίνουν τα κίνητρα και τις ευκαιρίες που χρειάζονται για να βελτιωθούν σε όλους τους τομείς. Θα πρέπει να αποδεικνύουμε εμπράκτως ότι αποδεχόμαστε άνευ όρων όλους τους μαθητές, χωρίς διακρίσεις, προκαταλήψεις και στερεότυπα, να βοηθάμε στη βελτίωση του ψυχολογικού κλίματος στο σχολείο και να ενθαρρύνουμε την επικοινωνία και τη συνεργασία (μαθητών, γονέων, καθηγητών). Χρειάζεται να διατηρούμε υψηλές προσδοκίες για τους μαθητές μας και να βελτιώνουμε συνεχώς τη μαθησιακή διαδικασία με εφαρμογή σύγχρονων μεθόδων διδασκαλίας που να προωθούν την ενεργητική συμμετοχή τους και να αυξάνουν την αυτοεκτίμησή τους και που πρέπει να περιλαμβάνει με δική μας πρωτοβουλία και ευθύνη θέματα εκτός Α.Π. που άπτονται των εφηβικών προβλημάτων. Η ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ μας σε θέματα ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗΣ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑΣ και ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗΣ θα πρέπει να είναι πρωταρχική προσωπική συνεχής επιδίωξή μας και φυσικά καλείται να συνδράμει και η πολιτεία με σχετικά προγράμματα για να γίνει το παραπάνω ζωτικής σημασίας έργο μας εφικτό και αποδοτικό.
Όλα τα παραπάνω, απαιτούν να διαθέτει ο μαθητής ΕΠΑΡΚΗ ΧΡΟΝΟ ΕΝΤΟΣ ΤΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ, ΜΕΣΑ ΣΤΙΣ ΑΙΘΟΥΣΕΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ και αυτός είναι ο στόχος του ελέγχου της φοίτησης με τήρηση αρχείου απουσιών.
Προτείνω να καταρτίζουμε μαζί με τους μαθητές μας στην αρχή της χρονιάς σε κάθε σχολείο αλλά και σε κάθε τάξη κανονισμών λειτουργίας που θα αφορούν θέματα συμπεριφοράς και συνέπειας στην εκπαιδευτική διαδικασία (φοίτηση - απουσίες, προετοιμασία, προσπάθεια, πρωτοβουλία, συμμετοχή) με ειλικρινή προσπάθεια επίτευξης των στόχων και από τους μαθητές και από τους καθηγητές. Έτσι ελπίζω ότι θα μειώνονται συνειδητά τα προβλήματα πριν οδηγήσουν στην απόρριψη των μαθητών με δυσμενή για την εξέλιξή τους αποτελέσματα.
ΣΥΝΕΠΕΙΕΣ ΑΠΟΡΡΙΨΗΣ ΜΑΘΗΤΩΝ ΛΟΓΩ ΑΝΕΠΑΡΚΟΥΣ ΦΟΙΤΗΣΗΣ
Ας δούμε όμως τι συμβαίνει όταν ένας μαθητής απορρίπτεται για παράδειγμα λόγω απουσιών και πρέπει να επαναλάβει μια τάξη. Δυστυχώς η εμπειρία έχει δείξει ότι ΣΥΧΝΑ ΟΙ ΜΑΘΗΤΕΣ ΠΟΥ ΜΕΝΟΥΝ ΣΕ ΚΑΠΟΙΑ ΤΑΞΗ ΔΙΑΚΟΠΤΟΥΝ ΤΟ ΣΧΟΛΕΙΟ (μαθητική διαρροή). Προφανώς, μέχρι τότε δεν θα έχουν επιτευχθεί οι παραπάνω στόχοι του σχολείου στην ανάπτυξη του μαθητή που διακόπτει τη φοίτηση και αυτός επιπλέον βρίσκεται στην περίοδο της εφηβείας εκτός του οργανωμένου σχολικού περιβάλλοντος έκθετος και πιο ευάλωτος, σε σχέση με τον ενήλικο, σε πολλαπλούς κινδύνους (χρήση ουσιών, παραβατικότητα, περιθωριοποίηση, ανθρώπινη εκμετάλλευση). Και όταν ενηλικιωθεί, θα έχει αναπτύξει μια ελλειμματική προσωπικότητα με αδυναμίες σε όλους τους τομείς και θα δυσκολευτεί πολύ στην πορεία του σε μια κοινωνία που μετά την εφηβεία δεν είναι διατεθειμένη να τον βοηθήσει αποτελεσματικά γιατί είναι προσανατολισμένη σε οικονομικές αξίες, σε υπερεκτίμηση της τεχνολογίας ως πανάκεια για τη λύση όλων των προβλημάτων, με τις ανθρωπιστικές και ηθικές αξίες να έρχονται σε δεύτερη μοίρα και με νόμο του ισχυρού να επικρατεί παντού.
ΔΕΝ ΕΙΜΑΙ ΥΠΕΡ ΤΗΣ ΑΚΡΙΤΗΣ ΠΡΟΑΓΩΓΗΣ ΚΑΙ ΑΠΟΦΟΙΤΗΣΗΣ ΕΝΟΣ ΜΑΘΗΤΗ ΜΕ ΑΠΕΡΙΟΡΙΣΤΟ ΑΡΙΘΜΟ ΑΠΟΥΣΙΩΝ Η ΜΕ ΜΗΔΕΝΙΚΗ ΣΥΜΜΕΤΟΧΗ ΣΤΙΣ ΣΧΟΛΙΚΕΣ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΕΣ γιατί ούτε τότε θα έχουν επιτευχθεί οι παραπάνω στόχοι και ο μαθητής αυτός θα είναι στην ίδια μοίρα με αυτούς που διέκοψαν, απλώς θα έχει στα χέρια του ένα αμφιβόλου χρησιμότητας «χαρτί», αφού δεν θα αντανακλά σε μια αντίστοιχη προσωπική ή επαγγελματική επάρκεια. Άρα ο αγώνας πρέπει να είναι ο μαθητής να μπορέσει να πιστέψει στον εαυτό του, να θέσει στόχους, να τους κατακτήσει και να αποφοιτήσει ΕΠΙΤΥΧΩΣ από το σχολείο, το Λύκειο. Να μην έχει αποκτήσει δηλαδή ψευδεπίγραφους τίτλους σπουδών με άκυρες μαθησιακές επιδόσεις μετά από αντιπαιδαγωγικές ανοχές σε κάθε μορφής αδιαφορία και απουσία από τη σχολική διαδικασία, αλλά αληθινά εφόδια που κατακτήθηκαν από τον ίδιο και τον ισχυροποίησαν σαν άνθρωπο αντιρροπώντας κατά το δυνατό, με τη βοήθεια των εκπαιδευτικών (αναφέρθηκαν ήδη οι μέθοδοι), τα ποικίλα κοινωνικά, οικογενειακά και οικονομικά προβλήματα που τον αναστέλλουν από την φυσιολογική του ανάπτυξη.
Πιστεύω ότι έδωσα πολύ συνοπτικά τις σύγχρονες απόψεις για τον παιδαγωγικό και συμβουλευτικό ρόλο των εκπαιδευτικών στα σχολεία και ευελπιστώ ότι οι αλλαγές που προωθούνται στο εκπαιδευτικό σύστημα –και μέσα από τον παρόντα διάλογο- στην ύλη των μαθημάτων, στα γνωστικά αντικείμενα, στα Α.Π., στα εξεταστικά συστήματα, στον Σχολικό Επαγγελματικό Προσανατολισμό και στη βελτίωση του σχολείου σε όλους τους τομείς θα βοηθήσουν συνολικά τους μαθητές μας και θα μειώσουν τη μαθητική διαρροή. ΟΙ ΜΑΘΗΤΕΣ ΜΕΣΑ ΣΕ ΕΝΑ ΚΑΛΥΤΕΡΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΘΑ ΚΑΝΟΥΝ ΣΙΓΟΥΡΑ ΛΙΓΟΤΕΡΕΣ ΑΠΟΥΣΙΕΣ ΚΑΙ ΑΥΤΟΣ ΘΑ ΕΙΝΑΙ Ο ΚΥΡΙΟΣ ΣΤΟΧΟΣ ΜΑΣ.
Επειδή δεν ονειροβατώ και βλέπω ότι ΕΠΕΙΓΕΙ να αλλάξει η διαδικασία αξιολόγησης της επαρκούς φοίτησης (ΟΡΙΑ ΑΠΟΥΣΙΩΝ και ΕΝΕΡΓΕΙΕΣ ΤΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΥΠΕΡΒΑΣΗ ΤΟΥΣ) ώστε ΛΙΓΟΤΕΡΟΙ ΜΑΘΗΤΕΣ ΝΑ ΜΕΝΟΥΝ ΕΚΤΟΣ ΣΧΟΛΕΙΟΥ θα κάνω μερικές σχετικές προτάσεις για ΑΜΕΣΗ ΕΦΑΡΜΟΓΗ. Και θα πρέπει να συζητήσουμε πρώτα για τα αίτια των απουσιών ώστε να κατανοήσουμε γιατί είναι ανάγκη να κάνουμε υπερβάσεις του νόμου πολλές φορές για να βοηθήσουμε τους μαθητές μας ακόμη και αν η νομοθεσία βελτιωθεί. Πάντα θα υπάρχουν εξατομικευμένες περιπτώσεις που θα πρέπει να δούμε ξεχωριστά. Και τονίζω, ότι είναι χρέος των υπεύθυνων καθηγητών για το τμήμα που ανήκει ο μαθητής αλλά και όλων των εκπαιδευτικών που αντιλαμβάνονται πρόβλημα ελλιπούς φοίτησης σε μαθητές τους να συνεργάζονται εγκαίρως με τους γονείς και με τους ίδιους τους μαθητές για τη εύρεση τρόπων επίλυσης των προβλημάτων.
ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΑ ΤΩΝ ΑΠΟΥΣΙΩΝ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ
Είναι εξαιρετικά σημαντικό να αναλύσουμε ΓΙΑΤΙ οι μαθητές κάνουν απουσίες και τι είδους απουσίες είναι αυτές.
Καταρχήν υπάρχει η προφανής περίπτωση (αλλά όχι και η συχνότερη) να συντρέχουν αληθινοί σοβαροί ή ελαφρότεροι λόγοι υγείας. Εδώ οι απουσίες δικαιολογούνται πάντα σχεδόν, εκτός αν υπάρχει αδυναμία του κηδεμόνα να μεταβεί στο σχολείο ή αδιαφορία ή αν το ξεχνάει ή αν θεωρεί ότι το παιδί του δεν θα κάνει άλλες απουσίες και δεν ανησυχεί. Να μην ξεχνάμε τις περιπτώσεις που οι γονείς είτε δεν υπάρχουν και οι δύο λόγω θανάτου του ενός ή διάστασης των συζύγων ή λόγω κηδεμονίας από τρίτους (συγγενείς ή μη) ή απλώς λείπουν συνεχώς όλη τη μέρα ή πολλές μέρες ή δεν ενδιαφέρονται για τα παιδιά τους οπότε η διαδικασία δικαιολόγησης απουσιών είναι πάντα σε δεύτερη μοίρα και συχνά δεν γίνεται, ακόμη και αν συντρέχουν αληθινοί λόγοι υγείας στους μαθητές, πόσο μάλλον όταν δεν συντρέχουν τέτοιοι. Υπάρχουν μαθητές που πρακτικά είναι ΜΟΝΟΙ τους και αγωνίζονται για να σταθούν στα πόδια τους και αυτοί είναι οι μαθητές που πρώτοι θα αδικηθούν από την πολιτική αυστηρής εφαρμογής των περίφημων ορίων αδικαιολόγητων απουσιών.
Υπάρχουν γονείς που έχουν αρνητική εικόνα για τα παιδιά τους και δεν διστάζουν να τα κατηγορούν και στους καθηγητές για κακή συμπεριφορά, απαιτούν από το σχολείο να τα τιμωρήσει (όπως εκείνοι ήδη κάνουν συνέχεια στα παιδιά τους εξ απαλών ονύχων) και φυσικά δεν δικαιολογούν απουσίες. Αυτή η συμπεριφορά είναι συγκαλυμμένη αδιαφορία.
Οι απουσίες χωρίς να συντρέχουν λόγοι υγείας συνιστούν το λεγόμενο «σκασιαρχείο» που είναι συχνότερο στα αγόρια από τα κορίτσια και σε μεγαλύτερες ηλικίες έναντι των μικρότερων μαθητών.
Κατά το «σκασιαρχείο», μπορεί ο μαθητής είτε να μένει στο σπίτι αρνούμενος τη σχολική φοίτηση εν γνώσει των γονέων του (ασχέτως των αντιδράσεων που εκείνοι μπορεί να προβάλλουν) είτε να λείπει και από το σχολείο και από το σπίτι, χωρίς να το γνωρίζουν οι γονείς ή και αν το γνωρίζουν αδιαφορούν ή το επικροτούν. Στην πρώτη περίπτωση σχεδόν πάντα ακολουθεί η δικαιολόγηση των απουσιών από το γονέα, ενώ στη δεύτερη περίπτωση συνήθως οι απουσίες μένουν αδικαιολόγητες. Γιατί όμως γίνεται το σκασιαρχείο;
Καταρχήν υπάρχουν οι λεγόμενες αθώες κοπάνες που κάναμε όλοι στα νιάτα μας, (βόλτα, μπιλιάρδο, μπάλα και καφές) και φυσικά δεν μπορούν να θεωρηθούν ότι αποτελούν σημαντικό πρόβλημα, αφού αποτελούν σύντομες διεξόδους του μαθητή σε καθημερινά προβλήματα και μειώνουν το άγχος και την πίεση από το φόρτο των μαθημάτων και ξεκουράζουν ακόμη το μαθητή από πολύωρα απογευματινά μαθήματα και φροντιστήρια, που τώρα δυστυχώς γίνονται ακόμη και Κυριακές. Επίσης μπορεί να γίνονται από τους μαθητές κατά τις πρώτες φυσιολογικές εφηβικές συναισθηματικές τους αναζητήσεις. Αυτές οι απουσίες δεν διαταράσσουν συνήθως τη σχολική επίδοση. Οι γονείς ίσως ενημερώνονται και συχνά «δικαιολογούν» τις απουσίες ως δήθεν οφειλόμενες σε ασθένεια.
Υπάρχουν σοβαρότερες αιτίες όμως που συνδέονται με ποικίλη παραβατική συμπεριφορά και ίσως και χρήση ουσιών, που πρέπει να διερευνώνται για την έγκαιρη πρόληψη και αντιμετώπιση. Οι απουσίες αυτές είναι πάντα εν αγνοία των κηδεμόνων, δεν δικαιολογούνται και πάντα συσχετίζονται με σχολική αποτυχία.
Υπάρχουν και περιπτώσεις που κάποιοι έφηβοι αποφεύγουν να πάνε στο σχολείο γιατί είναι θύματα της επιθετικότητας άλλων μαθητών, με συχνότερες μορφές της τον εκφοβισμό, τη λεκτική ή/και τη σωματική βία και μένουν στο σπίτι, πολλές φορές εμφανίζοντας αληθινά συμπτώματα (πόνους στην κοιλιά, εμέτους, ζάλη, αδυναμία κ.ά.) λόγω του ψυχολογικού μηχανισμού της σωματοποίησης του άγχους. Οι απουσίες συνήθως δικαιολογούνται αλλά συχνά το πρόβλημα δεν γνωστοποιείται γιατί οι μαθητές δεν το συζητούν με τους γονείς τους και τους εκπαιδευτικούς και οι γονείς δεν μπορούν να το υποψιασθούν και νομίζουν ότι οι μαθητές είναι πραγματικά ασθενείς.
Υπάρχουν οι απουσίες για εργασία. Πολλοί μαθητές εργάζονται τις ώρες εκτός σχολείου και μερικές φορές ο εργοδότης απαιτεί να εργασθεί ο μαθητής σε ώρες σχολείου (π.χ. σε εστιατόρια το μεσημέρι, οπότε ο μαθητής φεύγει από το μάθημα τις τελευταίες ώρες ή και ολόκληρο το πρωί αν λείπει κάποιος υπάλληλος και πρέπει ο μαθητής να τον αντικαταστήσει). Επίσης μπορεί να απουσιάζει τις πρώτες ώρες αν δουλεύει μέχρι αργά τη νύχτα και βέβαια δεν μπορεί να ξυπνήσει νωρίς το πρωί. Υπάρχουν οι περιπτώσεις πολύ σοβαρών οικονομικών προβλημάτων στην οικογένεια οπότε οι μαθητές αναγκάζονται να εργασθούν σε πλήρες ωράριο τις ώρες του σχολείου οπότε πρακτικά το εγκαταλείπουν.
Φυσικά υπάρχουν και οι απουσίες για … διάβασμα για τις Πανελλαδικές, το άδειασμα των αιθουσών στο τέλος της σχολικής χρονιάς, η πλήρης απαξίωση του σχολείου και των εκπαιδευτικών, η νίκη των φροντιστηρίων, της παπαγαλίας, της απάτης (όλες οι απουσίες δικαιολογούνται με απίθανες διαγνώσεις υπαρκτών και ανύπαρκτων παθήσεων).
Υπάρχουν και οι απουσίες που γίνονται από τους μαθητές και μπορούν να εξηγηθούν ίσως με ανάλογο τρόπο με την εξήγηση της καταστροφής των βιβλίων από τους μαθητές, θέμα επίκαιρο λόγω των θεμάτων στη Νεοελληνική Γλώσσα στις Πανελλαδικές εξετάσεις (βλ. ανάλυση και στο http://gst2008.blogspot.com/2009/05/blog-post_18.html ). Οι απουσίες είναι συχνά η απάντηση των μαθητών σε ένα εκπαιδευτικό σύστημα που δεν συμβάλλει εδώ και πάρα πολλά χρόνια ουσιαστικά στην εκπλήρωση των ονείρων τους, που δεν διασφαλίζει το μέλλον τους, που τους βασανίζει με την παπαγαλία, το φόρτο εργασίας, την έλλειψη δραστηριοτήτων σχετικών με τις ανάγκες και τα ενδιαφέροντά τους, τον ανεπαρκή επαγγελματικό προσανατολισμό, τις παγίδες των εξεταστικών συστημάτων που τους «επιτρέπουν» να δηλώνουν 60 σχολές στο μηχανογραφικό για να «πετύχουν» π.χ. στην … 47η σχολή προτίμησής τους και μετά από θυσίες δικές τους και των γονιών τους που αιμορραγούν οικονομικά να τους στέλνουν σε άδειες και άγνωστες σχολές Τ.Ε.Ι. εκατοντάδες χιλιόμετρα μακριά για να τονώσουν τις τοπικές οικονομίες και να τους περιμένει μετά βέβαια η ανεργία, η υποαπασχόληση, η δουλειά στο σουπερμάρκετ και το εργοστάσιο, η απογοήτευση. Δεν έχουν διάθεση και όρεξη να παρακολουθήσουν τα μαθήματα σ’ αυτό το εκπαιδευτικό σύστημα και πολλές φορές οι απουσίες τους είναι μομφή και για εμάς τους εκπαιδευτικούς που δεν ανταποκρινόμαστε πάντα στις προσδοκίες τους, είτε γιατί δεν μας βοηθάει το εκπαιδευτικό σύστημα, είτε γιατί πιστεύουμε (!) πολύ σ’ αυτό και εφαρμόζουμε κατά γράμμα τις οδηγίες του (Α.Π., συμπεριφορά, ύλη, απουσίες, βαθμούς, ποινές, κ.ά.), είτε γιατί έχουμε εμείς οι ίδιοι προσωπικά ελλείμματα και δεν μπορούμε αποτελεσματικά να τους βοηθήσουμε. Πρέπει να προσέξουμε ότι οι απογοητευμένοι από το εκπαιδευτικό σύστημα μαθητές συχνά εγκαταλείπουν το σχολείο και αναζητούν εργασία από μικρή ηλικία.
Υπάρχουν βέβαια οι μονόωρες και δίωρες απουσίες μέσα στο σχολείο που δεν δικαιολογούνται, στο κυλικείο, για κάπνισμα, για πλάκα, γιατί άργησαν να ξυπνήσουν, έχασαν το λεωφορείο κ.λπ. Ορισμένες απουσίες φυσικά γίνονται από τους μαθητές γιατί δεν τους αρέσει κάποιο συγκεκριμένο μάθημα ή κάποιος συγκεκριμένος εκπαιδευτικός για ποικίλους λόγους (π.χ. αν έχουν διακρίνει κάποια ειδική μεταχείριση απέναντί τους ή το μάθημα δεν είναι ελκυστικό). Ας έχουμε υπόψη μας ότι μπορεί οι απόψεις αυτές να έχουν και κάποια βάση, η συνεχής βελτίωσή μας στον παιδαγωγικό και διδακτικό μας ρόλο θα μειώσει αυτά τα φαινόμενα.
Υπάρχουν φυσικά και οι απουσίες λόγω ποινών, δηλαδή οι μονόωρες αποβολές από την τάξη και οι μονοήμερες και πολυήμερες αποβολές από το σχολείο. Θα θυμίσω εδώ ότι η παιδαγωγική αντιμετώπιση της διαταρακτικής συμπεριφοράς των μαθητών είναι ολόκληρη επιστήμη. Το ιδανικό είναι να θέτουμε μαζί με τους μαθητές μας στόχους αλλά και κανόνες συμπεριφοράς των οποίων οι παραβάσεις να μην οδηγούν σε τιμωρητικές, «παραδειγματικές» και υπερβολικές κυρώσεις όπως είναι συνήθως οι αποβολές από το μάθημα και από το σχολείο, αλλά αυτές να έχουν παιδαγωγικό χαρακτήρα με βάση τις φυσικές και λογικές συνέπειες των πράξεών τους μετά από διάλογο και συνεργασία μαζί τους. Έτσι προάγεται η κριτική σκέψη, ο αυτοέλεγχος της συμπεριφοράς και η αυτοπειθαρχία. Αντίθετα, οι αποβολές από την κοινωνική ομάδα που αποτελεί η τάξη, επειδή αποτελούν μια μορφή απόρριψης και επηρεάζουν ψυχολογικά τους μαθητές δεν επιλύουν τα προβλήματα, αλλά αντίθετα ανατροφοδοτούν τη απειθαρχία και παγιώνουν βίαιες μορφές συμπεριφοράς. Αυτές οι τιμωρητικές ποινές λοιπόν θα πρέπει να περιορίζονται στο ελάχιστο και πάντα να ζητείται η συνεργασία και των γονέων για την πρόληψη υποτροπών και βέβαια για την αποφυγή περαιτέρω προβλημάτων από τη συσσώρευση απουσιών.
Ελπίζω ότι κάλυψα τις περισσότερες αιτίες των απουσιών που κάνουν οι μαθητές μας και θα χαρώ στη συζήτηση να υποδειχθούν και άλλες. Φάνηκε ωστόσο ότι ΓΙΑ ΤΙΣ ΑΠΟΥΣΙΕΣ ΔΕΝ ΕΥΘΥΝΟΝΤΑΙ ΑΠΟΚΛΕΙΣΤΙΚΑ ΟΙ ΜΑΘΗΤΕΣ, όπως εύκολα συχνά τους καταλογίζεται, αλλά πολλοί ακόμη σύνθετοι εξωτερικοί παράγοντες που πρέπει να διερευνώνται κατά περίπτωση. Με αυτό τον τρόπο μόνο θα είμαστε σε θέση οι εκπαιδευτικοί να παίρνουμε σωστές αποφάσεις για την αξιολόγηση της φοίτησης των μαθητών, χωρίς να είμαστε άτεγκτοι στην εφαρμογή των αυστηρών νομοθετικών ορίων του αριθμού των απουσιών γιατί μια απόρριψη μπορεί να είναι άδικη και να μην ευθύνεται αποκλειστικά ο μαθητής, ενώ ΤΙΣ ΣΥΝΕΠΕΙΕΣ ΘΑ ΤΙΣ ΥΠΟΣΤΕΙ ΚΥΡΙΩΣ ΑΥΤΟΣ.
ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑΤΑ ΑΔΙΚΙΩΝ ΣΤΟ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΜΟ ΦΟΙΤΗΣΗΣ ΜΕ ΒΑΣΗ ΤΑ ΥΦΙΣΤΑΜΕΝΑ ΟΡΙΑ ΑΔΙΚΑΙΟΛΟΓΗΤΩΝ ΚΑΙ «ΔΙΚΑΙΟΛΟΓΗΜΕΝΩΝ» ΑΠΟΥΣΙΩΝ»
Είναι προφανές ότι δεν είναι καθόλου εύκολο να βρεθούν αντικειμενικές μέθοδοι (δηλαδή σαφή όρια απουσιών) για χαρακτηρισμό ανεπαρκούς φοίτησης των μαθητών. Η εκπαιδευτική νομοθεσία φυσικά έχει θέσει κάποια όρια αλλά δεδομένου ότι πρωταρχικό μας μέλημα είναι η αγωγή προσωπικότητας των μαθητών μας χωρίς να θυσιάζουμε φυσικά τον μαθησιακό τομέα της εκπαίδευσής του, θα πρέπει στις παιδαγωγικές συνεδριάσεις να κάνουμε συχνά υπερβάσεις του νόμου για το όφελός τους και να λαμβάνουμε υπόψη μας την αιτιολογία των απουσιών και πολλά ακόμη ζωτικής σημασίας κριτήρια.
Σήμερα λοιπόν, με 51 «αδικαιολόγητες» απουσίες ένας μαθητής μένει στην ίδια τάξη στο Λύκειο, δηλαδή ΧΑΝΕΙ ΜΙΑ ΧΡΟΝΙΑ ΑΠΟ ΤΗ ΖΩΗ ΤΟΥ για να λέμε τα πράγματα με το όνομά τους, ενώ αν έχει 114 με τις άνω των 50 «δικαιολογημένες» μπορεί να περάσει την τάξη ή και με 164 με τις άνω των 50 «δικαιολογημένες» αρκεί να έχει ως επίδοση 15 στο μέσο όρο των βαθμών των τετραμήνων.
Αρχικά ας κρίνουμε τα παραπάνω υφιστάμενα όρια με βάση κάποια παραδείγματα πιθανών καταστάσεων.
Το σχολικό έτος περιλαμβάνει περίπου 1000 ώρες μαθημάτων (+/- 100).
Οι 50 απουσίες αντιστοιχούν σε 7 μέρες μαθημάτων, ενώ οι 57 απουσίες σε 8 μέρες μαθημάτων. Μία μέρα μαθημάτων (που μπορεί να είναι και ένας περίπατος) δεν δημιουργεί ΚΑΜΙΑ διαφορά στο γνωστικό ή παιδαγωγικό τομέα, αλλά ο μαθητής μπορεί να χάσει μια χρονιά από τη ζωή του στη δεύτερη περίπτωση. Να μείνει στην ίδια τάξη! Ο νόμος είναι σαφής.
Ένας μαθητής θα περάσει με 114 απουσίες αφού οι γονείς του θα του «δικαιολογήσουν» τις 74. Ένας άλλος μαθητής όμως που θα κάνει 100 απουσίες αδικαιολόγητες γιατί, για λόγους που πιθανολογήθηκαν παραπάνω, οι γονείς του (αν έχει) δεν μπόρεσαν ή δεν ενδιαφέρθηκαν να έλθουν στο σχολείο να «δικαιολογήσουν», θα μείνει. Με λιγότερες απουσίες από το μαθητή που θα περάσει την τάξη!
Εδώ θα αναφέρουμε φυσικά το αυτονόητο, ότι τα δικαιολογητικά απουσιών των γονέων είναι ΑΧΡΗΣΤΑ, ψευδή σχεδόν στο σύνολό τους και η «δικαιολόγηση» είναι απλώς κάποια απόδειξη στοιχειώδους ενδιαφέροντος των γονιών για την προαγωγή στην επόμενη τάξη των παιδιών τους, ασχέτως αν πρέπει ή όχι να προαχθούν και αν οι απουσίες άξιζαν στ’ αλήθεια να δικαιολογηθούν. Οι άτυχοι μαθητές που δεν έχουν ευκολία εύρεσης δικαιολογητικών και που ίσως οι απουσίες που έκαναν να υπάγονταν στις κατηγορίες που προαναφέρθηκαν για τις οποίες δεν ευθύνονταν αποκλειστικά οι ίδιοι, θα χάσουν τη χρονιά, σύμφωνα με το νόμο! Εδώ υπάρχει σαφώς μια κοινωνική, ταξική αδικία που δεν επιτρέπεται να συμβαίνει σε μια πολιτισμένη κοινωνία. Γιατί συνήθως οι φτωχότεροι μαθητές από λαϊκά στρώματα είναι αυτοί που μένουν από απουσίες, οι πλούσιοι μαθητές πάντα μαζεύουν εύκολα τα μαγικά χαρτάκια «δικαιολόγησης» απουσιών για δήθεν «ιατρικούς» λόγους.
Αλλά και στους μαθητές που είναι «αστέρια», πρότυπα μαθητών σε όλους τους τομείς, μπορεί μια ασθένεια να τους κόψει τα φτερά και να μείνουν ενώ θα έχουν προαχθεί μαθητές που δεν έκαναν ίσως απουσίες αλλά η συμμετοχή τους στις σχολικές διαδικασίες ήταν μηδενική (και που δυστυχώς μηδενικό ήταν και το όφελός τους από το σχολείο).
Δεν είναι δύσκολο επίσης να καταλάβουμε ότι και με ένα απλό πρόβλημα υγείας (κάταγμα, εγχείρηση κ.λπ.) είναι πολύ εύκολο να μείνει κανείς στην ίδια τάξη, όπως και ότι ένας πιο αδύναμος στα μαθήματα μαθητής, ακόμη και αν κατέβαλε πολλές προσπάθειες είναι σε μειονεκτική θέση σε σχέση με ένα πιο καλό μαθητή (μόνο στις επιδόσεις) για τον οποίο επιτρέπονται 164 απουσίες αντί 114. Εδώ δεν εξετάζεται από το νόμο η αιτία των χαμηλότερων επιδόσεων, π.χ. αν ο μαθητής που είχε χαμηλότερη επίδοση και έμεινε είχε μαθησιακές δυσκολίες, αν εργαζόταν κ.ά. παράγοντες. Είναι μεγάλη αδικία η απόρριψη ενός μαθητή με 130 π.χ. απουσίες και επίδοση 14 σε σχέση με άλλο μαθητή που έκανε τις ίδιες ή περισσότερες απουσίες και είχε επίδοση 15. Είναι πολύ σαθρό κριτήριο η μία μονάδα διαφορά στην επίδοση για να κρίνει ΤΗΝ ΑΠΩΛΕΙΑ ΜΙΑΣ ΧΡΟΝΙΑΣ ΑΠΟ ΤΗ ΖΩΗ ΤΟΥ ΜΑΘΗΤΗ.
Πολύ αδικημένοι είναι και οι μαθητές που υπερέβησαν κατά πολύ τα όρια και πρακτικά διέκοψαν το σχολείο για λόγους οικονομικούς, κοινωνικούς, οικογενειακούς κ.ά. ή γιατί ΔΕΝ πίστεψαν ότι το σχολείο είναι σημαντικό για τη ζωή τους και δεν υπήρξε μια οργανωμένη παρέμβαση από την κοινωνία να τους βοηθήσει να επιλύσουν τα προβλήματά τους και να μείνουν στο σχολείο. Με την ευκαιρία της αναφοράς σε αυτή την ομάδα μαθητών, θα αρχίσω πλέον πρακτικές προτάσεις προς συζήτηση για βελτίωση της εκπαιδευτικής νομοθεσίας για το χαρακτηρισμό της σχολικής φοίτησης.
ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΤΗΣ ΕΠΑΡΚΟΥΣ ΣΧΟΛΙΚΗΣ ΦΟΙΤΗΣΗΣ
Σε κάθε περίπτωση θα πρέπει η αξιολόγηση της φοίτησης να έχει γνώμονα την εύρεση των αιτίων των απουσιών, την υποστηρικτική παρέμβασή μας και την αποφυγή της απόρριψης των μαθητών εφόσον πληρούν τις προϋποθέσεις για την προαγωγή τους στην επόμενη τάξη στο γνωστικό και παιδαγωγικό τομέα.
1) Θα πρέπει να συγκροτηθούν με ευθύνη του ΥΠΕΠΘ ομάδες εργασίας από εκπαιδευτικούς, ψυχολόγους, κοινωνικούς λειτουργούς κ.ά. επιστήμονες που να επισκέπτονται στα σπίτια τους μαθητές μετά από λίγες μέρες απουσίας ή μετά από δήλωσή τους ότι διακόπτουν το σχολείο και να παρεμβαίνουν υποστηρικτικά με στόχο την επιστροφή τους πάση θυσία στο σχολικό περιβάλλον. Προκειμένου να επιτευχθεί ο στόχος αυτός, ο σύλλογος να έχει το δικαίωμα να σβήσει όλες αυτές τις απουσίες. Το κέρδος θα είναι πολλαπλό και για τους μαθητές και για την κοινωνία μας.
2) Οι απουσίες λόγω ποινών να μην προσμετρώνται ως αίτια υπέρβασης των ορίων κατά το χαρακτηρισμό της φοίτησης, διότι αν εξαιτίας μιας τιμωρητικής ποινής π.χ. τριήμερης αποβολής για ένα παράπτωμα ο μαθητής συγκεντρώσει τόσες απουσίες ώστε να χάσει τη σχολική χρονιά, τότε η ποινή του στην πραγματικότητα θα έχει διογκωθεί υπέρογκα (μια χρονιά από τη ζωή του) για το ΙΔΙΟ παράπτωμα. Και ΑΝ Ο ΜΑΘΗΤΗΣ ΣΤΑΜΑΤΗΣΕΙ ΤΟ ΣΧΟΛΕΙΟ, τότε πλέον για το ΙΔΙΟ πάντα παράπτωμα – που θα φαντάζει πια ασήμαντο – το τίμημα θα είναι πολύ βαρύ για όλη του τη ζωή αλλά θα είναι ντροπή και για την κοινωνία μας.
3) ΤΑ ΟΡΙΑ ΤΩΝ ΑΠΟΥΣΙΩΝ να διευρυνθούν και να υπολογίζονται με ποσοστό στις πραγματοποιηθείσες ώρες διδασκαλίας. ΝΑ ΚΑΤΑΡΓΗΘΟΥΝ ΤΑ ΔΙΚΑΙΟΛΟΓΗΤΙΚΑ ΤΩΝ ΓΟΝΕΩΝ ΑΛΛΑ ΟΙ ΓΟΝΕΙΣ ΝΑ ΕΝΗΜΕΡΩΝΟΝΤΑΙ ΥΠΟΧΡΕΩΤΙΚΑ ΣΥΝΕΧΕΙΑ ΓΙΑ ΤΙΣ ΑΠΟΥΣΙΕΣ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΤΟΥΣ ΓΙΑ ΝΑ ΠΑΡΕΜΒΑΙΝΟΥΝ ΒΟΗΘΗΤΙΚΑ ΜΑΖΙ ΜΕ ΤΟΥΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥΣ. Μόνο ιατρικά δικαιολογητικά θα πρέπει να προσκομίζονται. Θα πρότεινα τα όρια των απουσιών (χωρίς διάκριση «δικαιολογημένων» -με ψευδή δικαιολογητικά- και αδικαιολόγητων) να είναι περίπου 15% των ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΩΝ ΩΡΩΝ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ που έγιναν και μάλιστα ΚΑΤΑ ΜΑΘΗΜΑ ή ΚΑΤΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ (προσοχή, δείτε το σχόλιο) αν διδάσκει περισσότερα του ενός μαθήματα στο μαθητή και να φθάνει το 20% με δικαιολογητικά από γιατρό, αλλά μπορούν να προταθούν και άλλα ποσοστά.
4) ΣΑΦΩΣ Ο ΝΟΜΟΣ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΕΠΙΤΡΕΠΕΙ –να το αναφέρει ρητά- ΝΑ ΚΡΙΝΕΤΑΙ ΑΠΟ ΤΟ ΣΥΛΛΟΓΟ ΚΑΤΑ ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ Η ΥΠΕΡΒΑΣΗ ΚΑΙ ΤΩΝ ΝΕΩΝ ΟΡΙΩΝ ΜΕ ΒΑΣΗ ΚΑΤΑΡΧΗΝ ΤΗ ΔΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΤΩΝ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΩΝ ΠΟΥ ΕΝΔΕΧΟΜΕΝΩΣ ΟΔΗΓΗΣΑΝ ΣΤΗΝ ΕΛΛΙΠΗ ΦΟΙΤΗΣΗ. Άτυπα βέβαια γίνονται από όλους τους συλλόγους σχετικές προσπάθειες αλλά πολλοί μαθητές ΠΟΥ ΘΑ ΑΞΙΖΕ ΝΑ ΠΡΟΑΧΘΟΥΝ αν γινόταν ενδελεχής ανάλυση των παραγόντων που τους οδήγησαν σε ελλιπή φοίτηση, δυστυχώς ΑΠΟΡΡΙΠΤΟΝΤΑΙ γιατί οι εκπαιδευτικοί αισθάνονται απροστάτευτοι από ενδεχόμενες πειθαρχικές διώξεις σε τυχόν ελέγχους βιβλίων φοίτησης, απουσιολογίων κ.λπ. και γίνονται συνήθως ελάχιστες μόνο διορθωτικές παρεμβάσεις σε μικρό αριθμό απουσιών / βαθμών σε λίγους μαθητές. Κατά τις παιδαγωγικές λοιπόν συνεδριάσεις – για να δικαιολογούν και τον τίτλο τους ως παιδαγωγικές– πρέπει να γίνεται εκτεταμένη, δημιουργική, ζωντανή και ελεύθερη συζήτηση όπου να μπορούν και ο μαθητής που κινδυνεύει να απορριφθεί λόγω απουσιών και οι γονείς του να μιλήσουν ελεύθερα στο σύλλογο διδασκόντων. Και τα λοιπά κριτήρια για τον χαρακτηρισμό της φοίτησης να είναι φυσικά η προσωπική βελτίωση του μαθητή κατά τη φοίτησή του σε συνάρτηση με την αντίστοιχη πρόοδο των λοιπών μαθητών, η επίδοσή του στα μαθήματα και στις γραπτές εξετάσεις από τις οποίες να μην αποκλείεται πρόωρα όπως τώρα, η προσπάθεια που κατέβαλε, η διάθεσή του για εργασία και άλλοι σχετικοί παράγοντες. Και αν κριθεί ΜΕ ΑΣΦΑΛΗ ΠΙΑ ΚΡΙΤΗΡΙΑ ΚΑΙ ΟΧΙ ΜΕ ΕΝΑ ΝΟΥΜΕΡΟ ΑΠΟΥΣΙΩΝ ότι ο μαθητής χρειάζεται να επαναλάβει την τάξη, τότε μόνο αυτό θα είναι προς όφελός του γιατί η προαγωγή δεν σημαίνει πάντα επιτυχία, αν δεν έχει εξασφαλίσει ο μαθητής την απαραίτητη προσωπική του βελτίωση, οπότε η συνέχιση στην επόμενη τάξη θα σημάνει γι αυτόν πολύ σύντομα μια σειρά μαθησιακών αποτυχιών που θα τον επιβαρύνουν ψυχικά, θα του ελαττώσουν την αυτοεκτίμηση και θα τον απογοητεύσουν. Ίσως να μην είναι έτοιμος για προαγωγή εξάλλου (με τα παραπάνω κριτήρια) και κάποιος μαθητής με μηδενικό αριθμό απουσιών αλλά αυτό θα φανεί προφανώς και από την πλήρη αποτυχία στις εξετάσεις.
Εδώ, πρέπει να υπάρξει κριτική στην τάση που καθιερώνεται τα τελευταία χρόνια στη χώρα μας της καθολικής προαγωγής των μαθητών σε όλες τις τάξεις, ασχέτως του ελέγχου της προόδου τους, χωρίς αυτοί να χρειαστεί να καταβάλουν καμία προσπάθεια, χωρίς το σχολείο να τους προσφέρει τίποτε, χωρίς οι εκπαιδευτικοί να διαπιστώνουν βελτίωσή τους, με ΚΑΤΑΡΓΗΣΗ ΚΑΘΕ ΚΡΙΤΗΡΙΟΥ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ. Οι αιτίες του φαινομένου είναι πολλές και χρειάζονται λεπτομερή διερεύνηση. Αποτέλεσμα είναι οι μαθητές να θεωρούν το σχολείο από την Α’ Δημοτικού μέχρι την Γ’ Λυκείου σαν ΕΝΑ ΚΥΛΙΟΜΕΝΟ ΔΙΑΔΡΟΜΟ που θα τους οδηγήσει ΑΚΟΠΑ ΚΑΙ ΑΒΙΑΣΤΑ στην κορυφή, στην απόκτηση του μαγικού απολυτηρίου. Αλλά αυτό θα είναι ΑΧΡΗΣΤΟ στην πραγματικότητα αφού δεν θα ανταποκρίνεται σε προσωπικές ικανότητες και θα έλθει αργότερα η απότομη πτώση και οδυνηρή προσγείωση στον πραγματικό σκληρό κόσμο της εργασίας, στην κοινωνία των απαιτήσεων. Αλλά θα είναι πια πολύ αργά. Δυστυχώς, η σχεδόν παγιωμένη αυτή κατάσταση απαξιώνει το σχολείο, τους εκπαιδευτικούς, τους ίδιους τους μαθητές, τη μόρφωση, τρέφει την παραπαιδεία, υποσκάπτει τα θεμέλια της Παιδείας στη χώρα μας, φτιάχνει ανθρώπους χωρίς ικανότητα κρίσης, λόγου, ευάλωτους σε κάθε κίνδυνο και εκμετάλλευση, με ισχνές προσδοκίες και υποβαθμίζει σταθερά την ελληνική κοινωνία. Είναι μεγάλο ζήτημα, έχει στηλιτευθεί και σ’ αυτό το διάλογο, συζητιέται ευρέως μεταξύ εκπαιδευτικών αλλά τελικά επικρατεί ο εφησυχασμός, η απραξία, η συνενοχή, η σιωπή.
Ελπίζω η βελτίωση του σχολείου που επιχειρείται σε όλα τα επίπεδα να μειώσει αυτά τα φαινόμενα, αλλά η αλήθεια είναι ότι με την ολόψυχη ΑΡΩΓΗ ΤΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ προς τους μαθητές σε όλα τα επίπεδα (βλέπε στην αρχή του κειμένου για το ρόλο μας στο σχολείο) σε συνδυασμό με την ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΗ ΚΑΙ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ, ΟΙ ΜΑΘΗΤΕΣ, ΜΕ ΣΥΝΕΙΔΗΤΗ ΠΡΟΣΠΑΘΕΙΑ, ΣΥΝΕΠΕΙΑ ΚΑΙ ΚΟΠΟ, ΘΑ ΩΦΕΛΗΘΟΥΝ ΚΑΙ ΘΑ ΓΙΝΟΥΝ ΚΑΛΥΤΕΡΟΙ ΑΝΘΡΩΠΟΙ, μορφωμένοι και συνειδητοποιημένοι πολίτες, πανέτοιμοι για τη ζωή έξω από το σχολείο. Τώρα συνάδελφοι πολλοί μαθητές αποφοιτούν από το Λύκειο με γνώσεις και δεξιότητες που θα έπρεπε να έχουν από το Δημοτικό ή το Γυμνάσιο. Το βλέπουμε στα γραπτά τους, είναι άδειες κόλλες αλλά τόσο εύγλωττες και αποκαλυπτικές. Η ζωή θα είναι πολύ δύσκολη γι αυτούς και ευθυνόμαστε όλοι, και το εκπαιδευτικό σύστημα και οι εκπαιδευτικοί και οι γονείς. Ας αλλάξουμε νοοτροπία λοιπόν το συντομότερο, ας βοηθήσουμε τους μαθητές μας να βελτιωθούν και η αρχή πρέπει να γίνει ταυτόχρονα σε όλες τις βαθμίδες της εκπαίδευσης, σε όλες τις τάξεις, από όλους τους εκπαιδευτικούς, από σήμερα.
Ελπίζω οι παλιότεροι και εμπειρότεροι συνάδελφοι να καταθέσουν τις απόψεις τους για τα παραπάνω ζητήματα για να συμβάλουν στη βελτίωση της νομοθεσίας ώστε να μην έχουμε πια άλλες άδικες απορρίψεις νεανικών ψυχών και για να μειωθεί η σχολική διαρροή. Αξίζει ΟΛΟΙ οι εκπαιδευτικοί να αφιερώσουμε χρόνο για σκέψη και μελέτη για τα τόσα πολλά και πολυσύνθετα προβλήματα της σχολικής ζωής και να επιχειρούμε να προτείνουμε λύσεις σε μια ευρεία συνεχή και γόνιμη διαλογική συζήτηση μεταξύ όλων των εμπλεκομένων στην εκπαίδευση (εκπαιδευτικών, μαθητών, γονέων, στελεχών εκπαίδευσης, ΥΠΕΠΘ κ.λπ. προσώπων και φορέων).
Ευχαριστώ για την μεγάλη υπομονή και την προσοχή σας.
.
ΚΑΤΗΓΟΡΙΕΣ ΘΕΜΑΤΩΝ
ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ
Σάββατο 30 Μαΐου 2009
ΚΑΠΝΙΣΜΑ ΜΕΣΑ ΣΤΑ ΣΧΟΛΕΙΑ : ΝΟΜΟΘΕΣΙΑ και προτάσεις για την ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ του προβλήματος
Ο νέος νόμος 3730 / Φ.Ε.Κ. 262A/23.12.2008 "ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΑΝΗΛΙΚΩΝ ΑΠΟ ΤΟΝ ΚΑΠΝΟ ΚΑΙ ΤΑ ΑΛΚΟΟΛΟΥΧΑ ΠΟΤΑ ΚΑΙ ΑΛΛΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ", ενώ στον τίτλο του αναφέρει την προστασία των ανηλίκων, παραδόξως δεν περιέχει πουθενά στο κείμενο τις λέξεις «ΣΧΟΛΕΙΟ και ΜΑΘΗΤΕΣ». Βέβαια, μπορεί κανείς να θεωρήσει αυτονόητο, ότι εφόσον το σχολείο είναι «δημόσιος ή ιδιωτικός κλειστός ή στεγασμένος χώρος» και αφού οι μαθητές είναι συνήθως ανήλικοι, η απαγόρευση του καπνίσματος στο σχολικό περιβάλλον είναι σαφής. Συνολικά όμως ο νόμος αυτός αλλά και η εκπαιδευτική νομοθεσία γενικότερα έχουν κάποιες ελλείψεις που περιορίζουν την αποτελεσματικότητά τους στην προστασία των μαθητών και ενδεικτικά αναφέρω τα παρακάτω:
1) Δεν υπάρχει πρόβλεψη για την απαγόρευση του καπνίσματος σε χώρους των σχολείων. Για παράδειγμα ΣΤΗΝ ΑΥΛΗ ΤΩΝ ΣΧΟΛΕΙΩΝ (ανοιχτός χώρος) επιτρέπεται το κάπνισμα στους ανήλικους μαθητές; Μήπως επιτρέπεται στους ενήλικους μαθητές; Έπρεπε να υπάρχει σαφής αναφορά απαγόρευσης του καπνίσματος σε ΟΛΟΥΣ (ενήλικους και ανήλικους μαθητές και προσωπικό σχολείων), σε ΟΛΟΥΣ τους χώρους του σχολείου, όπως ΤΟ ΠΡΟΑΥΛΙΟ, ΤΑ ΚΥΛΙΚΕΙΑ, ΟΙ ΑΘΛΗΤΙΚΕΣ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ αν υπάρχουν κ.ά., ακόμη και αν είναι ανοιχτοί χώροι και μη στεγασμένοι. Δυστυχώς η πραγματικότητα είναι ότι μαθητές από την Α’ Γυμνασίου μέχρι και Γ’ Λυκείου χρησιμοποιούν την αυλή του σχολείου σαν σχεδόν ελεύθερο χώρο καπνίσματος, και εθίζονται συστηματικά στη βλαβερή αυτή συνήθεια αδιαφορώντας για τις παραινέσεις των εκπαιδευτικών. Θα μιλήσω παρακάτω για τη στάση μας ως εκπαιδευτικοί για το θέμα αυτό και τους τρόπους παιδαγωγικής αντιμετώπισης, αλλά σίγουρα η σαφής νομοθετική απαγόρευση διευκολύνει τις συζητήσεις που συχνά ξεκινάνε από τις αμφισβητήσεις των μαθητών για την ύπαρξη ειδικής νομοθεσίας για το σχολείο.
2) Η ΑΠΑΓΟΡΕΥΣΗ της ΔΙΑΦΗΜΙΣΗΣ προϊόντων ΚΑΠΝΟΥ καθώς και ΑΛΚΟΟΛΟΥΧΩΝ ΠΟΤΩΝ πρέπει να είναι ΚΑΘΟΛΙΚΗ σε τηλεόραση, ραδιόφωνο, κινηματογράφο, εφημερίδες, περιοδικά, διαδίκτυο, διαφημιστικές πινακίδες, μέσα μαζικής μεταφοράς, υπηρεσίες, χώρους άθλησης και ψυχαγωγίας, ΠΑΝΤΟΥ. Σε όλους αυτούς τους χώρους υπάρχουν ανήλικοι, πως θα τους προστατεύσουμε από το βομβαρδισμό των αισθητικά ελκυστικών διαφημιστικών μηνυμάτων; Είναι απίστευτο που για προϊόντα που προκαλούν ψυχοσωματική εξάρτηση και σοβαρότατες βλάβες στην υγεία, επιτρέπεται η εκτεταμένη διαφήμιση για λόγους εμπορικούς / οικονομικούς. Θυμίζω τον καρκίνο, την κίρρωση, τα αναπνευστικά νοσήματα, τις καρδιοπάθειες, την αρτηριοσκλήρυνση, τα αγγειακά εγκεφαλικά επεισόδια και άλλα ΘΑΝΑΤΗΦΟΡΑ νοσήματα που αποδεδειγμένα οφείλονται ή επιδεινώνονται με τη χρήση προϊόντων καπνού και αλκοόλ. Επιπλέον εκατομμύρια ευρώ καταναλώνονται ετησίως για την ΣΥΝΗΘΩΣ ΑΝΕΠΙΤΥΧΗ θεραπευτική αντιμετώπιση των παραπάνω ασθενειών προκαλώντας και σοβαρότατα οικονομικά προβλήματα στους ασθενείς και βέβαια και στην οικονομία της χώρας. Φυσικά δεν έχω αυταπάτες ότι αν απαγορευθεί η διαφήμιση θα λυθεί το πρόβλημα, αλλά τουλάχιστον δεν θα υπάρχει η νόμιμη παραίνεση προς τους νέους να χρησιμοποιούν επιβλαβείς ουσίες.
3) Δεν υπάρχει καμία σταθερή και συνεχής εκπαιδευτική δραστηριότητα στα σχολεία που να αποσκοπεί στο να προστατεύει τους μαθητές από τις βλαβερές συνήθειες του καπνού και του αλκοόλ (εκτός από τα προγράμματα αγωγής υγείας που εφαρμόζονται σε ποσοστό μόνο των μαθητών σε εθελοντική βάση και όχι σε όλους κάθε χρόνο). Και πολλοί μαθητές φυσικά, δεδομένου ότι έχουν μεγαλώσει σε περιβάλλον όπου γίνεται κατά κόρον χρήση καπνού και αλκοόλ και που τους επιτρέπεται ίσως να καπνίζουν από τους γονείς τους, θεωρούν και μας το λένε ευθέως ότι δεν πιστεύουν στη βλαβερή του επίδραση και δεν έχουν πρόθεση να το διακόψουν. Χρειάζεται λοιπόν συστηματική δουλειά στην τάξη στα πλαίσια οργανωμένης εκπαιδευτικής διαδικασίας για την προαγωγή και διατήρηση της υγείας των μαθητών.
Εδώ πρέπει να αναφέρω ότι η επιτυχημένη εφαρμογή μέτρων προστασίας των μαθητών μας από βλαβερές για την υγεία τους συνήθειες βασίζεται κυρίως στην κατάλληλη παιδαγωγική αντιμετώπισή τους από τους εκπαιδευτικούς. Αλλά επαναλαμβάνω, ότι η παιδαγωγική αντιμετώπιση διευκολύνεται όταν υπάρχει και σχετική επαρκής και σαφής απαγόρευση από το νόμο.
Βέβαια, υποστηρίζω ότι ΠΟΤΕ ΔΕΝ ΠΡΕΠΕΙ η νομοθετική απαγόρευση να αποτελεί την αφορμή της ευρείας εφαρμογής απορριπτικών τιμωρητικών ποινών στους μαθητές για την εφαρμογή της. Αυτό που ΔΕΝ πρέπει δηλαδή να συμβεί με κανένα τρόπο, είναι να δημιουργήσουμε ένα αυταρχικό σχολείο, που αγνοώντας την ψυχολογία της εφηβείας θα βασίζεται σε απλές συμπεριφοριστικές τιμωρητικές πρακτικές που μόνο σε μικρά παιδιά ή σε άλλες ειδικές περιπτώσεις θα είχαν ενδεχομένως κάποιο παροδικό αποτέλεσμα. Χρειαζόμαστε μόνο ένα σχολείο που σύμφωνα με τις σύγχρονες επιστημονικές παιδαγωγικές απόψεις θα ΑΓΩΝΙΖΕΤΑΙ συνεχώς για την ανάπτυξη στους έφηβους μαθητές μας μιας εσωτερικής αυτόνομης ηθικής, μιας ηθικής προσωπικών αξιών που θα τους βοηθήσει σε όλα τα στάδια της ζωής τους να είναι ολοκληρωμένες προσωπικότητες ΜΕ ΙΣΧΥΡΕΣ ΑΝΤΙΣΤΑΣΕΙΣ ΣΤΙΣ ΚΑΘΕ ΕΙΔΟΥΣ ΒΛΑΠΤΙΚΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΥΓΕΙΑ ΤΟΥΣ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΕΣ.
Χρειάζεται λοιπόν να δώσουμε προσοχή στα εξής για το σύγχρονο σχολείο μας:
ΕΠΕΙΓΕΙ Η ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΤΗΣ ΝΟΜΟΘΕΣΙΑΣ με βάση τις παραπάνω υποδείξεις για να μπορούμε να πούμε πως ο νόμος προστατεύει αποτελεσματικά την υγεία των μαθητών μας αλλά και του υπόλοιπου πληθυσμού της χώρας μας.
α) Δηλαδή να προστεθεί η ΣΑΦΗΣ ΑΝΑΦΟΡΑ ΤΗΣ ΑΠΑΓΟΡΕΥΣΗΣ ΤΟΥ ΚΑΠΝΙΣΜΑΤΟΣ ΣΤΑ ΠΡΟΑΥΛΙΑ ΚΑΙ ΤΙΣ ΛΟΙΠΕΣ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ΤΩΝ ΣΧΟΛΕΙΩΝ, ΑΚΟΜΗ ΚΑΙ ΤΩΝ ΑΝΟΙΧΤΩΝ δηλαδή χώρων.
β) Συνιστάται επίσης να τοποθετηθούν με ευθύνη του ΥΠΕΠΘ σε όλες τις αυλές σχολείων και λοιπούς χώρους ΠΙΝΑΚΙΔΕΣ ΑΠΑΓΟΡΕΥΣΗΣ ΤΟΥ ΚΑΠΝΙΣΜΑΤΟΣ και ΕΠΟΠΤΙΚΟ ΥΛΙΚΟ με επεξηγηματικά σχόλια για τις βλάβες του καπνού στην υγεία.
γ) Να γίνει νομοθετική ΚΑΘΟΛΙΚΗ ΑΠΑΓΟΡΕΥΣΗ ΤΗΣ ΔΙΑΦΗΜΙΣΗΣ προϊόντων ΚΑΠΝΟΥ και ΑΛΚΟΟΛΟΥΧΩΝ ΠΟΤΩΝ παντού, ΧΩΡΙΣ ΕΞΑΙΡΕΣΕΙΣ. Δεν υπάρχουν χώροι όπου να μην υπάρχουν ευάλωτες νεανικές ψυχές που μπορεί να παρασυρθούν.
δ) Να εισαχθεί η ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΥΓΕΙΑΣ ΩΣ ΒΙΩΜΑΤΙΚΟ ΜΑΘΗΜΑ σε ικανή έκταση μέσα στο σχολικό ωρολόγιο πρόγραμμα σε εβδομαδιαία βάση σε ΟΛΟΥΣ τους μαθητές ΟΛΩΝ των τύπων σχολείων, Δημοτικών, Γυμνασίων, ΕΠΑ.Λ. και ΓΕ.Λ. που θα ωφελούνται ποικιλοτρόπως και σε άλλα πολύ σημαντικά θέματα εκτός της αποφυγής του καπνίσματος και χρήσης αλκοόλ (όπως αποφυγή χρήσης ναρκωτικών, άθληση, διατροφή, πρόληψη νόσων κ.ά.). Βλέπε σχετική ανάρτηση για το θέμα αυτό εδώ http://www.meafora.gr/?p=891
Από τη μεριά μας ως εκπαιδευτικοί θα πρέπει να συμβάλουμε ΟΛΟΙ στην παιδαγωγική αντιμετώπιση των προβλημάτων των μαθητών μας με την ΠΡΟΣΩΠΙΚΗ ΣΤΑΣΗ ΜΑΣ ΩΣ ΠΡΟΤΥΠΟ ΗΘΙΚΗΣ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑΣ και ΩΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΙ – ΣΥΜΒΟΥΛΟΙ ΚΑΙ ΣΥΜΠΑΡΑΣΤΑΤΕΣ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΜΑΣ ΣΤΑ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΤΟΥΣ για να μην καταφεύγουν σε βλαβερές συνήθειες σαν ΜΕΣΑ ΨΥΧΟΛΟΓΙΚΗΣ ΤΟΥΣ ΕΚΤΟΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΜΕΙΩΣΗΣ ΤΟΥ ΑΓΧΟΥΣ ΚΑΙ ΤΗΣ ΠΙΕΣΗΣ που υφίστανται στην πιο ευαίσθητη και δύσκολη ηλικία της ζωής του ανθρώπου, την εφηβεία. Πρέπει να συζητάμε στην τάξη, για όλα. Το μάθημα δεν πρέπει να περιορίζεται στο σχολικό βιβλίο και στο Αναλυτικό Πρόγραμμα, το γνωσιοκεντρικό μοντέλο διδασκαλίας πρέπει να δώσει τη θέση του στην ΑΝΟΙΧΤΗ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΜΑΘΗΣΗ μέσα από διαδικασίες ανεμπόδιστης ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΚΑΙ ΚΡΙΤΙΚΟΥ ΔΙΑΛΟΓΟΥ, με στόχο την ΑΓΩΓΗ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΑΣ ως υπερσύνολο της απλής μαθησιακής διαδικασίας βελτίωσης στο γνωστικό τομέα. Η ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ μας σε θέματα ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗΣ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑΣ, ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΑΓΩΓΗΣ ΥΓΕΙΑΣ θα πρέπει να είναι πρωταρχική προσωπική μας συνεχής επιδίωξη και φυσικά καλείται να συνδράμει και η πολιτεία με σχετικά προγράμματα για να γίνει το παραπάνω ζωτικής σημασίας έργο μας εφικτό και αποδοτικό. Τέλος θα πρέπει να προάγουμε τη δημοκρατική λειτουργία του σχολείου, με πρότυπο την ιδανική κοινωνία που οραματιζόμαστε και που θέλουμε οι μαθητές μας να δημιουργήσουν, όπου η τήρηση των κανόνων και η αποφυγή παραβατικών συμπεριφορών θα είναι αποτέλεσμα αμοιβαίας συμφωνίας με τους μαθητές και άρα συνειδητής πειθαρχίας ΜΕ ΓΝΩΜΟΝΑ ΤΗΝ ΠΡΟΑΓΩΓΗ ΤΗΣ ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΗΣ, ΨΥΧΙΚΗΣ ΚΑΙ ΣΩΜΑΤΙΚΗΣ ΤΟΥΣ ΥΓΕΙΑΣ. Αν αγαπητοί συνάδελφοι κάποια από τα παραπάνω μας φαίνονται δύσκολα και ουτοπικά, απλώς ας προσπαθήσουμε ΟΛΟΙ περισσότερο … Αξίζει τον κόπο, αλλά είναι και υποχρέωσή μας.
Ας βοηθήσει όσο μπορεί και η ΠΟΛΙΤΕΙΑ αφουγκραζόμενη την αγωνία μας για το καλό των μαθητών μας.
Ευχαριστώ για την προσοχή σας.
1) Δεν υπάρχει πρόβλεψη για την απαγόρευση του καπνίσματος σε χώρους των σχολείων. Για παράδειγμα ΣΤΗΝ ΑΥΛΗ ΤΩΝ ΣΧΟΛΕΙΩΝ (ανοιχτός χώρος) επιτρέπεται το κάπνισμα στους ανήλικους μαθητές; Μήπως επιτρέπεται στους ενήλικους μαθητές; Έπρεπε να υπάρχει σαφής αναφορά απαγόρευσης του καπνίσματος σε ΟΛΟΥΣ (ενήλικους και ανήλικους μαθητές και προσωπικό σχολείων), σε ΟΛΟΥΣ τους χώρους του σχολείου, όπως ΤΟ ΠΡΟΑΥΛΙΟ, ΤΑ ΚΥΛΙΚΕΙΑ, ΟΙ ΑΘΛΗΤΙΚΕΣ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ αν υπάρχουν κ.ά., ακόμη και αν είναι ανοιχτοί χώροι και μη στεγασμένοι. Δυστυχώς η πραγματικότητα είναι ότι μαθητές από την Α’ Γυμνασίου μέχρι και Γ’ Λυκείου χρησιμοποιούν την αυλή του σχολείου σαν σχεδόν ελεύθερο χώρο καπνίσματος, και εθίζονται συστηματικά στη βλαβερή αυτή συνήθεια αδιαφορώντας για τις παραινέσεις των εκπαιδευτικών. Θα μιλήσω παρακάτω για τη στάση μας ως εκπαιδευτικοί για το θέμα αυτό και τους τρόπους παιδαγωγικής αντιμετώπισης, αλλά σίγουρα η σαφής νομοθετική απαγόρευση διευκολύνει τις συζητήσεις που συχνά ξεκινάνε από τις αμφισβητήσεις των μαθητών για την ύπαρξη ειδικής νομοθεσίας για το σχολείο.
2) Η ΑΠΑΓΟΡΕΥΣΗ της ΔΙΑΦΗΜΙΣΗΣ προϊόντων ΚΑΠΝΟΥ καθώς και ΑΛΚΟΟΛΟΥΧΩΝ ΠΟΤΩΝ πρέπει να είναι ΚΑΘΟΛΙΚΗ σε τηλεόραση, ραδιόφωνο, κινηματογράφο, εφημερίδες, περιοδικά, διαδίκτυο, διαφημιστικές πινακίδες, μέσα μαζικής μεταφοράς, υπηρεσίες, χώρους άθλησης και ψυχαγωγίας, ΠΑΝΤΟΥ. Σε όλους αυτούς τους χώρους υπάρχουν ανήλικοι, πως θα τους προστατεύσουμε από το βομβαρδισμό των αισθητικά ελκυστικών διαφημιστικών μηνυμάτων; Είναι απίστευτο που για προϊόντα που προκαλούν ψυχοσωματική εξάρτηση και σοβαρότατες βλάβες στην υγεία, επιτρέπεται η εκτεταμένη διαφήμιση για λόγους εμπορικούς / οικονομικούς. Θυμίζω τον καρκίνο, την κίρρωση, τα αναπνευστικά νοσήματα, τις καρδιοπάθειες, την αρτηριοσκλήρυνση, τα αγγειακά εγκεφαλικά επεισόδια και άλλα ΘΑΝΑΤΗΦΟΡΑ νοσήματα που αποδεδειγμένα οφείλονται ή επιδεινώνονται με τη χρήση προϊόντων καπνού και αλκοόλ. Επιπλέον εκατομμύρια ευρώ καταναλώνονται ετησίως για την ΣΥΝΗΘΩΣ ΑΝΕΠΙΤΥΧΗ θεραπευτική αντιμετώπιση των παραπάνω ασθενειών προκαλώντας και σοβαρότατα οικονομικά προβλήματα στους ασθενείς και βέβαια και στην οικονομία της χώρας. Φυσικά δεν έχω αυταπάτες ότι αν απαγορευθεί η διαφήμιση θα λυθεί το πρόβλημα, αλλά τουλάχιστον δεν θα υπάρχει η νόμιμη παραίνεση προς τους νέους να χρησιμοποιούν επιβλαβείς ουσίες.
3) Δεν υπάρχει καμία σταθερή και συνεχής εκπαιδευτική δραστηριότητα στα σχολεία που να αποσκοπεί στο να προστατεύει τους μαθητές από τις βλαβερές συνήθειες του καπνού και του αλκοόλ (εκτός από τα προγράμματα αγωγής υγείας που εφαρμόζονται σε ποσοστό μόνο των μαθητών σε εθελοντική βάση και όχι σε όλους κάθε χρόνο). Και πολλοί μαθητές φυσικά, δεδομένου ότι έχουν μεγαλώσει σε περιβάλλον όπου γίνεται κατά κόρον χρήση καπνού και αλκοόλ και που τους επιτρέπεται ίσως να καπνίζουν από τους γονείς τους, θεωρούν και μας το λένε ευθέως ότι δεν πιστεύουν στη βλαβερή του επίδραση και δεν έχουν πρόθεση να το διακόψουν. Χρειάζεται λοιπόν συστηματική δουλειά στην τάξη στα πλαίσια οργανωμένης εκπαιδευτικής διαδικασίας για την προαγωγή και διατήρηση της υγείας των μαθητών.
Εδώ πρέπει να αναφέρω ότι η επιτυχημένη εφαρμογή μέτρων προστασίας των μαθητών μας από βλαβερές για την υγεία τους συνήθειες βασίζεται κυρίως στην κατάλληλη παιδαγωγική αντιμετώπισή τους από τους εκπαιδευτικούς. Αλλά επαναλαμβάνω, ότι η παιδαγωγική αντιμετώπιση διευκολύνεται όταν υπάρχει και σχετική επαρκής και σαφής απαγόρευση από το νόμο.
Βέβαια, υποστηρίζω ότι ΠΟΤΕ ΔΕΝ ΠΡΕΠΕΙ η νομοθετική απαγόρευση να αποτελεί την αφορμή της ευρείας εφαρμογής απορριπτικών τιμωρητικών ποινών στους μαθητές για την εφαρμογή της. Αυτό που ΔΕΝ πρέπει δηλαδή να συμβεί με κανένα τρόπο, είναι να δημιουργήσουμε ένα αυταρχικό σχολείο, που αγνοώντας την ψυχολογία της εφηβείας θα βασίζεται σε απλές συμπεριφοριστικές τιμωρητικές πρακτικές που μόνο σε μικρά παιδιά ή σε άλλες ειδικές περιπτώσεις θα είχαν ενδεχομένως κάποιο παροδικό αποτέλεσμα. Χρειαζόμαστε μόνο ένα σχολείο που σύμφωνα με τις σύγχρονες επιστημονικές παιδαγωγικές απόψεις θα ΑΓΩΝΙΖΕΤΑΙ συνεχώς για την ανάπτυξη στους έφηβους μαθητές μας μιας εσωτερικής αυτόνομης ηθικής, μιας ηθικής προσωπικών αξιών που θα τους βοηθήσει σε όλα τα στάδια της ζωής τους να είναι ολοκληρωμένες προσωπικότητες ΜΕ ΙΣΧΥΡΕΣ ΑΝΤΙΣΤΑΣΕΙΣ ΣΤΙΣ ΚΑΘΕ ΕΙΔΟΥΣ ΒΛΑΠΤΙΚΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΥΓΕΙΑ ΤΟΥΣ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΕΣ.
Χρειάζεται λοιπόν να δώσουμε προσοχή στα εξής για το σύγχρονο σχολείο μας:
ΕΠΕΙΓΕΙ Η ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΤΗΣ ΝΟΜΟΘΕΣΙΑΣ με βάση τις παραπάνω υποδείξεις για να μπορούμε να πούμε πως ο νόμος προστατεύει αποτελεσματικά την υγεία των μαθητών μας αλλά και του υπόλοιπου πληθυσμού της χώρας μας.
α) Δηλαδή να προστεθεί η ΣΑΦΗΣ ΑΝΑΦΟΡΑ ΤΗΣ ΑΠΑΓΟΡΕΥΣΗΣ ΤΟΥ ΚΑΠΝΙΣΜΑΤΟΣ ΣΤΑ ΠΡΟΑΥΛΙΑ ΚΑΙ ΤΙΣ ΛΟΙΠΕΣ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ΤΩΝ ΣΧΟΛΕΙΩΝ, ΑΚΟΜΗ ΚΑΙ ΤΩΝ ΑΝΟΙΧΤΩΝ δηλαδή χώρων.
β) Συνιστάται επίσης να τοποθετηθούν με ευθύνη του ΥΠΕΠΘ σε όλες τις αυλές σχολείων και λοιπούς χώρους ΠΙΝΑΚΙΔΕΣ ΑΠΑΓΟΡΕΥΣΗΣ ΤΟΥ ΚΑΠΝΙΣΜΑΤΟΣ και ΕΠΟΠΤΙΚΟ ΥΛΙΚΟ με επεξηγηματικά σχόλια για τις βλάβες του καπνού στην υγεία.
γ) Να γίνει νομοθετική ΚΑΘΟΛΙΚΗ ΑΠΑΓΟΡΕΥΣΗ ΤΗΣ ΔΙΑΦΗΜΙΣΗΣ προϊόντων ΚΑΠΝΟΥ και ΑΛΚΟΟΛΟΥΧΩΝ ΠΟΤΩΝ παντού, ΧΩΡΙΣ ΕΞΑΙΡΕΣΕΙΣ. Δεν υπάρχουν χώροι όπου να μην υπάρχουν ευάλωτες νεανικές ψυχές που μπορεί να παρασυρθούν.
δ) Να εισαχθεί η ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΥΓΕΙΑΣ ΩΣ ΒΙΩΜΑΤΙΚΟ ΜΑΘΗΜΑ σε ικανή έκταση μέσα στο σχολικό ωρολόγιο πρόγραμμα σε εβδομαδιαία βάση σε ΟΛΟΥΣ τους μαθητές ΟΛΩΝ των τύπων σχολείων, Δημοτικών, Γυμνασίων, ΕΠΑ.Λ. και ΓΕ.Λ. που θα ωφελούνται ποικιλοτρόπως και σε άλλα πολύ σημαντικά θέματα εκτός της αποφυγής του καπνίσματος και χρήσης αλκοόλ (όπως αποφυγή χρήσης ναρκωτικών, άθληση, διατροφή, πρόληψη νόσων κ.ά.). Βλέπε σχετική ανάρτηση για το θέμα αυτό εδώ http://www.meafora.gr/?p=891
Από τη μεριά μας ως εκπαιδευτικοί θα πρέπει να συμβάλουμε ΟΛΟΙ στην παιδαγωγική αντιμετώπιση των προβλημάτων των μαθητών μας με την ΠΡΟΣΩΠΙΚΗ ΣΤΑΣΗ ΜΑΣ ΩΣ ΠΡΟΤΥΠΟ ΗΘΙΚΗΣ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑΣ και ΩΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΙ – ΣΥΜΒΟΥΛΟΙ ΚΑΙ ΣΥΜΠΑΡΑΣΤΑΤΕΣ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΜΑΣ ΣΤΑ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΤΟΥΣ για να μην καταφεύγουν σε βλαβερές συνήθειες σαν ΜΕΣΑ ΨΥΧΟΛΟΓΙΚΗΣ ΤΟΥΣ ΕΚΤΟΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΜΕΙΩΣΗΣ ΤΟΥ ΑΓΧΟΥΣ ΚΑΙ ΤΗΣ ΠΙΕΣΗΣ που υφίστανται στην πιο ευαίσθητη και δύσκολη ηλικία της ζωής του ανθρώπου, την εφηβεία. Πρέπει να συζητάμε στην τάξη, για όλα. Το μάθημα δεν πρέπει να περιορίζεται στο σχολικό βιβλίο και στο Αναλυτικό Πρόγραμμα, το γνωσιοκεντρικό μοντέλο διδασκαλίας πρέπει να δώσει τη θέση του στην ΑΝΟΙΧΤΗ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΜΑΘΗΣΗ μέσα από διαδικασίες ανεμπόδιστης ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΚΑΙ ΚΡΙΤΙΚΟΥ ΔΙΑΛΟΓΟΥ, με στόχο την ΑΓΩΓΗ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΑΣ ως υπερσύνολο της απλής μαθησιακής διαδικασίας βελτίωσης στο γνωστικό τομέα. Η ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ μας σε θέματα ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗΣ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑΣ, ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΑΓΩΓΗΣ ΥΓΕΙΑΣ θα πρέπει να είναι πρωταρχική προσωπική μας συνεχής επιδίωξη και φυσικά καλείται να συνδράμει και η πολιτεία με σχετικά προγράμματα για να γίνει το παραπάνω ζωτικής σημασίας έργο μας εφικτό και αποδοτικό. Τέλος θα πρέπει να προάγουμε τη δημοκρατική λειτουργία του σχολείου, με πρότυπο την ιδανική κοινωνία που οραματιζόμαστε και που θέλουμε οι μαθητές μας να δημιουργήσουν, όπου η τήρηση των κανόνων και η αποφυγή παραβατικών συμπεριφορών θα είναι αποτέλεσμα αμοιβαίας συμφωνίας με τους μαθητές και άρα συνειδητής πειθαρχίας ΜΕ ΓΝΩΜΟΝΑ ΤΗΝ ΠΡΟΑΓΩΓΗ ΤΗΣ ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΗΣ, ΨΥΧΙΚΗΣ ΚΑΙ ΣΩΜΑΤΙΚΗΣ ΤΟΥΣ ΥΓΕΙΑΣ. Αν αγαπητοί συνάδελφοι κάποια από τα παραπάνω μας φαίνονται δύσκολα και ουτοπικά, απλώς ας προσπαθήσουμε ΟΛΟΙ περισσότερο … Αξίζει τον κόπο, αλλά είναι και υποχρέωσή μας.
Ας βοηθήσει όσο μπορεί και η ΠΟΛΙΤΕΙΑ αφουγκραζόμενη την αγωνία μας για το καλό των μαθητών μας.
Ευχαριστώ για την προσοχή σας.
Δευτέρα 18 Μαΐου 2009
Παιδεία και Ηλεκτρονικοί Υπολογιστές
Απόψεις και προτάσεις για την Παιδεία και το Εκπαιδευτικό Σύστημα
Β’ Μέρος: Παιδεία και Ηλεκτρονικοί Υπολογιστές (Η/Υ)
Το δεύτερο σκέλος του θέματος της έκθεσης των πανελλαδικών εξετάσεων έλεγε: «Να αναφερθείτε στους τρόπους που θα συμβάλουν στην αρμονική συνύπαρξη του βιβλίου με τα ηλεκτρονικά μέσα πληροφόρησης και γνώσης.»
Για μένα, εδώ είναι τα δύσκολα.
Αγαπάω τους Η/Υ, έχω επιμορφωθεί σε αντικείμενα Πληροφορικής και έχω επίσης συμμετάσχει σε εκπαίδευση καθηγητών στην παιδαγωγική της αξιοποίηση, από χρόνια με βοηθάνε στη δουλειά μου, βοηθάνε και την επικοινωνία, σ’ αυτούς γράφω αυτό το κείμενο. Δεν μπορώ να κάνω χωρίς Η/Υ. Μπορώ εύκολα να βρω να σας πω πολλά θετικά τους στοιχεία. Αλλά προσέξτε, οι Η/Υ έχουν μια δύναμη ΑΝΕΞΕΛΕΓΚΤΗ, όπως και η τηλεόραση και ιδίως στους μικρότερους μαθητές. Δεν πρέπει ΠΟΤΕ να βασίσουμε την εκπαίδευση των μαθητών μας σ’ αυτούς (εκτός από ειδικές περιπτώσεις παιδιών με ποικίλα μαθησιακά προβλήματα όπου η βοήθειά τους είναι ανεκτίμητη). ΠΑΝΤΑ ΝΑ ΒΑΣΙΖΟΥΜΕ ΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΜΑΣ ΜΟΝΟ ΣΤΑ ΒΙΒΛΙΑ, ΣΧΟΛΙΚΑ ΚΑΙ ΜΗ. Φυσικά η αναμφίβολη αξία των βιβλίων έχει επαρκώς τεκμηριωθεί από την προηγούμενη ανάρτηση, αλλά εδώ θα δώσω μερικές ακόμη πληροφορίες για τη χρήση των Η/Υ στην εκπαίδευση.
Ανέφερα ήδη ότι συχνά στην εποχή μας η τεχνολογία των Η/Υ και του διαδικτύου στρέφεται ΕΝΑΝΤΙΟΝ ακόμη και της ύπαρξης των βιβλίων (συχνά προτείνεται η διανομή CD-ROM π.χ. με χαμηλότερο κόστος έναντι ενός εικονογραφημένου βιβλίου). Πολλοί εκπαιδευτικοί αλλά και άλλοι επιστήμονες θεωρούν ότι με τις σύγχρονες μεθόδους διδασκαλίας με τις αρχές του εποικοδομητισμού (Constructivism) ο μαθητής πρέπει απλώς να μάθει να βρίσκει εύκολα και γρήγορα τις πληροφορίες που θα χρειάζεται στη ζωή του με τη χρήση των Η/Υ, και να μην διαθέτει άσκοπο χρόνο να διαβάζει και να αποστηθίζει γνώσεις από βιβλία που πιθανόν να μην του χρειαστούν αργότερα. Η άποψη αυτή παραγνωρίζει την αξία του βιβλίου ως μέσο για την πνευματική ωρίμαση του μαθητή και θεωρεί ότι στην εποχή μας ο πρώτος λόγος ανήκει στην Τεχνολογία που είναι η απάντηση στη λύση των προβλημάτων διαβίωσης των ανθρώπων.
ΔΕΝ θα αρνηθώ φυσικά, αντιθέτως εκτιμώ ιδιαίτερα τις δυνατότητες της Τεχνολογίας να υποβοηθά τη μάθηση παρέχοντας εποπτικά σύγχρονα εργαλεία και διαδραστικές μεθόδους διευκολύνοντας τη χρήση σύγχρονων μεθόδων διδασκαλίας, με χρήση του διαδικτύου (εκπαιδευτικά sites) κ.λπ. και προσπαθώ να τα εντάσσω στη διδασκαλία. Αλλά εξακολουθώ να πιστεύω πως η χρήση των βιβλίων, των χειρογράφων και της διαπροσωπικής επικοινωνίας καθηγητή – μαθητή που υποσκάπτεται συχνά από τις νέες τεχνολογίες είναι αναντικατάστατα για την πνευματική ωρίμαση των μαθητών.
«Αρμονική συνύπαρξη του βιβλίου με τα ηλεκτρονικά μέσα πληροφόρησης και γνώσης». Του βιβλίου με δυο λόγια με το computer. Πώς να συνταιριάξεις αταίριαστα πράγματα!! Την οθόνη με το χαρτί. Την άκοπη υπερπαραγωγή τυποποιημένων κειμένων με συρραφή λέξεων και φράσεων εκτυπωμένων σε Α4 σελίδες με την ομορφιά του βασανισμένου πνευματικά χειρόγραφου που έγινε βιβλίο. Το Google με την εγκυκλοπαίδεια και τα λεξικά. Το «ποντίκι» με το μολύβι. Τα εγκεφαλικά κύτταρα με τα microchips.
Δεν έχω γνωρίσει ούτε έναν άνθρωπο που να διάβασε ένα ολόκληρο λογοτεχνικό έργο σε Η/Υ π.χ. στο διαδίκτυο, κι ας υπάρχουν χιλιάδες. Αντίθετα, δυστυχώς, έχω γνωρίσει πολλούς ανθρώπους που από τότε που εθίστηκαν στον Η/Υ ΔΕΝ ξαναδιάβασαν ποτέ βιβλία, ΔΕΝ άνοιξαν λεξικά, εγκυκλοπαίδειες, ΔΕΝ έκαναν εργασίες μόνοι τους (μόνο COPY-PASTE), και ΞΕΧΑΣΑΝ να γράφουν, να εκφράζονται (παρά μόνο συντομογραφικά όπως στα κινητά). Γι αυτό έχω σοβαρές επιφυλάξεις, αντιρρήσεις, όταν ακούω τα περί πρόωρης εκμάθησης χρήσης Η/Υ στο Δημοτικό, ακόμη και στο Γυμνάσιο. Με τις πρόσφατες εξαγγελίες θα δοθούν 120 χιλιάδες «δωρεάν» laptop σε μαθητές Α’ Γυμνασίου. Να είστε σίγουροι, ότι θα απομακρύνουν τους μαθητές (ιδιαίτερα τους πιο αδύνατους) εντελώς από το σχολικό βιβλίο, θα χειροτερέψουν τη γραφή και την ορθογραφία τους, θα εμποδίσουν την δημιουργική τους έκφραση, θα χαλάσουν την όρασή τους (ρωτήστε και τους οφθαλμιάτρους για τη δράση των ακτινοβολιών στα μάτια τουλάχιστον στα μικρά ιδίως παιδιά), θα τους εθίσουν σε κακόγουστα, βίαια «παιχνίδια δήθεν» που θα προσβάλουν την ευαίσθητη ψυχή τους και η τάξη στο σχολείο θα μοιάζει με Internet Cafe όπου μόνο πνευματική εργασία δεν θα γίνεται, μόνο η μάθηση δεν θα προάγεται, ο καθηγητής θα είναι συνήθως αόρατος και βουβός για τους προσκολλημένους στις οθόνες μαθητές, η προσφορά του σχολείου στη νοητική εξέλιξη των παιδιών μας θα είναι σχεδόν ανύπαρκτη. Βαρύ το τίμημα για το «δωρεάν», δε νομίζετε;
Προτείνω να δοθούν τα laptop σε ΟΛΟΥΣ τους μαθητές που αποφοιτούν από την Α’ Λυκείου, σαν κίνητρο επιμέλειας και κυρίως σαν ΒΡΑΒΕΥΣΗ των μέχρι τότε προσπαθειών τους. Τότε θα έχουν προλάβει να κατακτήσουν ένα ικανοποιητικό βαθμό πνευματικής ωριμότητας χωρίς να έχουν ανασταλεί από τον εθισμό στον Η/Υ, θα έχουν προλάβει να μάθουν ανάλογα με τις δυνατότητές του ο καθένας ορθογραφία, έκφραση, στοιχειώδη μαθηματικά, θα έχουν διαβάσει κάποια κείμενα, θα έχουν διδαχτεί πληροφορική και θα γνωρίζουν τους κινδύνους που αφθονούν στο διαδίκτυο και θα έχουν την ευκαιρία να τα χρησιμοποιήσουν πιο αποδοτικά και δημιουργικά. Όχι στο Δημοτικό και στο Γυμνάσιο. Εκεί θα είναι σε βάρος της μόρφωσής τους αλλά και της ανάπτυξης της προσωπικότητάς τους. Βελτιώστε τον εποπτικό εξοπλισμό των σχολείων, φτιάξτε και εμπλουτίστε σχολικές βιβλιοθήκες, χαρίστε εξοπλισμό καλλιτεχνικών, μουσικών και αθλητικών δράσεων με τα χρήματα αυτά, βελτιώστε τα κτήρια, τις αίθουσες. Όλα αυτά τα έχουν περισσότερη ανάγκη.
Εν κατακλείδι: Η αρμονική συνύπαρξη του βιβλίου με τα ηλεκτρονικά μέσα πάντα θα επιδιώκεται, αλλά θα αποβαίνει δυστυχώς πάντα σε βάρος του βιβλίου. Ας τα χρησιμοποιήσουμε με σύνεση για να περιορίσουμε τις δυσμενείς επιδράσεις στην πνευματική ανάπτυξη των μαθητών μας.
Β’ Μέρος: Παιδεία και Ηλεκτρονικοί Υπολογιστές (Η/Υ)
Το δεύτερο σκέλος του θέματος της έκθεσης των πανελλαδικών εξετάσεων έλεγε: «Να αναφερθείτε στους τρόπους που θα συμβάλουν στην αρμονική συνύπαρξη του βιβλίου με τα ηλεκτρονικά μέσα πληροφόρησης και γνώσης.»
Για μένα, εδώ είναι τα δύσκολα.
Αγαπάω τους Η/Υ, έχω επιμορφωθεί σε αντικείμενα Πληροφορικής και έχω επίσης συμμετάσχει σε εκπαίδευση καθηγητών στην παιδαγωγική της αξιοποίηση, από χρόνια με βοηθάνε στη δουλειά μου, βοηθάνε και την επικοινωνία, σ’ αυτούς γράφω αυτό το κείμενο. Δεν μπορώ να κάνω χωρίς Η/Υ. Μπορώ εύκολα να βρω να σας πω πολλά θετικά τους στοιχεία. Αλλά προσέξτε, οι Η/Υ έχουν μια δύναμη ΑΝΕΞΕΛΕΓΚΤΗ, όπως και η τηλεόραση και ιδίως στους μικρότερους μαθητές. Δεν πρέπει ΠΟΤΕ να βασίσουμε την εκπαίδευση των μαθητών μας σ’ αυτούς (εκτός από ειδικές περιπτώσεις παιδιών με ποικίλα μαθησιακά προβλήματα όπου η βοήθειά τους είναι ανεκτίμητη). ΠΑΝΤΑ ΝΑ ΒΑΣΙΖΟΥΜΕ ΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΜΑΣ ΜΟΝΟ ΣΤΑ ΒΙΒΛΙΑ, ΣΧΟΛΙΚΑ ΚΑΙ ΜΗ. Φυσικά η αναμφίβολη αξία των βιβλίων έχει επαρκώς τεκμηριωθεί από την προηγούμενη ανάρτηση, αλλά εδώ θα δώσω μερικές ακόμη πληροφορίες για τη χρήση των Η/Υ στην εκπαίδευση.
Ανέφερα ήδη ότι συχνά στην εποχή μας η τεχνολογία των Η/Υ και του διαδικτύου στρέφεται ΕΝΑΝΤΙΟΝ ακόμη και της ύπαρξης των βιβλίων (συχνά προτείνεται η διανομή CD-ROM π.χ. με χαμηλότερο κόστος έναντι ενός εικονογραφημένου βιβλίου). Πολλοί εκπαιδευτικοί αλλά και άλλοι επιστήμονες θεωρούν ότι με τις σύγχρονες μεθόδους διδασκαλίας με τις αρχές του εποικοδομητισμού (Constructivism) ο μαθητής πρέπει απλώς να μάθει να βρίσκει εύκολα και γρήγορα τις πληροφορίες που θα χρειάζεται στη ζωή του με τη χρήση των Η/Υ, και να μην διαθέτει άσκοπο χρόνο να διαβάζει και να αποστηθίζει γνώσεις από βιβλία που πιθανόν να μην του χρειαστούν αργότερα. Η άποψη αυτή παραγνωρίζει την αξία του βιβλίου ως μέσο για την πνευματική ωρίμαση του μαθητή και θεωρεί ότι στην εποχή μας ο πρώτος λόγος ανήκει στην Τεχνολογία που είναι η απάντηση στη λύση των προβλημάτων διαβίωσης των ανθρώπων.
ΔΕΝ θα αρνηθώ φυσικά, αντιθέτως εκτιμώ ιδιαίτερα τις δυνατότητες της Τεχνολογίας να υποβοηθά τη μάθηση παρέχοντας εποπτικά σύγχρονα εργαλεία και διαδραστικές μεθόδους διευκολύνοντας τη χρήση σύγχρονων μεθόδων διδασκαλίας, με χρήση του διαδικτύου (εκπαιδευτικά sites) κ.λπ. και προσπαθώ να τα εντάσσω στη διδασκαλία. Αλλά εξακολουθώ να πιστεύω πως η χρήση των βιβλίων, των χειρογράφων και της διαπροσωπικής επικοινωνίας καθηγητή – μαθητή που υποσκάπτεται συχνά από τις νέες τεχνολογίες είναι αναντικατάστατα για την πνευματική ωρίμαση των μαθητών.
«Αρμονική συνύπαρξη του βιβλίου με τα ηλεκτρονικά μέσα πληροφόρησης και γνώσης». Του βιβλίου με δυο λόγια με το computer. Πώς να συνταιριάξεις αταίριαστα πράγματα!! Την οθόνη με το χαρτί. Την άκοπη υπερπαραγωγή τυποποιημένων κειμένων με συρραφή λέξεων και φράσεων εκτυπωμένων σε Α4 σελίδες με την ομορφιά του βασανισμένου πνευματικά χειρόγραφου που έγινε βιβλίο. Το Google με την εγκυκλοπαίδεια και τα λεξικά. Το «ποντίκι» με το μολύβι. Τα εγκεφαλικά κύτταρα με τα microchips.
Δεν έχω γνωρίσει ούτε έναν άνθρωπο που να διάβασε ένα ολόκληρο λογοτεχνικό έργο σε Η/Υ π.χ. στο διαδίκτυο, κι ας υπάρχουν χιλιάδες. Αντίθετα, δυστυχώς, έχω γνωρίσει πολλούς ανθρώπους που από τότε που εθίστηκαν στον Η/Υ ΔΕΝ ξαναδιάβασαν ποτέ βιβλία, ΔΕΝ άνοιξαν λεξικά, εγκυκλοπαίδειες, ΔΕΝ έκαναν εργασίες μόνοι τους (μόνο COPY-PASTE), και ΞΕΧΑΣΑΝ να γράφουν, να εκφράζονται (παρά μόνο συντομογραφικά όπως στα κινητά). Γι αυτό έχω σοβαρές επιφυλάξεις, αντιρρήσεις, όταν ακούω τα περί πρόωρης εκμάθησης χρήσης Η/Υ στο Δημοτικό, ακόμη και στο Γυμνάσιο. Με τις πρόσφατες εξαγγελίες θα δοθούν 120 χιλιάδες «δωρεάν» laptop σε μαθητές Α’ Γυμνασίου. Να είστε σίγουροι, ότι θα απομακρύνουν τους μαθητές (ιδιαίτερα τους πιο αδύνατους) εντελώς από το σχολικό βιβλίο, θα χειροτερέψουν τη γραφή και την ορθογραφία τους, θα εμποδίσουν την δημιουργική τους έκφραση, θα χαλάσουν την όρασή τους (ρωτήστε και τους οφθαλμιάτρους για τη δράση των ακτινοβολιών στα μάτια τουλάχιστον στα μικρά ιδίως παιδιά), θα τους εθίσουν σε κακόγουστα, βίαια «παιχνίδια δήθεν» που θα προσβάλουν την ευαίσθητη ψυχή τους και η τάξη στο σχολείο θα μοιάζει με Internet Cafe όπου μόνο πνευματική εργασία δεν θα γίνεται, μόνο η μάθηση δεν θα προάγεται, ο καθηγητής θα είναι συνήθως αόρατος και βουβός για τους προσκολλημένους στις οθόνες μαθητές, η προσφορά του σχολείου στη νοητική εξέλιξη των παιδιών μας θα είναι σχεδόν ανύπαρκτη. Βαρύ το τίμημα για το «δωρεάν», δε νομίζετε;
Προτείνω να δοθούν τα laptop σε ΟΛΟΥΣ τους μαθητές που αποφοιτούν από την Α’ Λυκείου, σαν κίνητρο επιμέλειας και κυρίως σαν ΒΡΑΒΕΥΣΗ των μέχρι τότε προσπαθειών τους. Τότε θα έχουν προλάβει να κατακτήσουν ένα ικανοποιητικό βαθμό πνευματικής ωριμότητας χωρίς να έχουν ανασταλεί από τον εθισμό στον Η/Υ, θα έχουν προλάβει να μάθουν ανάλογα με τις δυνατότητές του ο καθένας ορθογραφία, έκφραση, στοιχειώδη μαθηματικά, θα έχουν διαβάσει κάποια κείμενα, θα έχουν διδαχτεί πληροφορική και θα γνωρίζουν τους κινδύνους που αφθονούν στο διαδίκτυο και θα έχουν την ευκαιρία να τα χρησιμοποιήσουν πιο αποδοτικά και δημιουργικά. Όχι στο Δημοτικό και στο Γυμνάσιο. Εκεί θα είναι σε βάρος της μόρφωσής τους αλλά και της ανάπτυξης της προσωπικότητάς τους. Βελτιώστε τον εποπτικό εξοπλισμό των σχολείων, φτιάξτε και εμπλουτίστε σχολικές βιβλιοθήκες, χαρίστε εξοπλισμό καλλιτεχνικών, μουσικών και αθλητικών δράσεων με τα χρήματα αυτά, βελτιώστε τα κτήρια, τις αίθουσες. Όλα αυτά τα έχουν περισσότερη ανάγκη.
Εν κατακλείδι: Η αρμονική συνύπαρξη του βιβλίου με τα ηλεκτρονικά μέσα πάντα θα επιδιώκεται, αλλά θα αποβαίνει δυστυχώς πάντα σε βάρος του βιβλίου. Ας τα χρησιμοποιήσουμε με σύνεση για να περιορίσουμε τις δυσμενείς επιδράσεις στην πνευματική ανάπτυξη των μαθητών μας.
ΤΟ ΣΧΟΛΙΚΟ ΒΙΒΛΙΟ
Απόψεις και προτάσεις για την Παιδεία και το Εκπαιδευτικό Σύστημα
Θα θίγονται κατά καιρούς ποικίλα θέματα από την καθημερινή εκπαιδευτική πράξη, μερικά αν χρειάζεται και κατ’ επανάληψη, με στόχο την εύρεση λύσεων και κυρίως την προώθηση τεχνικών βελτιώσεων του εκπαιδευτικού συστήματος για αύξηση της αποτελεσματικότητας της εκπαιδευτικής διαδικασίας. Οι περισσότερες από τις απόψεις αυτές είτε διαβιβάζονται και στο ΥΠ.Ε.Π.Θ. και στο Παιδαγωγικό Ινστιτούτο στα αρμόδια τμήματα μέσω επιστολής είτε αναρτώνται στο www.meafora.gr με την ευκαιρία του διαλόγου για την Παιδεία.
Α’ Μέρος : ΤΟ ΣΧΟΛΙΚΟ ΒΙΒΛΙΟ
Στην πρεμιέρα των πανελλαδικών εξετάσεων, κατά την εξέταση στη Νεοελληνική Γλώσσα, ζητήθηκε από τους μαθητές να δουλέψουν πάνω σε ένα απόσπασμα από το δοκίμιο του Άγγελου Τερζάκη «Ταραγμένες Ψυχές», για το βιβλίο και τις αρετές του και να γράψουν ένα κείμενο με θέμα: «Συχνά παρατηρείται πολλοί μαθητές να καταστρέφουν τα σχολικά τους βιβλία στα προαύλια των σχολείων κατά το τέλος του σχολικού έτους. Σε άρθρο που θα δημοσιευθεί στη σχολική σας εφημερίδα να αιτιολογήσετε το παραπάνω φαινόμενο και να αναφερθείτε στους τρόπους που θα συμβάλουν στην αρμονική συνύπαρξη του βιβλίου με τα ηλεκτρονικά μέσα πληροφόρησης και γνώσης» (ολόκληρο το θέμα σε σχόλιο σ’ αυτή την ανάρτηση, δείτε και ένα σχετικό σχόλιο στο blog του σχολείου μας http://epalanoliosion.blogspot.com/2009/05/blog-post_15.html). Στο σχολείο οι μαθητές που τέλειωναν, μας είπαν ότι τους φάνηκε εύκολο θέμα. Δυσκολεύομαι να το πιστέψω, αλλά έτσι κι αλλιώς η μεγάλη παγίδα των πανελλαδικών όπως γίνονται σήμερα δεν είναι το επίπεδο δυσκολίας των θεμάτων, αλλά οι προοπτικές των παιδιών μας μετά τις εξετάσεις. Πάντως ήταν η ευκαιρία των μαθητών μας να πουν τις απόψεις τους για το Εκπαιδευτικό μας σύστημα και πρέπει αυτή να αξιοποιηθεί.
To κυριότερο ζήτημα που προκύπτει σχετικά με τα σχολικά βιβλία είναι η αμφισβήτηση της αξίας τους, ακόμη και της ύπαρξής τους, είτε ως μαθητικά βοηθήματα, είτε ως βιβλία γενικότερου ενδιαφέροντος και εκτός του σχολείου.
Εναντίον και της ύπαρξής τους ακόμη (ΕΜΜΕΣΑ προς το παρόν) στρέφεται η τεχνολογία των Η/Υ και του διαδικτύου που οδηγεί πολλούς εκπαιδευτικούς να θεωρούν ότι ο μαθητής πρέπει απλώς να μάθει να βρίσκει εύκολα και γρήγορα τις πληροφορίες που θα χρειάζεται στη ζωή του με τη χρήση των Η/Υ και να μην διαθέτει άσκοπο χρόνο να διαβάζει και να αποστηθίζει γνώσεις από βιβλία που πιθανόν να μην του χρειαστούν αργότερα. Η άποψη αυτή παραγνωρίζει την αξία του βιβλίου ως μέσο για την πνευματική ωρίμαση του μαθητή και θεωρεί ότι στην εποχή μας ο πρώτος λόγος ανήκει στην Τεχνολογία που είναι η απάντηση στη λύση των προβλημάτων διαβίωσης των ανθρώπων. Η άποψη αυτή σχολιάζεται στην επόμενη ανάρτηση, ας επικεντρωθούμε τώρα στο ζήτημα της αξίας των σχολικών βιβλίων που διανέμονται δωρεάν στους μαθητές.
Ένα σχολικό βιβλίο αποδεικνύεται ότι έχει μεγαλύτερη αξία όταν η εμβέλειά του περιεχομένου του επεκτείνεται και πέραν των σχολικών αιθουσών, στα βιβλιοπωλεία, στους χώρους δουλειάς, στις βιβλιοθήκες, στα σπίτια κ.ά. Αλλά πρώτο και κυρίαρχο ρόλο έχει μέσα στο σχολείο, όπου αποτελεί ένα αναγκαίο βοήθημα για τις ανάγκες της εκπαιδευτικής διαδικασίας. Οι πρώτοι κριτές λοιπόν είναι οι μαθητές και οι καθηγητές.
Εξαρχής δηλώνω ότι ΕΙΜΑΙ ΑΠΟ ΕΚΕΙΝΟΥΣ ΠΟΥ ΥΠΕΡΑΣΠΙΖΟΝΤΑΙ ΚΑΙ ΑΓΑΠΟΥΝ ΤΟ ΣΧΟΛΙΚΟ ΒΙΒΛΙΟ αλλά μπορώ να κατανοήσω και την ακραία συχνά μαθητική συμπεριφορά της καταστροφής τους για λόγους που θα αναπτύξω. Στόχος της ανάρτησης δεν είναι όμως να εξηγήσω απλώς το φαινόμενο, αλλά να προσπαθήσω να δείξω στους μαθητές μου την ανάγκη να αγαπήσουν αυτά τα βιβλία, τα σχολικά, να εκτιμήσουν το πνευματικό τους περιεχόμενο, να τα κρίνουν, να τα αξιοποιήσουν και να προχωρήσουν παραπέρα στη ζωή τους σε ευρύτερες πνευματικές αναζητήσεις.
Είναι αρκετά εύκολο να διακρίνουμε τις προφανείς τουλάχιστον αιτίες της συμπεριφοράς αυτής αλλά και να καταλάβουμε τις βαθύτερες. Φτάνει να ξεφυλλίσουμε τυχαία μερικά βιβλία. Θα δούμε (με αρκετές εξαιρέσεις βέβαια) τόσες κακέκτυπες συντομεύσεις πανεπιστημιακών συγγραμμάτων, τόσες επανεκτυπώσεις από βιβλία που γράφτηκαν πάνω από 25 χρόνια πριν, τόσο πρόχειρες βιβλιοδεσίες, τόσο κακή αισθητική εμφάνιση, τόσες αστοχίες στην επιλογή θεμάτων, τόσες απουσίες ζητημάτων που «καίνε» τους εφήβους μας, τόσα λάθη, τόσες ιστορικές ανακρίβειες, τόσο λίγες εικόνες, τόσο μεγάλη ύλη. Ας δούμε και τα Α.Π. που υποστηρίζουν αυτά τα βιβλία. Σφιχτά, κλειστά, υποχρεωτικά, με μορφή σχεδόν βασιλικών διαταγμάτων θα’ λεγε κανείς επιβάλλουν τη μοναδική σωστή γνώση που υποχρεούται ο μαθητής να αποστηθίσει για να περάσει την τάξη, να μπει στο Πανεπιστήμιο, να «πετύχει» στη ζωή του. Ας συλλογιστούμε και τις προοπτικές ανεργίας που ανοίγονται στους νέους μας, μετά τόση αποστήθιση, μετά τόσες «επιτυχημένες» εξετάσεις, μετά τόσο κόπο. Γιατί να αγαπήσει κάποιος κάτι που τον βασάνισε, τον κούρασε ψυχικά και σωματικά και μετά δεν θα του δώσει αυτά που βουβά του υπόσχεται; Ξενύχτισε για να παπαγαλίσει και θα «πετύχει» στο Πανεπιστήμιο στην … 37η σχολή της επιλογής του. Θα πιάσει δουλειά και θα χρειαστεί εκπαίδευση από το μηδέν για να ανταποκριθεί, όσα έμαθε θα του είναι άχρηστα. Οι γονείς του αιμορράγησαν οικονομικά γιατί πλήρωναν χρόνια φροντιστήρια για να μάθει αυτά που ΔΕΝ μπορούσε να μάθει από τα συγκεκριμένα βιβλία στο σχολείο.
Δυστυχώς συνάδελφοι, το εκπαιδευτικό μας σύστημα δεν συμβάλλει εδώ και πάρα πολλά χρόνια ουσιαστικά στην εκπλήρωση των ονείρων των μαθητών μας (γι αυτό και τόσες άστοχες εκπαιδευτικές μεταρρυθμίσεις και αλλαγές τύπων σχολείων και εξεταστικών συστημάτων). Δε βοηθάει στην επίτευξη των στόχων τους. Και τα σχολικά βιβλία χρησιμεύουν στην πραγματικότητα σαν το αντικείμενο στο οποίο οι μαθητές προβάλλουν τα αισθήματά τους για το εκπαιδευτικό σύστημα στο οποίο υποχρεωτικά βρίσκονται. Και συχνά προβάλλουν την απογοήτευση και ακόμη και την αποστροφή τους γι αυτό επειδή δεν διασφαλίζει το μέλλον τους, οπότε η καταστροφή και το κάψιμο των βιβλίων είναι το συμβολικό μέσο που ελαφρύνει το ψυχικό τους φορτίο και είναι ταυτόχρονα κραυγή αγωνίας για μια καλύτερη εκπαίδευση.
Στο εκπαιδευτικό σύστημα όμως ανήκουμε και μεις, οι εκπαιδευτικοί. Ρόλος μας είναι να δουλέψουμε μαζί με τους μαθητές για να τους βοηθήσουμε μέσα από την παιδαγωγική σχέση και την άμεση και έμμεση επικοινωνία, βασιζόμενοι στην προσωπική μας παιδεία (πέρα από Α.Π., διδακτικά αντικείμενα οποιωνδήποτε μαθημάτων, νόμους, εγκυκλίους και διατάγματα) να αυτοβελτιωθούν. Να βρουν τα κατάλληλα κίνητρα και να αρπάξουν τις ευκαιρίες που χρειάζονται για να γίνουν καλύτεροι άνθρωποι. Θέλουμε να ελπίζουμε ότι βοηθάμε τους μαθητές μας να γίνουν ολοκληρωμένες πνευματικές και ηθικές προσωπικότητες, άνθρωποι μορφωμένοι, ιδεολόγοι, κοινωνικοί, αντιρατσιστές, υπεύθυνοι, με αυτοπεποίθηση, πολιτισμένοι. Αυτό το έργο έχουμε κυρίως, αλλά ΣΥΧΝΑ ΔΕΝ ΤΑ ΚΑΤΑΦΕΡΝΟΥΜΕ, είτε γιατί δεν μας βοηθάει το εκπαιδευτικό σύστημα, είτε γιατί πιστεύουμε (!) πολύ σ’ αυτό και εφαρμόζουμε κατά γράμμα τις οδηγίες του (Α.Π., συμπεριφορά, ύλη, απουσίες, βαθμούς, ποινές, κ.ά.), είτε γιατί έχουμε εμείς οι ίδιοι προσωπικά ελλείμματα και δεν μπορούμε λοιπόν να βοηθήσουμε τους μαθητές μας. Οπότε, ας μην εθελοτυφλούμε, και σε μας ορμάνε οι φλόγες. Δεν είμαι τυχερός, αυτές τις μέρες θα’ θελα να ήμουν φιλόλογος βαθμολογητής, να διαβάσω και να κρατήσω σημειώσεις από τα γραπτά των παιδιών, να μάθω απ’ αυτά, να τα δημοσιεύσω και να μάθει και η κοινωνία μας, να πάρει ιδέες για ένα καλύτερο εκπαιδευτικό σύστημα. Παρακαλώ συνάδελφοι φιλόλογοι, καν’ τε το, δημοσιεύστε τις απόψεις των μαθητών που θα διαβάσετε στα γραπτά τους, τώρα είναι μοναδική ευκαιρία.
Μα τότε, γιατί δήλωσα παραπάνω ότι ΕΙΜΑΙ ΑΠΟ ΕΚΕΙΝΟΥΣ ΠΟΥ ΥΠΕΡΑΣΠΙΖΟΝΤΑΙ ΚΑΙ ΑΓΑΠΟΥΝ ΤΟ «ΣΧΟΛΙΚΟ ΒΙΒΛΙΟ»; Φυσικά μιλάω για το σχολικό βιβλίο σαν έννοια και όχι γενικά για όλα τα βιβλία που συχνά έχουν τη μορφή που περιέγραψα πιο πάνω και κάνει τους μαθητές να τα μισήσουν.
Θα μου φωνάξει κάποιος. «Δεν είσαι μαθητής, γι αυτό». Και δίκιο θα έχει, αλλά δεν είναι μόνο γι αυτό. Δεν θεωρώ τα σχολικά βιβλία σαν πανάκεια για τη μάθηση, ούτε σαν πνευματικά αριστουργήματα (μερικές φορές είναι). Αλλά σκεφθείτε ότι σε μερικά σπίτια, χωρίς βιβλιοθήκες, όπου μπορεί να συνωστίζονται σε λίγα τετραγωνικά μέτρα πολυμελείς οικογένειες, τα σχολικά βιβλία, έστω και κλεισμένα σε κούτες ΝΟΥΝΟΥ κάτω από κρεβάτια θα είναι τα μόνα βιβλία με αποσπάσματα - διαμάντια της ελληνικής και ξένης λογοτεχνίας και ποίησης, κείμενα των αρχαίων συγγραφέων, Ιστορίας, Μαθηματικών, Βιολογίας και τόσα άλλα. ΑΞΙΖΕΙ αυτά τα βιβλία να μην καταστραφούν ακόμη και αν διαβαστούν και ελάχιστες μόνο σελίδες τους έστω και μετά από χρόνια, ακόμη και αν μόνο οι τίτλοι τους έχουν διαβαστεί και τα ονόματα των δημιουργών τους. Επίσης μερικά από τα βιβλία ειδικότητας των τάξεων του Επαγγελματικού Λυκείου που θα χρειασθούν ίσως κατά την άσκηση του επαγγέλματος αργότερα. Σε πολλά σπίτια ίσως να μην αγοραστούν ποτέ βιβλία. Τα σχολικά (τουλάχιστον κάποια από αυτά) θα εκπέμπουν πάντα ένα μικρό έστω φως. Στο σπίτι της μητέρας μου (ούτε το Δημοτικό δεν έχει τελειώσει) βρήκα μια παλιά σχολική μετάφραση της Οδύσσειας. Την είχε διαβάσει !!
Παρακαλώ τους μαθητές μου να αγαπήσουν το βιβλίο. Ελπίζω ότι τα καταφέρνω που και που. Δουλεύω σε μια περιοχή όπου στα σπίτια που μεγαλώνουν οι μαθητές μας δεν υπάρχουν βιβλία και που οι γονείς τρέχουν όλη μέρα για το μεροκάματο και είναι δύσκολο να αποκτήσουν από το σπίτι τους οι μαθητές κίνητρα για μάθηση, για πνευματική καλλιέργεια. Συχνά λοιπόν τα μόνα βιβλία που έχουν είναι τα σχολικά. Αν λείψουν κι αυτά, μόνο έπιπλα και πιάτα θα έχουν τα σπίτια. Ας αγαπήσουν λοιπόν αυτά τα βιβλία, ας τα εκμεταλλευτούν όσο μπορούν και ας μην τα βλέπουν σαν φταίχτες για τα προβλήματα του εκπαιδευτικού συστήματος, άλλες είναι οι αιτίες. Ας τα δουν σαν βιβλία, όχι σαν «σχολικά» βιβλία, ελεύθερα από βάρη που άδικα τους έχουν φορτωθεί, ας τα ξεφυλλίσουν το καλοκαίρι ή σε άσχετο χρόνο από τότε που αποτελούν «διδακτέα ύλη», έχουν πολλά από αυτά μέσα τους αληθινό πνευματικό πλούτο, αρκεί να ψάξουν να τον βρουν έστω και μακριά από τις αίθουσες και τα Α.Π. Και το τελευταίο απ’ αυτά τα βιβλία αξίζει σεβασμό σαν πνευματικό πόνημα που κρύβει ένα κομμάτι από την ψυχή του συγγραφέα του. Ας τα δουν με τα μάτια του λογοτέχνη «το ένα βιβλίο ν’ ανασκευάζει ή να πολεμάει τ’ άλλο, όλα μαζί σε γυμνάζουν στη διαδικασία του διαλόγου…., ας παρακινηθούν απ’ αυτά κι’ άθελά τους ακόμα, να διαβάσουν άλλα, αντίθετα, για να μορφώσουν γνώμη, να συγκρίνουν, να διαφωτιστούν …., και να τα επικρίνουν, να τα αρνηθούν, αν είναι για προπαγάνδα, να αρνηθούν στα ΜΜΕ να τα παραμερίσουν, να πιστέψουν πως ο κόσμος, αν σωθεί, θα το χρωστάει στο βιβλίο». Τα δίνει όλα τα κλειδιά ο Τερζάκης.
Τα παραπάνω σαφή μηνύματα που σημειολογικά προκύπτουν από την ανάλυση της μαθητικής συμπεριφοράς προς τα σχολικά βιβλία πρέπει να αξιοποιηθούν από την Πολιτεία.
Αφενός οι μαθητές επιθυμούν το προφανές, δηλαδή βιβλία ελκυστικά, χρήσιμα, κατανοητά, με περιεχόμενο που θα τους βοηθάει να εξελίσσονται πνευματικά και να τους δίνει τη δυνατότητα να αποκτούν τις απαραίτητες δεξιότητες για την αντιμετώπιση της ζωής τους μετά το σχολείο. Αφετέρου το εκπαιδευτικό σύστημα πρέπει να μπορεί να βοηθάει τους μαθητές να ολοκληρωθούν σωματικά, ψυχικά, πνευματικά για να σταθούν αυτάρκεις με αυτοπεποίθηση στην κοινωνία. Εδώ δεν μπορεί να δοθεί κάποια μαγική λύση και είναι συνάρτηση πολλών επιμέρους βελτιωτικών διαδικασιών που θα προκύψουν από το συνεχή διάλογο για την Παιδεία μεταξύ όλων των ενδιαφερομένων (πολιτεία, γονείς, μαθητές, εκπαιδευτικοί, κοινωνία). Σημαντικά είναι τα μηνύματα προς εμάς, τους εκπαιδευτικούς, για τη στάση μας μέσα στο σχολείο που θα πρέπει να σηματοδοτεί την πρόθεσή μας για πραγματική βοήθεια προς τους μαθητές στην εκπλήρωση των στόχων τους. Πρέπει πρώτοι εμείς να αποδεχόμαστε άνευ όρων όλους τους μαθητές, χωρίς διακρίσεις, προκαταλήψεις και στερεότυπα, να βοηθάμε στη βελτίωση του ψυχολογικού κλίματος στο σχολείο και να ενθαρρύνουμε την επικοινωνία και τη συνεργασία (μαθητών, γονέων, καθηγητών). Πρέπει επίσης να θέτουμε μαζί με τους μαθητές στόχους αλλά και κανόνες συμπεριφοράς των οποίων οι παραβάσεις να μην οδηγούν σε τιμωρητικές, «παραδειγματικές» και υπερβολικές κυρώσεις αλλά αυτές να έχουν παιδαγωγικό χαρακτήρα με βάση τις φυσικές και λογικές συνέπειες των πράξεων μετά από διάλογο και συνεργασία μαζί τους. Χρειάζεται να βελτιώνουμε συνεχώς τη μαθησιακή διαδικασία με εφαρμογή σύγχρονων μεθόδων διδασκαλίας που πρέπει να περιλαμβάνει με δική μας πρωτοβουλία και ευθύνη θέματα εκτός Α.Π. που άπτονται των εφηβικών προβλημάτων, να φροντίζουμε για την συνεχή επιμόρφωσή μας και να παρέχουμε κατά το δυνατόν συμβουλευτική υποστήριξη στους μαθητές μας. Προτείνω να καταρτίζουμε μαζί με τους μαθητές μας στην αρχή της χρονιάς σε κάθε σχολείο αλλά και σε κάθε τάξη κανονισμών λειτουργίας που θα αφορά θέματα συμπεριφοράς καθηγητών και μαθητών και συνέπειας στην εκπαιδευτική διαδικασία (φοίτηση, προετοιμασία, προσπάθεια, πρωτοβουλία, συμμετοχή) με ειλικρινή προσπάθεια επίτευξης των στόχων και από τους μαθητές και από τους καθηγητές.
Θα θίγονται κατά καιρούς ποικίλα θέματα από την καθημερινή εκπαιδευτική πράξη, μερικά αν χρειάζεται και κατ’ επανάληψη, με στόχο την εύρεση λύσεων και κυρίως την προώθηση τεχνικών βελτιώσεων του εκπαιδευτικού συστήματος για αύξηση της αποτελεσματικότητας της εκπαιδευτικής διαδικασίας. Οι περισσότερες από τις απόψεις αυτές είτε διαβιβάζονται και στο ΥΠ.Ε.Π.Θ. και στο Παιδαγωγικό Ινστιτούτο στα αρμόδια τμήματα μέσω επιστολής είτε αναρτώνται στο www.meafora.gr με την ευκαιρία του διαλόγου για την Παιδεία.
Α’ Μέρος : ΤΟ ΣΧΟΛΙΚΟ ΒΙΒΛΙΟ
Στην πρεμιέρα των πανελλαδικών εξετάσεων, κατά την εξέταση στη Νεοελληνική Γλώσσα, ζητήθηκε από τους μαθητές να δουλέψουν πάνω σε ένα απόσπασμα από το δοκίμιο του Άγγελου Τερζάκη «Ταραγμένες Ψυχές», για το βιβλίο και τις αρετές του και να γράψουν ένα κείμενο με θέμα: «Συχνά παρατηρείται πολλοί μαθητές να καταστρέφουν τα σχολικά τους βιβλία στα προαύλια των σχολείων κατά το τέλος του σχολικού έτους. Σε άρθρο που θα δημοσιευθεί στη σχολική σας εφημερίδα να αιτιολογήσετε το παραπάνω φαινόμενο και να αναφερθείτε στους τρόπους που θα συμβάλουν στην αρμονική συνύπαρξη του βιβλίου με τα ηλεκτρονικά μέσα πληροφόρησης και γνώσης» (ολόκληρο το θέμα σε σχόλιο σ’ αυτή την ανάρτηση, δείτε και ένα σχετικό σχόλιο στο blog του σχολείου μας http://epalanoliosion.blogspot.com/2009/05/blog-post_15.html). Στο σχολείο οι μαθητές που τέλειωναν, μας είπαν ότι τους φάνηκε εύκολο θέμα. Δυσκολεύομαι να το πιστέψω, αλλά έτσι κι αλλιώς η μεγάλη παγίδα των πανελλαδικών όπως γίνονται σήμερα δεν είναι το επίπεδο δυσκολίας των θεμάτων, αλλά οι προοπτικές των παιδιών μας μετά τις εξετάσεις. Πάντως ήταν η ευκαιρία των μαθητών μας να πουν τις απόψεις τους για το Εκπαιδευτικό μας σύστημα και πρέπει αυτή να αξιοποιηθεί.
To κυριότερο ζήτημα που προκύπτει σχετικά με τα σχολικά βιβλία είναι η αμφισβήτηση της αξίας τους, ακόμη και της ύπαρξής τους, είτε ως μαθητικά βοηθήματα, είτε ως βιβλία γενικότερου ενδιαφέροντος και εκτός του σχολείου.
Εναντίον και της ύπαρξής τους ακόμη (ΕΜΜΕΣΑ προς το παρόν) στρέφεται η τεχνολογία των Η/Υ και του διαδικτύου που οδηγεί πολλούς εκπαιδευτικούς να θεωρούν ότι ο μαθητής πρέπει απλώς να μάθει να βρίσκει εύκολα και γρήγορα τις πληροφορίες που θα χρειάζεται στη ζωή του με τη χρήση των Η/Υ και να μην διαθέτει άσκοπο χρόνο να διαβάζει και να αποστηθίζει γνώσεις από βιβλία που πιθανόν να μην του χρειαστούν αργότερα. Η άποψη αυτή παραγνωρίζει την αξία του βιβλίου ως μέσο για την πνευματική ωρίμαση του μαθητή και θεωρεί ότι στην εποχή μας ο πρώτος λόγος ανήκει στην Τεχνολογία που είναι η απάντηση στη λύση των προβλημάτων διαβίωσης των ανθρώπων. Η άποψη αυτή σχολιάζεται στην επόμενη ανάρτηση, ας επικεντρωθούμε τώρα στο ζήτημα της αξίας των σχολικών βιβλίων που διανέμονται δωρεάν στους μαθητές.
Ένα σχολικό βιβλίο αποδεικνύεται ότι έχει μεγαλύτερη αξία όταν η εμβέλειά του περιεχομένου του επεκτείνεται και πέραν των σχολικών αιθουσών, στα βιβλιοπωλεία, στους χώρους δουλειάς, στις βιβλιοθήκες, στα σπίτια κ.ά. Αλλά πρώτο και κυρίαρχο ρόλο έχει μέσα στο σχολείο, όπου αποτελεί ένα αναγκαίο βοήθημα για τις ανάγκες της εκπαιδευτικής διαδικασίας. Οι πρώτοι κριτές λοιπόν είναι οι μαθητές και οι καθηγητές.
Εξαρχής δηλώνω ότι ΕΙΜΑΙ ΑΠΟ ΕΚΕΙΝΟΥΣ ΠΟΥ ΥΠΕΡΑΣΠΙΖΟΝΤΑΙ ΚΑΙ ΑΓΑΠΟΥΝ ΤΟ ΣΧΟΛΙΚΟ ΒΙΒΛΙΟ αλλά μπορώ να κατανοήσω και την ακραία συχνά μαθητική συμπεριφορά της καταστροφής τους για λόγους που θα αναπτύξω. Στόχος της ανάρτησης δεν είναι όμως να εξηγήσω απλώς το φαινόμενο, αλλά να προσπαθήσω να δείξω στους μαθητές μου την ανάγκη να αγαπήσουν αυτά τα βιβλία, τα σχολικά, να εκτιμήσουν το πνευματικό τους περιεχόμενο, να τα κρίνουν, να τα αξιοποιήσουν και να προχωρήσουν παραπέρα στη ζωή τους σε ευρύτερες πνευματικές αναζητήσεις.
Είναι αρκετά εύκολο να διακρίνουμε τις προφανείς τουλάχιστον αιτίες της συμπεριφοράς αυτής αλλά και να καταλάβουμε τις βαθύτερες. Φτάνει να ξεφυλλίσουμε τυχαία μερικά βιβλία. Θα δούμε (με αρκετές εξαιρέσεις βέβαια) τόσες κακέκτυπες συντομεύσεις πανεπιστημιακών συγγραμμάτων, τόσες επανεκτυπώσεις από βιβλία που γράφτηκαν πάνω από 25 χρόνια πριν, τόσο πρόχειρες βιβλιοδεσίες, τόσο κακή αισθητική εμφάνιση, τόσες αστοχίες στην επιλογή θεμάτων, τόσες απουσίες ζητημάτων που «καίνε» τους εφήβους μας, τόσα λάθη, τόσες ιστορικές ανακρίβειες, τόσο λίγες εικόνες, τόσο μεγάλη ύλη. Ας δούμε και τα Α.Π. που υποστηρίζουν αυτά τα βιβλία. Σφιχτά, κλειστά, υποχρεωτικά, με μορφή σχεδόν βασιλικών διαταγμάτων θα’ λεγε κανείς επιβάλλουν τη μοναδική σωστή γνώση που υποχρεούται ο μαθητής να αποστηθίσει για να περάσει την τάξη, να μπει στο Πανεπιστήμιο, να «πετύχει» στη ζωή του. Ας συλλογιστούμε και τις προοπτικές ανεργίας που ανοίγονται στους νέους μας, μετά τόση αποστήθιση, μετά τόσες «επιτυχημένες» εξετάσεις, μετά τόσο κόπο. Γιατί να αγαπήσει κάποιος κάτι που τον βασάνισε, τον κούρασε ψυχικά και σωματικά και μετά δεν θα του δώσει αυτά που βουβά του υπόσχεται; Ξενύχτισε για να παπαγαλίσει και θα «πετύχει» στο Πανεπιστήμιο στην … 37η σχολή της επιλογής του. Θα πιάσει δουλειά και θα χρειαστεί εκπαίδευση από το μηδέν για να ανταποκριθεί, όσα έμαθε θα του είναι άχρηστα. Οι γονείς του αιμορράγησαν οικονομικά γιατί πλήρωναν χρόνια φροντιστήρια για να μάθει αυτά που ΔΕΝ μπορούσε να μάθει από τα συγκεκριμένα βιβλία στο σχολείο.
Δυστυχώς συνάδελφοι, το εκπαιδευτικό μας σύστημα δεν συμβάλλει εδώ και πάρα πολλά χρόνια ουσιαστικά στην εκπλήρωση των ονείρων των μαθητών μας (γι αυτό και τόσες άστοχες εκπαιδευτικές μεταρρυθμίσεις και αλλαγές τύπων σχολείων και εξεταστικών συστημάτων). Δε βοηθάει στην επίτευξη των στόχων τους. Και τα σχολικά βιβλία χρησιμεύουν στην πραγματικότητα σαν το αντικείμενο στο οποίο οι μαθητές προβάλλουν τα αισθήματά τους για το εκπαιδευτικό σύστημα στο οποίο υποχρεωτικά βρίσκονται. Και συχνά προβάλλουν την απογοήτευση και ακόμη και την αποστροφή τους γι αυτό επειδή δεν διασφαλίζει το μέλλον τους, οπότε η καταστροφή και το κάψιμο των βιβλίων είναι το συμβολικό μέσο που ελαφρύνει το ψυχικό τους φορτίο και είναι ταυτόχρονα κραυγή αγωνίας για μια καλύτερη εκπαίδευση.
Στο εκπαιδευτικό σύστημα όμως ανήκουμε και μεις, οι εκπαιδευτικοί. Ρόλος μας είναι να δουλέψουμε μαζί με τους μαθητές για να τους βοηθήσουμε μέσα από την παιδαγωγική σχέση και την άμεση και έμμεση επικοινωνία, βασιζόμενοι στην προσωπική μας παιδεία (πέρα από Α.Π., διδακτικά αντικείμενα οποιωνδήποτε μαθημάτων, νόμους, εγκυκλίους και διατάγματα) να αυτοβελτιωθούν. Να βρουν τα κατάλληλα κίνητρα και να αρπάξουν τις ευκαιρίες που χρειάζονται για να γίνουν καλύτεροι άνθρωποι. Θέλουμε να ελπίζουμε ότι βοηθάμε τους μαθητές μας να γίνουν ολοκληρωμένες πνευματικές και ηθικές προσωπικότητες, άνθρωποι μορφωμένοι, ιδεολόγοι, κοινωνικοί, αντιρατσιστές, υπεύθυνοι, με αυτοπεποίθηση, πολιτισμένοι. Αυτό το έργο έχουμε κυρίως, αλλά ΣΥΧΝΑ ΔΕΝ ΤΑ ΚΑΤΑΦΕΡΝΟΥΜΕ, είτε γιατί δεν μας βοηθάει το εκπαιδευτικό σύστημα, είτε γιατί πιστεύουμε (!) πολύ σ’ αυτό και εφαρμόζουμε κατά γράμμα τις οδηγίες του (Α.Π., συμπεριφορά, ύλη, απουσίες, βαθμούς, ποινές, κ.ά.), είτε γιατί έχουμε εμείς οι ίδιοι προσωπικά ελλείμματα και δεν μπορούμε λοιπόν να βοηθήσουμε τους μαθητές μας. Οπότε, ας μην εθελοτυφλούμε, και σε μας ορμάνε οι φλόγες. Δεν είμαι τυχερός, αυτές τις μέρες θα’ θελα να ήμουν φιλόλογος βαθμολογητής, να διαβάσω και να κρατήσω σημειώσεις από τα γραπτά των παιδιών, να μάθω απ’ αυτά, να τα δημοσιεύσω και να μάθει και η κοινωνία μας, να πάρει ιδέες για ένα καλύτερο εκπαιδευτικό σύστημα. Παρακαλώ συνάδελφοι φιλόλογοι, καν’ τε το, δημοσιεύστε τις απόψεις των μαθητών που θα διαβάσετε στα γραπτά τους, τώρα είναι μοναδική ευκαιρία.
Μα τότε, γιατί δήλωσα παραπάνω ότι ΕΙΜΑΙ ΑΠΟ ΕΚΕΙΝΟΥΣ ΠΟΥ ΥΠΕΡΑΣΠΙΖΟΝΤΑΙ ΚΑΙ ΑΓΑΠΟΥΝ ΤΟ «ΣΧΟΛΙΚΟ ΒΙΒΛΙΟ»; Φυσικά μιλάω για το σχολικό βιβλίο σαν έννοια και όχι γενικά για όλα τα βιβλία που συχνά έχουν τη μορφή που περιέγραψα πιο πάνω και κάνει τους μαθητές να τα μισήσουν.
Θα μου φωνάξει κάποιος. «Δεν είσαι μαθητής, γι αυτό». Και δίκιο θα έχει, αλλά δεν είναι μόνο γι αυτό. Δεν θεωρώ τα σχολικά βιβλία σαν πανάκεια για τη μάθηση, ούτε σαν πνευματικά αριστουργήματα (μερικές φορές είναι). Αλλά σκεφθείτε ότι σε μερικά σπίτια, χωρίς βιβλιοθήκες, όπου μπορεί να συνωστίζονται σε λίγα τετραγωνικά μέτρα πολυμελείς οικογένειες, τα σχολικά βιβλία, έστω και κλεισμένα σε κούτες ΝΟΥΝΟΥ κάτω από κρεβάτια θα είναι τα μόνα βιβλία με αποσπάσματα - διαμάντια της ελληνικής και ξένης λογοτεχνίας και ποίησης, κείμενα των αρχαίων συγγραφέων, Ιστορίας, Μαθηματικών, Βιολογίας και τόσα άλλα. ΑΞΙΖΕΙ αυτά τα βιβλία να μην καταστραφούν ακόμη και αν διαβαστούν και ελάχιστες μόνο σελίδες τους έστω και μετά από χρόνια, ακόμη και αν μόνο οι τίτλοι τους έχουν διαβαστεί και τα ονόματα των δημιουργών τους. Επίσης μερικά από τα βιβλία ειδικότητας των τάξεων του Επαγγελματικού Λυκείου που θα χρειασθούν ίσως κατά την άσκηση του επαγγέλματος αργότερα. Σε πολλά σπίτια ίσως να μην αγοραστούν ποτέ βιβλία. Τα σχολικά (τουλάχιστον κάποια από αυτά) θα εκπέμπουν πάντα ένα μικρό έστω φως. Στο σπίτι της μητέρας μου (ούτε το Δημοτικό δεν έχει τελειώσει) βρήκα μια παλιά σχολική μετάφραση της Οδύσσειας. Την είχε διαβάσει !!
Παρακαλώ τους μαθητές μου να αγαπήσουν το βιβλίο. Ελπίζω ότι τα καταφέρνω που και που. Δουλεύω σε μια περιοχή όπου στα σπίτια που μεγαλώνουν οι μαθητές μας δεν υπάρχουν βιβλία και που οι γονείς τρέχουν όλη μέρα για το μεροκάματο και είναι δύσκολο να αποκτήσουν από το σπίτι τους οι μαθητές κίνητρα για μάθηση, για πνευματική καλλιέργεια. Συχνά λοιπόν τα μόνα βιβλία που έχουν είναι τα σχολικά. Αν λείψουν κι αυτά, μόνο έπιπλα και πιάτα θα έχουν τα σπίτια. Ας αγαπήσουν λοιπόν αυτά τα βιβλία, ας τα εκμεταλλευτούν όσο μπορούν και ας μην τα βλέπουν σαν φταίχτες για τα προβλήματα του εκπαιδευτικού συστήματος, άλλες είναι οι αιτίες. Ας τα δουν σαν βιβλία, όχι σαν «σχολικά» βιβλία, ελεύθερα από βάρη που άδικα τους έχουν φορτωθεί, ας τα ξεφυλλίσουν το καλοκαίρι ή σε άσχετο χρόνο από τότε που αποτελούν «διδακτέα ύλη», έχουν πολλά από αυτά μέσα τους αληθινό πνευματικό πλούτο, αρκεί να ψάξουν να τον βρουν έστω και μακριά από τις αίθουσες και τα Α.Π. Και το τελευταίο απ’ αυτά τα βιβλία αξίζει σεβασμό σαν πνευματικό πόνημα που κρύβει ένα κομμάτι από την ψυχή του συγγραφέα του. Ας τα δουν με τα μάτια του λογοτέχνη «το ένα βιβλίο ν’ ανασκευάζει ή να πολεμάει τ’ άλλο, όλα μαζί σε γυμνάζουν στη διαδικασία του διαλόγου…., ας παρακινηθούν απ’ αυτά κι’ άθελά τους ακόμα, να διαβάσουν άλλα, αντίθετα, για να μορφώσουν γνώμη, να συγκρίνουν, να διαφωτιστούν …., και να τα επικρίνουν, να τα αρνηθούν, αν είναι για προπαγάνδα, να αρνηθούν στα ΜΜΕ να τα παραμερίσουν, να πιστέψουν πως ο κόσμος, αν σωθεί, θα το χρωστάει στο βιβλίο». Τα δίνει όλα τα κλειδιά ο Τερζάκης.
Τα παραπάνω σαφή μηνύματα που σημειολογικά προκύπτουν από την ανάλυση της μαθητικής συμπεριφοράς προς τα σχολικά βιβλία πρέπει να αξιοποιηθούν από την Πολιτεία.
Αφενός οι μαθητές επιθυμούν το προφανές, δηλαδή βιβλία ελκυστικά, χρήσιμα, κατανοητά, με περιεχόμενο που θα τους βοηθάει να εξελίσσονται πνευματικά και να τους δίνει τη δυνατότητα να αποκτούν τις απαραίτητες δεξιότητες για την αντιμετώπιση της ζωής τους μετά το σχολείο. Αφετέρου το εκπαιδευτικό σύστημα πρέπει να μπορεί να βοηθάει τους μαθητές να ολοκληρωθούν σωματικά, ψυχικά, πνευματικά για να σταθούν αυτάρκεις με αυτοπεποίθηση στην κοινωνία. Εδώ δεν μπορεί να δοθεί κάποια μαγική λύση και είναι συνάρτηση πολλών επιμέρους βελτιωτικών διαδικασιών που θα προκύψουν από το συνεχή διάλογο για την Παιδεία μεταξύ όλων των ενδιαφερομένων (πολιτεία, γονείς, μαθητές, εκπαιδευτικοί, κοινωνία). Σημαντικά είναι τα μηνύματα προς εμάς, τους εκπαιδευτικούς, για τη στάση μας μέσα στο σχολείο που θα πρέπει να σηματοδοτεί την πρόθεσή μας για πραγματική βοήθεια προς τους μαθητές στην εκπλήρωση των στόχων τους. Πρέπει πρώτοι εμείς να αποδεχόμαστε άνευ όρων όλους τους μαθητές, χωρίς διακρίσεις, προκαταλήψεις και στερεότυπα, να βοηθάμε στη βελτίωση του ψυχολογικού κλίματος στο σχολείο και να ενθαρρύνουμε την επικοινωνία και τη συνεργασία (μαθητών, γονέων, καθηγητών). Πρέπει επίσης να θέτουμε μαζί με τους μαθητές στόχους αλλά και κανόνες συμπεριφοράς των οποίων οι παραβάσεις να μην οδηγούν σε τιμωρητικές, «παραδειγματικές» και υπερβολικές κυρώσεις αλλά αυτές να έχουν παιδαγωγικό χαρακτήρα με βάση τις φυσικές και λογικές συνέπειες των πράξεων μετά από διάλογο και συνεργασία μαζί τους. Χρειάζεται να βελτιώνουμε συνεχώς τη μαθησιακή διαδικασία με εφαρμογή σύγχρονων μεθόδων διδασκαλίας που πρέπει να περιλαμβάνει με δική μας πρωτοβουλία και ευθύνη θέματα εκτός Α.Π. που άπτονται των εφηβικών προβλημάτων, να φροντίζουμε για την συνεχή επιμόρφωσή μας και να παρέχουμε κατά το δυνατόν συμβουλευτική υποστήριξη στους μαθητές μας. Προτείνω να καταρτίζουμε μαζί με τους μαθητές μας στην αρχή της χρονιάς σε κάθε σχολείο αλλά και σε κάθε τάξη κανονισμών λειτουργίας που θα αφορά θέματα συμπεριφοράς καθηγητών και μαθητών και συνέπειας στην εκπαιδευτική διαδικασία (φοίτηση, προετοιμασία, προσπάθεια, πρωτοβουλία, συμμετοχή) με ειλικρινή προσπάθεια επίτευξης των στόχων και από τους μαθητές και από τους καθηγητές.
ΚΑΤΗΓΟΡΙΕΣ ΘΕΜΑΤΩΝ
ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ
Τρίτη 12 Μαΐου 2009
Παιδείας … στέγαση
Βλέπε και "Παιδείας στόχοι και εκπαιδευτικό έργο" στο σχόλιο αυτής της ανάρτησης.
Εδώ και πολλά χρόνια, στα Άνω Λιόσια, το γεφύρι της Άρτας θεωρείται πια ξεπερασμένο. Το ιστορικό του κτηρίου – φαντάσματος που υποσχέθηκαν κάποιοι (κυκλοφορούν ανάμεσά μας) να γίνει σχολείο και να στεγάσει τα όνειρα των μαθητών της υποβαθμισμένης περιοχής μας, είναι πια θρυλικό. Το αδηφάγο (σε χρήματα και ελπίδες) αυτό γιαπί είναι κοντά μας, στα 100 μέτρα και μας κοιτάζει θαρρείς ειρωνικά, όταν από τα παράθυρα των containers και των προκάτ αιθουσών όπου κάνουμε μάθημα ξεφύγει η ματιά μας προς την ελπίδα. Και η ματιά και το μυαλό εύκολα ξεφεύγουν από το χώρο όπου αναγκαστικά βρίσκεται το σώμα (μόνο και μόνο γιατί το όριο απουσιών ξεπεράστηκε οριακά), γιατί στο χώρο αυτό συχνά το ταβάνι στάζει, το κλιματιστικό αργεί να φέρει τη ζέστη, τα χνώτα 20 ατόμων σε ένα μικρό κλειστό χώρο κάνουν τη μετάδοση των ιών και μικροβίων μια εύκολη υπόθεση, τα παράθυρα και οι πόρτες συχνά ή δεν ανοίγουν ή δεν κλείνουν καλά, ακόμα κι ο ψίθυρος διογκώνεται, το μάθημα από τις διπλανές «τάξεις» ακούγεται ξεκάθαρα μέσα από το φτενό διαχωριστικό, η μπάλα μας τρομάζει με τον εκκωφαντικό θόρυβο που κάνει χτυπώντας απρόσμενα στο ..αντηχείο μας, ο μαθητής της διπλανής τάξης για να βγει περνάει μέσα από την τάξη μας (η ζωή έχει 2 πόρτες, οι δύο αίθουσές μας μόνο μία), η ύλη δεν βγήκε ακόμη, κανείς δεν περπατάει στο στενό διάδρομο ανάμεσα στα θρανία, ούτε μαθητής, ούτε δάσκαλος (οριακά χωρούν στο πλάι γυρισμένοι), το κέφι για μάθημα δύσκολα βρίσκεται, το κουδούνι αργεί ακόμη για να ξεφύγουμε… Σας παρακαλώ, δείτε τις φωτογραφίες, (http://epalanoliosion.blogspot.com/2008/12/blog-post_04.html), εδώ η εικόνα αξίζει 1000000+ λέξεις. Αν περιηγηθείτε το ιστολόγιο θα δείτε όλο το ιστορικό, με λεπτομέρειες.
Εδώ και πολλά χρόνια, στα Άνω Λιόσια, το γεφύρι της Άρτας θεωρείται πια ξεπερασμένο. Το ιστορικό του κτηρίου – φαντάσματος που υποσχέθηκαν κάποιοι (κυκλοφορούν ανάμεσά μας) να γίνει σχολείο και να στεγάσει τα όνειρα των μαθητών της υποβαθμισμένης περιοχής μας, είναι πια θρυλικό. Το αδηφάγο (σε χρήματα και ελπίδες) αυτό γιαπί είναι κοντά μας, στα 100 μέτρα και μας κοιτάζει θαρρείς ειρωνικά, όταν από τα παράθυρα των containers και των προκάτ αιθουσών όπου κάνουμε μάθημα ξεφύγει η ματιά μας προς την ελπίδα. Και η ματιά και το μυαλό εύκολα ξεφεύγουν από το χώρο όπου αναγκαστικά βρίσκεται το σώμα (μόνο και μόνο γιατί το όριο απουσιών ξεπεράστηκε οριακά), γιατί στο χώρο αυτό συχνά το ταβάνι στάζει, το κλιματιστικό αργεί να φέρει τη ζέστη, τα χνώτα 20 ατόμων σε ένα μικρό κλειστό χώρο κάνουν τη μετάδοση των ιών και μικροβίων μια εύκολη υπόθεση, τα παράθυρα και οι πόρτες συχνά ή δεν ανοίγουν ή δεν κλείνουν καλά, ακόμα κι ο ψίθυρος διογκώνεται, το μάθημα από τις διπλανές «τάξεις» ακούγεται ξεκάθαρα μέσα από το φτενό διαχωριστικό, η μπάλα μας τρομάζει με τον εκκωφαντικό θόρυβο που κάνει χτυπώντας απρόσμενα στο ..αντηχείο μας, ο μαθητής της διπλανής τάξης για να βγει περνάει μέσα από την τάξη μας (η ζωή έχει 2 πόρτες, οι δύο αίθουσές μας μόνο μία), η ύλη δεν βγήκε ακόμη, κανείς δεν περπατάει στο στενό διάδρομο ανάμεσα στα θρανία, ούτε μαθητής, ούτε δάσκαλος (οριακά χωρούν στο πλάι γυρισμένοι), το κέφι για μάθημα δύσκολα βρίσκεται, το κουδούνι αργεί ακόμη για να ξεφύγουμε… Σας παρακαλώ, δείτε τις φωτογραφίες, (http://epalanoliosion.blogspot.com/2008/12/blog-post_04.html), εδώ η εικόνα αξίζει 1000000+ λέξεις. Αν περιηγηθείτε το ιστολόγιο θα δείτε όλο το ιστορικό, με λεπτομέρειες.

Και έρχονται, βλέπουν και απέρχονται χρόνια τώρα δήμαρχοι, πολιτικοί, δημοσιογράφοι, διευθυντές και προϊστάμενοι Εκπαίδευσης, κουνούν το κεφάλι, γράφουν λίγα λόγια στον τύπο, στο internet, στα πρακτικά των συμβουλίων, ψάχνουν ποιος έφαγε τα πρώτα λεφτά, ποιος έφαγε τα δεύτερα, τα τρίτα …, ποιος θα αναλάβει τώρα …. Πόσα θα πάρει ο τωρινός υποψήφιος ανάδοχος … αυτός θα είναι καλύτερος; Ο ΟΣΚ αναγγέλλει βιοκλιματικά κτήρια… (όχι όμως εδώ, στην ΥΠΟΛΟΙΠΗ Ελλάδα. Εδώ είναι το Κέντρο Πάλης, 300 μέτρα απόσταση, απ’ όπου ακούγονται τραγούδια και χοροί (so you think you can dance?) και εμείς έχουμε το γιαπί και τα containers αντικριστά του και το κοιτάμε με ζήλεια (so you think you can learn?)
Οι εκπαιδευτικοί χρησιμοποιούν ένα «όπλο» συχνά, τη … μετάθεση. Οι μαθητές την … κατάληψη. Οι γονείς την … ανοχή (τρία χρόνια είναι, θα περάσουν). Άσφαιρα όπλα, μόνο θόρυβο κάνουν τελικά.
Χρόνια υποσχέσεις. Από πρόπερσι είχαμε μια πιο σοβαρή αντιμετώπιση, ήλθε προς τιμή του ο Υφυπουργός Παιδείας και μίλησε στα παιδιά και ζήτησε συγγνώμη εκ μέρους της πολιτείας, ήλθαν κι ο Δήμαρχος, ο Αντιδήμαρχος, ο ΟΣΚ, πήγαμε και μεις, έγινε ανάθεση και ήταν να αρχίσουν εργασίες το Δεκέμβρη 2008, μετά έγινε το Φλεβάρη, Μάης τώρα και τίποτα πάλι. Εξετάσεις τώρα, πίεση, άγχος, διακοπές μετά, το μυαλό ξεφεύγει αλλού. Για λίγο όμως. Μα πόσο στοιχίζει πια αυτό το σχολείο, τα μπετά και τα τούβλα μπήκανε, τα πλακάκια και οι σοβάδες μάλλον λιγότερο στοιχίζουν, στεγαστικό δάνειο αν είχαμε πάρει θα κοντεύαμε να το ξεχρεώσουμε.Απαντήστε σας παρακαλώ (ελπίζω να μην πει κανείς ότι δεν αφορά το διάλογο για την παιδεία, ξαναδείτε τον τίτλο του άρθρου): Θα έλθει ο εργολάβος; Θα μπει το νερό στ’ αυλάκι; Θα πούμε αλήθεια στα παιδιά μας αυτή τη φορά; Αν έλθει ο Σεπτέμβρης, στον αγιασμό, θα μπορέσουμε να κοιτάξουμε τους μαθητές μας στα μάτια ή θα αρχίσουμε να αναρωτιόμαστε πότε θα αρχίσει η επόμενη κατάληψη; Και στείλτε μας ένα χαρτί με σφραγίδες και υπογραφές, την τάδε του μηνός του τάδε έτους θα μπείτε στο νέο σχολείο. Όχι πια προφορικώς. Γραπτώς.
Μακάρι να ευοδωθεί ο διάλογος για την Παιδεία. Αλλά πριν βρούμε τρόπο πως θα περάσουν τα παιδιά μας στο Πανεπιστήμιο, μήπως πρέπει να βρούμε τρόπο να διασχίσουν το δρόμο που οδηγεί εκεί; Ή θα μας πουν αυτό που φανταζόμαστε «Μη βιάζεις το ταξίδι διόλου. Να εύχεσαι νάναι μακρύς ο δρόμος». Αυτό φοβάμαι.
Γιώργος Στάμος, καθηγητής του σχολείου.
Κυριακή 10 Μαΐου 2009
Συνένωση φύλλων

Σε ένα κληρόδενδρο (Clerodendron trichotomum) παρατήρησα ένα παράξενο (για μένα) φαινόμενο, μια μορφή συνένωσης φύλλων (φύλλα διπλά, με διαίρεση του μίσχου και δημιουργία δύο φύλλων με ανεξάρτητη νεύρωση αλλά διατήρηση συνενωμένων σε μεγάλο βαθμό των ελασμάτων τους). Τα 99% των φύλλων του φυτού ήταν όμως συνηθισμένα απλά φύλλα, γι αυτό νομίζω ότι είναι κάποια δυσμορφία φύλλων.
Ενώ στα άλλα φυτά στη φωτογραφία δεν υπάρχει συνένωση φύλλων, όλα τα φύλλα τους είναι απλά με ένα μίσχο και ακτινωτή νεύρωση.
Μπορεί κανείς Γεωπόνος ή Βιολόγος να βοηθήσει; Είναι κάποιο φαινόμενο που έχει μελετηθεί; Σχετική βιβλιογραφία;
Ευχαριστώ.
ΚΑΤΗΓΟΡΙΕΣ ΘΕΜΑΤΩΝ
ΒΙΟΛΟΓΙΑ
Δευτέρα 4 Μαΐου 2009
ΒΡΑΒΕΙΟ ΔΙΚΤΥΑΚΟΥ ΤΟΠΟΥ ΕΠΑ.Λ. ΑΝΩ ΛΙΟΣΙΩΝ
Θερμά Συγχαρητήρια στο συνάδελφο ΚΥΡΙΑΚΟ ΙΩΑΝΝΟΥ ΠΕ12.10 Φυσικό Ραδιοηλεκτρολόγο για την άριστη δουλειά που έκανε αποκλειστικά μόνος του και χωρίς να του ζητηθεί με μεράκι και πολύ κόπο. Χάρη σ'αυτόν πήρε το σχολείο μας το 2ο Πανελλήνιο Βραβείο (το μόνο σχολείο απ' όλη τη Δυτική Αττική που βραβεύτηκε) σε μια κρίσιμη περίοδο με πολλά προβλήματα (με μεγαλύτερο το κτιριακό), οπότε η πανελλήνια αυτή προβολή είναι εξαιρετικά σημαντική για την επίλυσή τους.
Αποτελέσματα 3ου Πανελλήνιου Διαγωνισμού
για τη Βράβευση Σχολικών Δικτυακών Τόπων -2009
Η «Ελληνική Ένωση για την Αξιοποίηση των ΤΠΕ στην Εκπαίδευση» (e-Δίκτυο-ΤΠΕ-Ε ) και η Πανελλήνια Ένωση Εκπαιδευτικών για την αξιοποίηση των ΤΠΕ «Μιχάλης Δερτούζος» σε συνεργασία με το Πανελλήνιο Σχολικό Δίκτυο (ΠΣΔ) ανακοινώνουν τα αποτελέσματα για την βράβευση των καλύτερων σχολικών δικτυακών τόπων Δημοτικών, Γυμνασίων και Λυκείων οι οποίοι φιλοξενούνται σε διακομιστές του ΠΣΔ.
Η βράβευση θα πραγματοποιηθεί σε παράλληλη εκδήλωση στο πλαίσιο του 5ου Πανελλήνιου Συνεδρίου των Εκπαιδευτικών για τις ΤΠΕ στην Εκπαίδευση «Αξιοποίηση των Τεχνολογιών της Πληροφορίας και της Επικοινωνίας στη Διδακτική Πράξη» (ΣΥΡΟΣ, 8-9-10 Μαΐου 2009) Αυτή η εκδήλωση αποτελεί συνέχεια της προσπάθειας που ξεκίνησε με τη βράβευση σχολικών δικτυακών τόπων Δημοτικών Σχολείων στο 4ο Συνέδριο για τις ΤΠΕ-Ε της Σύρου (4-5-6 Μαΐου 2007) και συνεχίστηκε στο 1ο Πανελλήνιο Εκπαιδευτικό Συνέδριο Ημαθίας (9-11 Μαΐου 2008) συμπεριλαμβάνοντας και σχολικές ιστοσελίδες της B/θμιας Εκπαίδευσης.
Δευτεροβάθμια εκπαίδευση
Α/Α ΟΝΟΜΑΣΙΑ ΒΑΘΜΟΛΟΓΙΑ %
1 ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΝΕΟΥ ΣΟΥΛΙΟΥ ΣΕΡΡΩΝ 87,6 %
2 1ο ΕΠΑΛ ΑΝΩ ΛΙΟΣΙΩΝ 84,7 %
3 ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΕΡΕΣΟΥ ΛΕΣΒΟΥ 81,9 %
4 38ο ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΑΘΗΝΑΣ 80,5 %
5 ΣΧΟΛΕΙΟ ΔΕΥΤΕΡΗΣ ΕΥΚΑΙΡΙΑΣ ΒΟΛΟΥ 80,4 %
6 3ο ΓΕΝΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ ΜΥΤΙΛΗΝΗΣ 79,3 %
7 14ο ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΛΑΡΙΣΑΣ 77,6 %
8 ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΠΛΩΜΑΡΙΟΥ 74,1 %
9 2ο ΕΝΙΑΙΟ ΛΥΚΕΙΟ ΓΕΡΑΚΑ 72,9 %
10 ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΑΓΡΙΝΙΟΥ ΜΟΥΣΙΚΟ 61,7 %
ΤΕΛΙΚΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ
Πρωτοβάθμια εκπαίδευση
Α/Α ΟΝΟΜΑΣΙΑ ΒΑΘΜΟΛΟΓΙΑ %
1 1ο ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΓΙΑΝΝΙΤΣΩΝ91,9 %
2 1ο ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΕΥΟΣΜΟΥ91,6 %
3 4ο ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΙΛΙΟΥ89,1 %
4 ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΜΕΓΑΛΗΣ ΠΑΝΑΓΙΑΣ ΧΑΛΚΙΔΙΚΗΣ87,4 %
5 60ο ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΠΑΤΡΑΣ84,5 %
6 ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΠΡΟΧΩΜΑΤΟΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ 83,5 %
7 12ο ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΒΟΛΟΥ82,5 %
8 ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΛΑΡΙΣΑΣ ΕΙΔΙΚΟ80,6 %
9 ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΣΑΠΩΝ ΔΙΑΠΟΛΙΤΙΣΜΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ80,4 %
10 6oΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΕΛΕΥΘΕΡΙΟΥ-ΚΟΡΔΕΛΙΟΥ ΔΙΑΠΟΛΙΤΙΣΜΙΚΟ78,4 %
Αποτελέσματα 3ου Πανελλήνιου Διαγωνισμού
για τη Βράβευση Σχολικών Δικτυακών Τόπων -2009
Η «Ελληνική Ένωση για την Αξιοποίηση των ΤΠΕ στην Εκπαίδευση» (e-Δίκτυο-ΤΠΕ-Ε ) και η Πανελλήνια Ένωση Εκπαιδευτικών για την αξιοποίηση των ΤΠΕ «Μιχάλης Δερτούζος» σε συνεργασία με το Πανελλήνιο Σχολικό Δίκτυο (ΠΣΔ) ανακοινώνουν τα αποτελέσματα για την βράβευση των καλύτερων σχολικών δικτυακών τόπων Δημοτικών, Γυμνασίων και Λυκείων οι οποίοι φιλοξενούνται σε διακομιστές του ΠΣΔ.
Η βράβευση θα πραγματοποιηθεί σε παράλληλη εκδήλωση στο πλαίσιο του 5ου Πανελλήνιου Συνεδρίου των Εκπαιδευτικών για τις ΤΠΕ στην Εκπαίδευση «Αξιοποίηση των Τεχνολογιών της Πληροφορίας και της Επικοινωνίας στη Διδακτική Πράξη» (ΣΥΡΟΣ, 8-9-10 Μαΐου 2009) Αυτή η εκδήλωση αποτελεί συνέχεια της προσπάθειας που ξεκίνησε με τη βράβευση σχολικών δικτυακών τόπων Δημοτικών Σχολείων στο 4ο Συνέδριο για τις ΤΠΕ-Ε της Σύρου (4-5-6 Μαΐου 2007) και συνεχίστηκε στο 1ο Πανελλήνιο Εκπαιδευτικό Συνέδριο Ημαθίας (9-11 Μαΐου 2008) συμπεριλαμβάνοντας και σχολικές ιστοσελίδες της B/θμιας Εκπαίδευσης.
Δευτεροβάθμια εκπαίδευση
Α/Α ΟΝΟΜΑΣΙΑ ΒΑΘΜΟΛΟΓΙΑ %
1 ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΝΕΟΥ ΣΟΥΛΙΟΥ ΣΕΡΡΩΝ 87,6 %
2 1ο ΕΠΑΛ ΑΝΩ ΛΙΟΣΙΩΝ 84,7 %
3 ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΕΡΕΣΟΥ ΛΕΣΒΟΥ 81,9 %
4 38ο ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΑΘΗΝΑΣ 80,5 %
5 ΣΧΟΛΕΙΟ ΔΕΥΤΕΡΗΣ ΕΥΚΑΙΡΙΑΣ ΒΟΛΟΥ 80,4 %
6 3ο ΓΕΝΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ ΜΥΤΙΛΗΝΗΣ 79,3 %
7 14ο ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΛΑΡΙΣΑΣ 77,6 %
8 ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΠΛΩΜΑΡΙΟΥ 74,1 %
9 2ο ΕΝΙΑΙΟ ΛΥΚΕΙΟ ΓΕΡΑΚΑ 72,9 %
10 ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΑΓΡΙΝΙΟΥ ΜΟΥΣΙΚΟ 61,7 %
ΤΕΛΙΚΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ
Πρωτοβάθμια εκπαίδευση
Α/Α ΟΝΟΜΑΣΙΑ ΒΑΘΜΟΛΟΓΙΑ %
1 1ο ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΓΙΑΝΝΙΤΣΩΝ91,9 %
2 1ο ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΕΥΟΣΜΟΥ91,6 %
3 4ο ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΙΛΙΟΥ89,1 %
4 ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΜΕΓΑΛΗΣ ΠΑΝΑΓΙΑΣ ΧΑΛΚΙΔΙΚΗΣ87,4 %
5 60ο ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΠΑΤΡΑΣ84,5 %
6 ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΠΡΟΧΩΜΑΤΟΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ 83,5 %
7 12ο ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΒΟΛΟΥ82,5 %
8 ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΛΑΡΙΣΑΣ ΕΙΔΙΚΟ80,6 %
9 ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΣΑΠΩΝ ΔΙΑΠΟΛΙΤΙΣΜΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ80,4 %
10 6oΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΕΛΕΥΘΕΡΙΟΥ-ΚΟΡΔΕΛΙΟΥ ΔΙΑΠΟΛΙΤΙΣΜΙΚΟ78,4 %
ΚΑΤΗΓΟΡΙΕΣ ΘΕΜΑΤΩΝ
1ο ΕΠΑ.Λ. Άνω Λιοσίων
Εγγραφή σε:
Αναρτήσεις (Atom)

